ၿမဳိ၃ၿမဳိ႔မွာ လူဦးေရ တသန္းေက်ာ္စီရွိ

DVB

ကရင္ျပည္နယ္ လႊတ္ေတာ္တြင္ ဥပေဒ ၅ခု ေရးဆြဲထား

ေစာညႊန္႔ေသာင္း

ကရင္ျပည္နယ္တြင္ ၂၀၁၂ခုႏွစ္မွစတင္၍ ယခုအခ်ိန္အထိ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္အတြင္းတြင္ ဥပေဒ ၅ခု ေရးဆြဲထားေၾကာင္း ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္အမတ္တစ္ဦးျဖစ္သူ ေစာမင္းေအာင္လင္းက ေကအိုင္စီသို႔ ယမန္ေန႔က ေျပာသည္။

“ျပည္သူေတြအက်ိဳးရွိဖို႔ ဥပေဒေတြကို က်ေနာ္တို႔ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ကေန ေရးဆြဲထားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဌာနဆိုင္ရာမွာ ဆက္ေရးဆြဲဖို႔ လိုအပ္တဲ့ နည္းဥပေဒေတြ ေရးဆြဲရမယ့္ အပိုင္းမွာကေတာ့ ရွိေသးတယ္။ ေလာေလာဆယ္ေတာ့ ဌာနဆိုင္ရာ အသီးသီးေတြက နည္းပေဒေတြ မေရးဆြဲရေသးေတာ့ အခုထိ ဘယ္နည္းဥပေဒမွ မထြက္လာႏိုင္ေသးဘူး”ဟု ေစာမင္းေအာင္ လင္းက ေျပာသည္။

ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္အေနျဖင့္ ေက်းရြာထင္းစိုက္ခင္း ဥပေဒ၊ စည္ပင္သာယာ ဥပေဒ၊ ျပည္နယ္ဂုဏ္ထူးေဆာင္အပ္ႏွံျခင္းႏွင့္ ဆု ပစၥည္းေပးအပ္ျခင္း ဥပေဒ၊ ယစ္မူးခြန္ဥပေဒႏွင့္ ကုန္တင္ကုန္ခ်ဥပေဒ စသည္တို႔ျဖစ္သည္ဟု ေစာမင္းေအာင္လင္းက ဆိုသည္။

ထို႔အျပင္ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္တြင္ အစိုးရမွ တင္သြင္းလာသည့္ ျပည္နယ္ဘတ္ဂ်က္ဥပေဒ၊ ေဒသႏၱရ စီမံကိန္းဥပေဒ (၂)ခု ရွိၿပီး ၎ဥပေဒတို႔သည္ တႏွစ္လွ်င္ တစ္ႀကိမ္ျဖင့္ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္၌ အတည္ျပဳေပးရသည္ဟု သိရသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္မွ အစိုးရသစ္တက္လာၿပီးေနာက္ ကရင္ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္မွ လူထုမ်ား အတြက္ ေရးဆြဲသည့္ ဥပ ေဒမ်ားသည္ လူထုမ်ား သိရွိမႈမရွိသေလာက္ ေတြ႔ရၿပီး ဥပေဒအသက္၀င္မႈလည္း မရွိဟု ကရင္ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ(KDP) ယာယီ ဥကၠဌ ေစာရဲ၀င္းႏိုင္က ေကအိုင္စီသို႔ ေျပာသည္။

“ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္မွာ ဥပေဒေတြ ေရးဆြဲတာ ရွိေပမယ့္ အခုထိ နည္းဥပေဒေတြ မေရးဆြဲႏိုင္ေတာ့ ဘယ္မွာ အသက္၀င္မလဲ။ တစ္ခုမွလည္း ျပဌာန္းဖို႔ အတည္မရွိေသးဘူးေလ။ တစ္ခုေတာ့ရွိတာေပါ့။ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးရင္ေတာ့ ေနာက္အစိုးရလက္ ထဲမွ ဥပေဒေတြ အသက္၀င္လာဖို႔ေတာ့ ရွိႏို္င္ပါတယ္”ဟု ေစာရဲ၀င္းႏိုင္က ေျပာသည္။

ဖားအံၿမိဳ႕ခံတစ္ဦးျဖစ္သည့္ ေစာျမင့္သူကလည္း “လြတ္ေတာ္အမတ္ေတြ ျပည္သူၾကားကို မၾကာခဏ သြားေတြ႔ဖို႔ လိုတယ္။ အဲဒါ မွပဲ ျပည္သူေတြ ဘာလိုအပ္သလဲဆိုတာ တင္ျပခြင့္ရမယ္။ အခုက ျပည္သူေတြနဲ႔ မထိေတြေတာ့ လႊတ္ေတာ္မွာ ဘယ္ေတြေဆြး ေႏြးတင္ျပသလဲ။ ဘယ္ဥပေဒေတြ ေရးဆြဲေနသလဲဆိုတာ ျပည္သူေတြ ဘာမွမသိရဘူး”ဟု ေျပာဆိုသည္။

၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးေနာက္ ကရင္ျပည္နယ္တြင္ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္အစည္းအေ၀း ၁၀ႀကိမ္၀န္းက်င္ က်င္းပခဲ့ၿပီး လက္ရွိ စုစုေပါင္း လႊတ္ေတာ္အမတ္ ၂၃ဦးရွိသည့္အနက္ ၁၃ဦးသည္ အစိုးရ၀န္ႀကီးဌာနမ်ားတြင္ ၀င္ေရာက္တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ရသည့္ အတြက္ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္တြင္ ဥကၠဌႏွင့္ ဒုတိယ ဥကၠဌ၊ တပ္မေတာ္သားအမတ္ ၄ဦး အပါအ၀င္ ၁၀ဦးရွိေသာ္လည္း တစ္ဦး ကြယ္လြန္သြားသျဖင့္ လက္ရွိ ၉ဦးသာ ရွိေၾကာင္း သိရသည္။

ေမာင္ေတာတြင္ လူဦးေရ စိစစ္ရာက ပစ္ခတ္မႈျဖစ္ ရဲဝန္ထမ္းတစ္ဦးဒါဏ္ရာရ

ေကဇူး

ေမာင္ေတာတြင္ အိမ္ေထာင္စုလူဦးေရစာရင္းေရွာင္တခင္စစ္ေဆးစဥ္ အစစ္ေဆးမခံလိုေသာ ေဒသခံမ်ားႏွင့္ အျငင္းပြားမႈ ျဖစ္ေပၚခဲ့ၿပီးပစ္ခတ္ကာ လူစုခြဲ ခဲ့ရေၾကာင္း ရခိုင္ျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႔ျပန္ၾကားေရးေကာ္မတီ အတြင္းေရးမွဴး ဦးဝင္းၿမိဳင္က မဇၥၽိမကိုေျပာသည္။

ေမာင္ေတာ ၿမိဳ႕နယ္တြင္ ေလာင္းဒံုေက်းရြာအုပ္စု ကြ်န္းေဂါင္းေက်းရြာ၌ဒု-ရဲမွဴးေဇာ္ၫႊန္႔ အပါအဝင္ ေဒသခံ ရာအိမ္မွဴး၊ ဆယ္အိမ္မွဴးမ်ားက ၾသဂုတ္လ၂၉ ရက္တြင္သြားေရာက္ စိစစ္ခဲ့ရာ အစစ္ေဆးမခံလိုသူ အခ်ိဳ႕က ႏွင့္ အျငင္းပြားမႈျဖစ္ေပၚခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ ဟုဆိုသည္။

“ရဲတပ္သား တစ္ဦး ဒါဏ္ရာရတယ္ ၊ေဒသခံဘက္ကေတာ့ ထိခိုက္မႈမရွိဘူး၊တစ္ခ်ဳိ႕ကို ထိန္းသိမ္းထားတယ္၊ တစ္ခ်ဳိ႕ကေတာ့ ထြက္ေျပးေနတယ္”ဟုဦးဝင္းၿမိဳင္ ကေျပာသည္။

ထိုသို႔ အျငင္းပြားမႈေၾကာင့္ လူအုပ္စု အသြင္ ျဖစ္လာကာလူသံုးရာခန္႔စုေဝးကာ ၀န္ထမ္းမ်ားကို တိုက္ခိုက္လာသျဖင့္ ေသနပ္ ၁၃ ခ်က္ျဖင့္ မိုးေပၚေထာင္ပစ္ ကာလူစုခြဲခဲ့ရသည္ဟု ဆိုသည္။

“ေသနပ္သံေတြၾကားတယ္ ျဖစ္တဲ့အခ်ိန္မွာ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ဘက္က လူႀကီးေတြလည္းဝင္ထိန္းလိုက္တဲ့ အတြက္အခုေတာ့ ေအးသြားပါၿပီ”ဟု ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ဘဂၤလီေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္သူ ဦးလွသိန္းက မဇၥၽိမကိုေျပာသည္။

ရခိုင္ျပည္နယ္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္တြင္ ညမထြက္ရ အမိန္႔ ပုဒ္မ ၁၄၄ထုတ္ျပန္ထားဆဲျဖစ္သည္။ လက္ရွိတြင္ ေျမပံု ဒုကၡသည္ စခန္းတြင္ ၁၉၈၂ႏိုင္ငံသားျဖစ္ ခြင့္ဥပေဒအရ စိစစ္ျခင္းမ်ားျပဳလုပ္လွ်က္ရွိၿပီး အျခားေသာ ၿမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္စိစစ္ျခင္းမ်ားျပဳလုပ္ႏိုင္ရန္ က်ိဳးပမ္းလွ်က္ရွိသည္။

ေဒသတြင္းေနထိုင္ေသာ ဘဂၤလီမ်ားကမူ ႏိုင္ငံသားစိစစ္ျခင္းကို လက္မခံလိုသူအခ်ိဳ႕ရွိကာ သန္းေခါင္စာရင္း ေကာက္ခံရာတြင္လည္း ခ်န္လွပ္ထားခဲ့ရသည္။

ရခိုင္ျပည္နယ္ ဒုကၡသည္ စခန္းမ်ားတြင္လည္း ေျမပံု ဒုကၡသည္ စခန္းမွ ဒုကၡသည္၁၂၀ ႏွင့္ ေက်ာက္ျဖဴ ဒုကၡသည္ စခန္းမွ ဒုကၡသည္ ၂၉ ဦးၾသဂုတ္လအတြင္း ကထြက္ေျပးခဲ့သည္။

ေခါင္းေလာင္းဆယ္ယူၿပီးမွသာ ယုံၾကည္နိုင္မည္ဟုဆို

အမီေအာင္

မြန္ဓမၼေစတီေခါင္းေလာင္းႀကီး ေတြ႕ရွိၿပီဟု ဦးစံလင္း၏ သတင္းထုတ္ျပန္မွုအေပၚတြင္ ဆယ္ယူၿပီးမွသာ ယုံၾကည္နိုင္မည္ဟု မြန္ေရွးေဟာင္း သုေတသန အဖြဲ႕ဝင္ နိုင္ရဲေဇာ္က လြတ္လပ္ေသာ
မြန္သတင္းေအဂ်င္စီ IMNA သို႔ ေျပာသည္။

နိုင္ရဲေဇာ္က “တကယ္ေတြခဲ့တယ္ဆိုရင္လည္းဝမ္းသာပါတယ္၊ ေတြ႕ၿပီးလို႔ သတင္းထုတ္ျပန္တာပဲရွိတယ္၊ ဘယ္ေန႔၊ ဘယ္ေနရာမွာ ဘယ္ေရငုပ္သမားက ဘယ္လိုစမ္းသပ္ၿပီး ဘယ္လိုထိေတြၿပီးမွ ေတြ႕တယ္ဆိုတာ ေဖာ္ျပထားတာမရွိဘူး၊ တကယ္ဟုတ္မဟုတ္ဆိုတာကိုေတာ့ ဆယ္ယူၿပီးမွ ယုံၾကည္နိုင္မည္ဟု ” ဟု ေျပာသည္။

အဆိုပါေခါင္းေလာင္းကို ဟံသာဝတီမင္းလက္ထက္က သြန္းလုပ္ခဲ့သည့္ ေခါင္းေလာင္း ဟုတ္မဟုတ္၊ ေၾကးပိႆာခ်ိန္မွန္မမွန္၊ မြန္ေရွးေဟာင္းစာပါ မပါ၊ စာဖတ္၍ ရမရလို သမိုင္းေၾကာင္းအရ စစ္ေဆးၿပီးမွ အတည္ျပဳနိုင္မည္ဟု နိုင္ရဲေဇာ္က ေျပာသည္။

ဦးစံလင္း က“က်ေနာ္တို႔ အခုလုပ္ေနတဲ့ ကိစၥဘယ္သူမွ မစဥ္းစားနိုင္တဲ့ကိစၥ၊ ဘယ္သူမွ မလုပ္နိုင္တဲ့ကိစၥကို က်ေနာ္တို႔လုပ္ေနတာပါ ၊ က်ေနာ္တို႔လုပ္ေနတာက ကေလး ကစားစရာ မဟုတ္ပါဘူး၊ တကယ္ေတြခဲ့လို႔သာ ခုလိုသတင္းထုတ္ျပန္လိုက္တာပါ” ဟုေျပာသည္။

ျမန္မာ့နည္း ျမန္မာ့ဟန္ နည္းပညာလၽွို႔ဝွက္ခ်က္မ်ားရွိေနျခင္းေၾကာင့္ ႏွုတ္မွဖြင့္ဟ၍ မေျပာရပါ၊ အရိယာဝိဇၨာအေပါင္းကို ခြင့္ျပဳခ်က္ေတာင္းခံၿပီးမွ ေတြ႕ရွိၿပီးျဖစ္ေၾကာင္းကို အတိအလင္းေၾကျငာျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေမာင္စံလင္း(ေျမပုံ) ေကာ့ေသာင္း ေၾကျငာခ်က္တြင္ေဖာ္ျပထားသည္။

“တစ္ခ်ိဳ႕က အလိမ္ခံထိမယ္ဘာညာဆိုၿပီး က်ေနာ္တို႔ကို လာလာေျပာေနတာေတြ အမ်ားႀကီးပါ၊ ေရငုပ္သမားေတြရဲ့ ေျပာျပခ်က္အရ ေတြ႕ၿပီးလို႔ က်ေနာ္တို႔ သိခဲ့တာပါ၊ က်ေနာ္တို႔ ေရထဲမွာတကယ္ေတြ႕ခဲ့တာမဟုတ္ပါဘူး” ဟု ဓမၼေစတီေခါင္းေလာင္းဆယ္ယူေရး အေထာက္အကူျပဳ ဆပ္ေကာ္မတီ ဒု-ဥကၠဌ နိုင္မင္းေအာင္က ေျပာသည္။

ယခုအခါ ေခါင္းေလာင္းဆယ္ယူေရးအဖြဲ႕မွ ကုန္းေပၚသို႔အေရာက္တင္နိုင္ရန္ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးအစိုးရအဖြဲ႕ထံ တင္ျပၿပီး ဆယ္ယူေရးလုပ္ငန္မ်ားအတြက္ ျပင္ဆင္ေနသည္ဟု သူက ဆက္ေျပာသည္။

မြန္ဓမၼေစတီမင္းလက္ထက္တြင္ ေၾကးပိႆာခ်ိန္ (၃၀ဝ၀)ခန္႔ရွိ ေခါင္းေလာင္းငယ္သြန္းလုပ္ခဲ့ေသာ္လည္း အဆိုပါေခ်ာင္းတြင္း နစ္ျမႇပ္သြားသည္ကို သမိုင္း အေထာက္အထားမရွိေၾကာင္း၊ ေခါင္းေလာင္းငယ္ေတြ႕ခဲ့သည္ဟု ေျပာဆိုမွုမ်ားရွိလာပါက လုပ္ႀကံမွုသာျဖစ္နိုင္သည္ဟု နိုင္ရဲေဇာ္ ကေျပာသည္။

မြန္ဓမၼေစတီေခါင္းေလာင္း ရွာေဖြ ျခင္းကို ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးအစိုးရအဖြဲ႕၏ ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ဇူလိုင္လ ၉ ရက္မွ စတင္ရွာေဖြခဲ့ၿပီး၊ ဆယ္ယူေရးအဖြဲ႕ဦးေရ ၇၀ ဦးႏွင့္ ဆလုံေရငုပ္သမား ၁၀ ဦးတို႔ ပါဝင္သည္။

စာအုပ္တန္းမွာ လမ္းေလ်ာက္ျခင္း

DVB

ကေယာ ေတာင္တန္းဆီက “ရာဧပရား” ရြာကေလး

ျမတ္စုမြန္

အေကြ႔အေကာက္ ထူထပ္ကာ၊ ျမင့္မား မတ္ေစာက္လြန္းလွေသာ ေတာင္စဥ္ေတာင္တန္း ခရီးလမ္းၾကမ္းကို ျဖတ္ ေက်ာ္ၿပီးေနာက္၊ ကယားျပည္နယ္ ဖ႐ူဆိုၿမိဳ႕နယ္ အတြင္းက ကေယာလူမ်ိဳးစုမ်ား ေနထိုင္ရာ ရြာကေလးသို႔ ေအာင္ျမင္ စြာေရာက္ရွိခဲ့ ေလသည္။

လမ္းတြင္ အျမင့္ေပ ေလးေထာင္ႏွင့္ အထက္ ရွိသည့္ ေတာင္စဥ္ ေတာင္တန္းေပါင္း ၁၀ ခုထက္ မနည္းကို ေက်ာ္ျဖတ္ခဲ့ရသည္။

လမ္းေကာင္းလွ်င္ နာရီဝက္၊ တနာရီသာ ေမာင္းႏွင္ရမည့္ ထို အကြာအေဝးကို ၄ နာရီ ေက်ာ္ေက်ာ္ ေမာင္းႏွင္ခဲ့ရ၏။

လြိဳင္ေကာ္ ၿမိဳ႕မွ နံနက္ေစာေစာ တရစပ္ ေမာင္းႏွင္လာခဲ့သည့္ ကားသည္ မိုင္ ၂၀ နီးပါးသာ ေဝးကြာသည့္ ရြာကေလး ဆီသို႔ အေရာက္တြင္ ေန႔လယ္ ၁၂ နာရီခန္႔ ရွိေနၿပီ။

နာမည္ ခပ္ဆန္းဆန္း မွည့္ထားသည့္ “ရာဧပရား” ေက်းရြာသည္ ႏွင္းမိုးမ်ား တဖြဲဖြဲက်ေနသည့္၊ ကေယာ ေတာင္တန္း မ်ား၏ ေတာင္ခါးပန္း ေပၚတြင္ တည္ရွိသည္။

ရြာတည္သက္တမ္း ႏွစ္ ၁၀ဝ ေက်ာ္ ရွိၿပီ ျဖစ္ၿပီး ႐ိုးရာဓေလ့ အတိုင္း ဝတ္စားဆင္ယင္သည့္ ကေယာလူမ်ိဳးမ်ား ေန ထိုင္ေသာ ထိုရြာေလး၏ အဓိပၸာယ္ ကလည္း ဒ႑ာရီဆန္သည္။

“ဟိုး ေရွးေရွးတုန္းက ဟိုယာရြာဘက္မွာ ၾကယ္ေႂကြက်ေတာ့ တျခားရြာေတြက သြားၾကည့္ၾကတယ္။ ဒီရြာက လူငယ္ ကို ဘိုးဘြားေတြက ၾကယ္ေႂကြက်တဲ့ ေျမကို သြားၾကည့္ဖို႔ လႊတ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ သူက သြားခ်င္ သလိုလို၊ မသြားခ်င္ သလိုလို လုပ္ေနတယ္။ ရာဧပရား ဆိုတာ သြားခ်င္သလိုလို၊ မသြားခ်င္ သလိုလိုလုပ္ေနတယ္ ဆိုတဲ့ အဓိပၸာယ္ပဲ” ဟု အသက္ ၆၅ ႏွစ္ အရြယ္ ေဒသခံ ကေယာတိုင္းရင္းသား ဦးၾကည္စားက ရွင္းျပသည္။

ထိုရြာတြင္ ေနထိုင္သူမ်ားသည္ ေတာင္ယာစပါး၊ ေတာင္ယာေျပာင္းႏွင့္ ေခါင္ရည္ ေဖာက္ရာ၌ အဓိက အသံုးျပဳသည့္ ေျပာင္းေကာက္ တို႔ကို မိ႐ိုးဖလာ ထြန္ယက္ စိုက္ပ်ိဳးသည့္ ေတာင္သူမ်ား ျဖစ္သည္။

သူတို႔သည္ ရက္သတၱတပတ္ လွ်င္ ၆ ရက္ အလုပ္လုပ္ၾကသည္။ တနဂၤေႏြ တရက္သည္ သူတို႔ရြာသားမ်ား အနားယူ သည့္ ရက္ျဖစ္သည္။

လမ္းပန္း ဆက္သြယ္ေရး ခက္ခဲၿပီး ေဝးလံလြန္းလွသည့္ ထိုရြာတြင္ အစိုးရက ဖြင့္ေပးထားသည့္ ေက်းလက္ ေဆးေပး ခန္း တခု ရွိေသာ္လည္း က်န္းမာေရးဝန္ထမ္း ပံုမွန္ မရွိဘဲ က်န္းမာေရးကိစၥမ်ား အတြက္ နယ္လွည့္ ေက်ာပိုးအိတ္ က်န္းမာေရး လုပ္သားအဖြဲ႔ကို အားကိုးေနရဆဲျဖစ္ေၾကာင္း ရြာသားမ်ားက ေျပာသည္။

“ကေလးေမြးဖို႔ အတြက္ ၅ နာရီ လမ္းေလွ်ာက္ရတဲ့ ဖ႐ူဆိုကို လူထမ္းနဲ႔ သြားရတယ္။ အဲလိုမွ ထမ္းမသြားလို႔ ကေလး မေမြးႏိုင္ဘဲ ေသသြားတာေတြ ရွိခဲ့တယ္။ ေဆးအဖြဲ႔လာရင္ နည္းနည္း သက္သာတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေဆးမလံုေလာက္ တဲ့အခါ အခက္အခဲ ရွိတယ္” ဟု ကေယာတိုင္းရင္းသား ဦးေဆးအီက ဆိုသည္။

ရာဧပရားသည္ တယ္လီဖုန္းလိုင္း မမိ၊ လွ်ပ္စစ္မီး မရွိသည့္ ေတာင္ေပၚေဒသျဖစ္ရာ တခ်ိဳ႕အိမ္မ်ားတြင္ မီးအတြက္ ဆိုလာျပားမ်ားကို တပ္ဆင္ထားသည္။ ထိုတရြာလံုးတြင္ အိမ္ေျခ ၅၀ ေက်ာ္ရွိသည့္ အနက္ ဆိုလာမီး အသံုးျပဳႏိုင္ သည့္ အိမ္ အေရအတြက္မွာ ၄ လံုးတိတိ ရွိသည္။

ကေယာတို႔၏ အိမ္တည္ေဆာက္ပံုသည္ ေျခတံရွည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း အိမ္ေခါင္မိုးမွာ နိမ့္သည္၊ အလင္းေရာင္ ေကာင္းမြန္စြာ မရသည့္ ပံုစံ ျဖစ္၏။

အိမ္၏ အလယ္တြင္ မီးဖိုႏွင့္ က်ပ္ခိုးစင္ ရွိၿပီး၊ ထိုမီးဖို၌ပင္ ခ်က္ျပဳတ္ ၾကရာ မီးခိုးေငြ႔မ်ား သည္ တအိမ္လံုး မိႈင္းမႈန္ လ်က္ ရွိတတ္ရာ၊ ထို အမူအက်င့္ ကပင္ သူတို႔ကို အသက္႐ွဴ လမ္းေၾကာင္းဆိုင္ရာ ေရာဂါဘယမ်ား ျဖစ္ပြား ေစေၾကာင္း ေက်ာပိုးအိတ္အဖြဲ႔မွ ေဆးမွဴးမ်ားက ရွင္းျပသည္။

အသက္ ၆၅ ႏွစ္ အရြယ္ ဦးၾကည္စား၏ ေနအိမ္သို႔ သြားေရာက္ လည္ပတ္ခ်ိန္တြင္ အိမ္ေရွ႕မ်က္ႏွာစာတြင္ ခ်ိတ္ဆြဲထားသည့္ ေျပာင္းရွည္ေသနတ္တလက္၏ေအာက္တြင္ သူထိုင္ေနသည္။

သူ၏ေရွ႕တြင္ အနားပဲ့ ေခါင္ရည္အိုး တလံုးရွိၿပီး၊ ဧရာဝတီ ဓာတ္ပံုသတင္းေထာက္က ကင္မရာျဖင့္ ခ်ိန္ရြယ္ လိုက္ ေသာ အခါ ကေယာ ႐ိုးရာဓေလ့ အတိုင္းဝတ္စား ထားသည့္ အမ်ိဳးသမီးႀကီးတဦးက ရွက္ရြံ႕ဟန္ျဖင့္ အိမ္အတြင္း ဘက္သို႔ လွစ္ခနဲ ဝင္သြားသည္။

ကေယာ႐ိုးရာဓေလ့ အတိုင္း ဝတ္စားဆင္ယင္ထားသည့္ အမ်ိဳးသမီးႀကီး တဦးက အိမ္ေပါက္ဝတြင္ ေျခဆင္း ထိုင္ ေနသည္၊ ဒူးေအာက္ပိုင္းတခုလံုး ေၾကးကြင္းမ်ားျဖင့္ အလွဆင္ထားရာ သူ႔အသြင္အျပင္မွာ ထူးျခား၍ ၾကည့္ေကာင္း လွ၏၊ ထို အမ်ိဳးသမီးႀကီးသည္ ေစာေစာက အိမ္အတြင္းသို႔ ဝင္သြားသည့္ အဘြားအို၏ ညီမ ျဖစ္သည္။

ရာသီဥတုက အၿမဲတေစ ႏွင္းမိုးမ်ား က်ေနၿပီး ေတာရိပ္ ေတာင္ရိပ္မ်ားေၾကာင့္ ေအးစိမ့္စိမ့္ ျဖစ္ေနသည့္ သူတို႔ ေဒသ အတြက္ ေခါင္ရည္သည္ ေႏြးေထြးမႈကို ေပးစြမ္းသည့္ အရာတခုဟု ဆိုရမည္။

အိမ္တိုင္းတြင္ ေခါင္အိုးမ်ား ရွိတတ္ၾကၿပီး၊ ေခါင္ရည္ တအိုးတည္းကို အလယ္တြင္ခ်ကာ က်ဴဝါးပိုက္တံ တေခ်ာင္း တည္းျဖင့္ တလွည့္စီ ေသာက္ေလ့ ရွိၾကသည္။

ထိုအိမ္သို႔ အလည္ေရာက္ေနသည့္ သက္လတ္ပိုင္းအရြယ္ အမ်ိဳးသမီးတဦးက ေခါင္ရည္အိုးတြင္ စိုက္ထိုးထားသည့္ က်ဴဝါးတံကို ကိုင္လ်က္ “ေခါင္မရွိရင္ လူမျဖစ္ႏိုင္ဘူး” ဟု ေဖာ္ေရြသည့္ အၿပံဳးျဖင့္ လွမ္းေျပာ၏။

“အိမ္က မိန္းမဆိုရင္ ေခါင္ရည္ပဲ ေသာက္တယ္။ ဟင္း မရွိတဲ့ ရက္ေတြမွာ ေခါင္ရည္ပဲ ေသာက္တယ္။ ထမင္းေတာင္ မစားဘူး။ ေခါင္ရည္က အားရွိတယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ေလ” ဟု ဦးၾကည္စားက ထိုအမ်ိဳးသမီး၏ အဆိုကို ေထာက္ခံလိုက္ သည္။

ကေယာလူမ်ိဳး တို႔၏ ႐ိုးရာဓေလ့အတိုင္း တည္ေဆာက္ ထားသည့္ ေျခတံရွည္အိမ္မ်ား၊ ႐ိုမန္ကက္သလစ္ ဘုရားရွိခိုး ေက်ာင္း တေက်ာင္း၊ မူလတန္း ေက်ာင္းကေလးႏွင့္ ခရစ္ယာန္ သာသနာျပဳမ်ားမွ ေထာက္ပံ့ေပး ထားသည့္ မူႀကိဳ ေက်ာင္း၊ ေျခသလံုးမ်ားတြင္ ေၾကးကြင္းမ်ားျဖင့္ အလွဆင္ထားၿပီး လည္ပင္း၊ နားႏွင့္ လက္တို႔တြင္ ဒန္၊ ေငြႏွင့္ ေၾကးတို႔ျဖင့္ ကေယာဓေလ့ အတိုင္း ဆင္ယင္ထံုးဖြဲ႔ ထားသည့္ အမ်ိဳးသမီးတို႔သည္ ထိုရြာ၏ ျပယုဂ္မ်ား ျဖစ္သည္။

ကေယာေၾကးကြင္းမ်ားသည္ ဒီးေမာ့ဆိုၿမိဳ႕နယ္ အနီး တဝိုက္ ေက်းရြာမ်ားတြင္ ေနထိုင္သည့္ ကယန္း (ပေဒါင္) ေၾကးကြင္းမ်ားႏွင့္မတူဘဲ အဆင္အျပင္မ်ားမွာ ျခားနားသည္။

ကေယာတိုင္းရင္းသားမ်ား ဆင္ျမန္းသည့္ လည္ဆြဲမ်ား ကို ျမန္မာေငြ အေႂကြေစ့မ်ား၊ ထိုင္းဘတ္ေငြ အေႂကြေစ့မ်ား၊ ပင္လယ္ခ႐ုငယ္မ်ားျဖင့္ အလွဆင္ထားၿပီး၊ ထို႔ျပင္ ခ်ည္မ်ားကို က်စ္ကာ သစ္ေစးသုတ္လိမ္းၿပီး အေျခာက္ခံ ထား သည့္ လက္ပတ္မ်ား၊ ေျခပတ္မ်ားကို ဆင္ျမန္းၾကသည္။

“အရင္တုန္းက ဆိုရင္ တရြာလံုးမွာ ေၾကးကြင္း စြပ္ၾကတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၁၀ ႏွစ္ေလာက္က ဆိုရင္ တရြာလံုးမွာ အမ်ိဳးသမီး ၁၅၀ ေလာက္ စြပ္ၾကေသးတယ္။ အခုေတာ့ ၁၅ ေယာက္ေလာက္ပဲ စြပ္ၾကေတာ့တယ္ ေလ” ဟု ကေယာ ေၾကးကြင္းမ်ားျဖင့္ အလွဆင္ထားသည့္ အသက္ ၄၅ ႏွစ္အရြယ္ ေဒၚေရာစာက ေျပာသည္။

ရာဧပရား ေက်းရြာတြင္ ယခင္က အမ်ိဳးသမီးမ်ား သာမက အမ်ိဳးသားမ်ားလည္း ကေယာ႐ိုးရာ အတိုင္းဝတ္စား ဆင္ယင္သည့္ အစဥ္အလာ ရွိခဲ့ေၾကာင္း ဦးၾကည္စားကဆုိသည္။

ယခုမူ ကေယာ ႐ိုးရာအတိုင္း ဝတ္ဆင္သည့္ အမ်ိဳးသားမွာ အသက္ ၅၁ ႏွစ္အရြယ္ ဦးေဆးအီ တေယာက္သာ က်န္ ေတာ့သည္ ဟုဆိုကာ လူတေယာက္ လႊတ္၍ အေခၚခိုင္းလိုက္ရာ၊ ကံေကာင္းေထာက္မစြာ ဦးေဆးအီႏွင့္ စကားစျမည္ ေျပာခြင့္ရခဲ့သည္။

သူသည္ ဆံပင္ကို နဖူးစပ္တြင္ စုထံုးထားၿပီး၊ ခိုကလို႔ ဟု ေခၚသည့္ နဖူးစည္းကို နဖူးအလယ္တြင္ ပတ္ထားသည္။

ခ႐ုငယ္မ်ားျဖင့္ စီကံုးထားသည့္ လည္ဆြဲသည္ လည္းေကာင္း၊ သစ္ေစးသုတ္ထားသည့္ ခ်ည္ႀကိဳးေခြမ်ားသည္ လည္းေကာင္း၊ ကာလ ၾကာရွည္သျဖင့္ ပြန္းရာတို႔ေၾကာင့္ မည္သည့္ေငြေၾကး ဟု အမည္တပ္ဖို႔ ရန္ပင္ မလြယ္ေတာ့ သည့္ အေႂကြေစ့မ်ားကို ေဖာက္၍ ဆြဲထားသည့္ လည္ဆြဲသည္ လည္းေကာင္း သူ၏လည္ပင္းတြင္ ေနရာယူထားၾက သည္။

လက္ႏွင့္ ေျခေထာက္မ်ားတြင္လည္း ေငြျဖင့္ ျပဳလုပ္ထားသည့္ လက္ေကာက္၊ ေၾကးျဖင့္ျပဳလုပ္ ထားသည့္ ေျခခ်င္း၊ လႈပ္ရွားလိုက္တိုင္း အသံျမည္ေနသည့္ ခ်ဴလံုးကေလးမ်ားျဖင့္ ျပဳလုပ္ထားသည့္ ေျခခ်င္း၊ သစ္ေစးသုတ္ထားသည့္ ခ်ည္ႀကိဳးေခြမ်ားကို ဆင္ယင္ထားသည္။

သူ၏ မိဘ ႏွစ္ဦးလံုးသည္လည္း ႐ိုးရာအတိုင္း ဝတ္စားဆင္ယင္ခဲ့ၾကသူမ်ား ျဖစ္သကဲ့သုိ႔၊ သူ၏ အိမ္သူသက္ ထား သည္လည္း ႐ိုးရာအတိုင္း ဝတ္စားဆင္ယင္ ထားသည္။

“႐ိုးရာ မပ်က္ေအာင္ ျပန္ထိန္းသိမ္းဖို႔ ဆိုၿပီး က်ေနာ္ အသက္ ၂၉ ႏွစ္အရြယ္မွာ ဒီလို စဝတ္ခဲ့တယ္။ အေဖနဲ႔ အေမ လည္း ႐ိုးရာေၾကးကြင္း စြပ္တယ္။ က်ေနာ့သားေတြ ကေတာ့ မႀကိဳက္လို႔ မဝတ္ၾကဘူး။ က်ေနာ္ မရွိရင္ ဒီရြာမွာ ကုန္ၿပီ ေပါ့။ ႐ိုးရာ ထိန္းသိမ္းသူ မရွိေတာ့ဘူး”ဟု ဝက္ကေလးတေကာင္ကို တံလွ်ိဳျဖင့္ထမ္းကာ သယ္ေဆာင္သြား သည့္ ရြာသားႏွစ္ဦးကို လွမ္းၾကည့္လ်က္ ဦးေဆးအီက ေျပာျပသည္။

ဦးေဆးအီ အျပန္တြင္ သူ႔အိမ္သို႔ မိမိတို႔ အလည္လိုက္သြားရာ ေရေႏြးျဖဴျဖင့္ ခ်က္ခ်င္းေဖာက္ ေပးေသာ ေခါင္ရည္အိုး ကို ခ်ကာ ဧည့္ခံေလသည္။

ရာဧပရား ရြာသားမ်ားသည္ ျပည္တြင္းစစ္ ကာလတေလွ်ာက္လံုး စစ္ေဘးစစ္ဒဏ္ကို ခံခဲ့ၾကရၿပီး၊ ျပည္တြင္း စစ္သည္ သူတို႔ဘဝမ်ားကို ပညာေရးႏွင့္ ေဝးကြာေစခဲ့သည္။

ေတာထဲေတာင္ထဲတြင္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ စစ္ပုန္း စစ္ေရွာင္ ဘဝမ်ားျဖင့္ ရွင္သန္ခဲ့ရ၏။

“အခြန္ မေပးရတာ ၂ ႏွစ္ပဲ ရွိေသးတယ္။ အရင္က ဆိုရင္ ပိုက္ဆံနဲ႔ဆန္ ေပးရတယ္။ ေတာထဲက ဘယ္ေနရာကို ပို႔ေပး ဆိုရင္ သြားပို႔ရတယ္။ အခ်ိန္နဲ႔ ေနရာ အတိအက် မေရာက္ရင္ ရြာကို မီး႐ိႈ႕ပစ္မယ္လို႔ ဆိုတယ္။ အခုေတာ့ တိုက္ပြဲေတြ မျဖစ္တာ ၾကာၿပီ။ အခြန္ မေပးရေတာ့ နည္းနည္း ေခ်ာင္လည္လာတယ္။ ဒါေပမယ့္ စိတ္တံုးတံုး မခ်ႏိုင္ ေသးပါဘူး။ စိုးရိမ္စိတ္ ကေတာ့ရွိေနတုန္းပဲ”ဟု ဦးၾကည္စားက ရွင္းျပသည္။

ရာဧပရား ရြာသားမ်ားသည္ ပင္ပန္းဆင္းရဲစြာ အလုပ္လုပ္ၾကရေသာ္လည္း ထိုအလုပ္သည္ စားဖို႔ တခုတည္း အတြက္ သာ အေထာက္အကူ ျပဳေလသည္။

သူတို႔ စိုက္ပ်ိဳးေသာ စပါး၊ ေျပာင္း၊ ဖ႐ံု အစရွိေသာ သီးႏွံမ်ားသည္ ဝမ္းစာ အတြက္သာ ျဖစ္၏၊ သူတို႔တြင္ အပိုဝင္ ေငြဟူ၍ တက်ပ္တျပားမွ်ပင္ မရွိၾက။ သီးႏွံမ်ားကို လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး ႏွင့္ စိုက္ပ်ိဳးေရး နည္းပညာ အားနည္း ခ်က္မ်ား ေၾကာင့္ စီးပြားျဖစ္ ေရာင္းခ်ႏိုင္ျခင္း မရွိၾကေပ။

“ဗိုက္ထဲ ထည့္ဖို႔ အတြက္ စိုက္ၾကတာ။ မိသားစု အရမ္းမ်ားတဲ့ လူေတြဆိုရင္ ထမင္းနဲ႔ ဟင္းျပဳတ္ရည္နဲ႔ပဲ စားၾက ရတယ္” ဟု ဖ႐ူဆိုၿမိဳ႕နယ္၊ ဟိုယာတိုက္နယ္မွ ေက်းလက္က်န္းမာေရး ေစတနာ့ဝန္ထမ္း မလူစီးယာက ေျပာျပသည္။

ေတာင္ယာစပါးသည္ သူတို႔ အတြက္ ထမင္း ျဖစ္သည္။ ေျပာင္းႏွင့္ ဖ႐ံုသည္ ဟင္းျဖစ္သည္။ တခါတရံ တူမီး ေသနတ္မ်ား၊ ေလေသနတ္မ်ားျဖင့္ ေတာလည္ ထြက္လွ်င္ ရလာသည့္ ေတာေကာင္ငယ္မ်ားသည္ သူတို႔ အတြက္ အရသာ ရွိလွစြာေသာ ဟင္းျဖစ္သည္။

မ်ားေသာ အားျဖင့္ သူတို႔ ေန႔စဥ္စား ေသာက္ရသည့္ အစားအစာသည္ ထမင္းႏွင့္ အရြက္ ျပဳတ္ရည္ တမ်ိဳးသာျဖစ္ၿပီး၊ ရြာထဲတြင္ နာေရး၊ အလႉ၊ ပြဲလမ္းသဘင္မ်ား ျပဳလုပ္ပါက အသားဟင္းကို စားရသည္။

တခါတရံ ၿမိဳ႕ေပၚမွ လာေရာက္ေရာင္းခ် ပါက ေငြပိုေငြလွ်ံ ရွိသူမ်ားက ဝယ္ျခမ္း စားေသာက္ႏိုင္ၾကသည္။

အစိမ္းေရာင္ မုန္ညင္းရြက္ကို ဆား၊ အခ်ိဳမႈန္႔ျဖင့္ ျပဳတ္ထားသည့္ ဟင္းရြက္ျပဳတ္ရည္ တခြက္၊ ဟန္းေကာခ်ိဳင့္ အဖံုး ထဲတြင္ င႐ုတ္သီးမႈန္႔ႏွင့္ ဆားတပံု၊ ဆီ၊ အျဖဴထည္ ခ်က္ထားသည့္ ဝက္သားဟင္း တဇလံု၊ ဒါက မိမိတို႔ စားရမည့္ ေန႔လယ္စာ ျဖစ္သည္။

မိမိတို႔ႏွင့္ ကေယာအမ်ိဳးသားႀကီး ဦးေဆးအီတို႔ စကားလက္ဆံု က်ေနစဥ္ လူႏွစ္ဦး ထမ္းသြား သည့္ ေနာက္သို႔ တအီ အီျဖင့္ လိုက္ပါသြားသည့္ ေတာဝက္ကေလးသည္ ယခုမူ ၿမိဳ႕မွ လာေသာ ဧည့္သည္မ်ား အတြက္ အသားဟင္း လ်ာ ျဖစ္သြားေခ်ၿပီ။

ညေနခင္းတြင္ လူစည္ကားေနသည့္ ရြာဦး မူႀကိဳေက်ာင္းသို႔ ထြက္ခဲ့သည္။ မူႀကိဳေက်ာင္းတြင္ အစည္းအေဝး ရွိသည္။ ရြာသားမ်ား တဖြဲဖြဲ ေရာက္လာၾကသည္။

မူလတန္းေက်ာင္းမွ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ား၊ နယ္လွည့္ ေက်ာပိုးအိတ္ က်န္းမာ ေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈ အဖြဲ႔မွ ေစတနာ့ဝန္ ထမ္း ဆရာမမ်ား၊ ေက်းရြာ ဥကၠ႒ႏွင့္ ဓမၼဆရာ တဦး အပါအဝင္ လူဦးေရ ေလးဆယ္ခန္႔ စုေဝးေရာက္ရွိေနသည္။

လြန္ခဲ့သည့္ ၁၀ ႏွစ္ေက်ာ္ ကာလကတည္းက ထိုနယ္တဝိုက္တြင္ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈ ေပးေနသည့္ ေက်ာပိုး အိတ္အဖြဲ႔၏ လုပ္ငန္း အေျခအေနမ်ားကို အဖြဲ႔ဦးေဆာင္သူမ်ားက ရြာသားမ်ားသို႔ ဦးစြာရွင္းျပသည္။

ထို႔ေနာက္ ရြာ၏ က်န္းမာေရး ဆိုင္ရာ လိုအပ္ခ်က္မ်ားႏွင့္ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရး အေျခအေနမ်ားကို အျပန္အလွန္ေမးျမန္း ၾက သည္။

ေက်းလက္ က်န္းမာေရး ေစတနာ့ ဝန္ထမ္းမ်ား၏ အခက္အခဲႏွင့္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို ေမးျမန္းၾကသည္။

“ေဆးအဖြဲ႔က ဆရာမေတြ မကုႏိုင္တဲ့ ေရာဂါျဖစ္လို႔ ကေတာ့ ေသတာပဲ။ ၿမိဳ႕သြားၿပီး ေဆး႐ံုတက္ဖို႔ အတြက္ ပိုက္ဆံ မရွိဘူးေလ။ တျခားရြာမွာ ရွိတဲ့ က်န္းမာေရး လုပ္သားကို လွမ္းေခၚဖို႔ ကလည္း သြားလာရ ေဝးၿပီး အခက္အခဲ ရွိတယ္။ အသည္းအသန္ ျဖစ္လို႔ ဖုန္းလွမ္းဆက္ ေခၚရေအာင္လည္း ဖုန္းလိုင္းက မမိဘူး။ က်ေနာ္ တို႔ရြာမွာ ဖုန္းတိုင္ေထာင္ေပး ပါလား ဆရာ”

“က်ေနာ္တို႔ ရြာမွာ က်န္းမာေရးနဲ႔ ပညာေရး ခက္ခဲတယ္။ သြားလာရ ခက္ခဲေတာ့ ဒီေက်ာင္းက ေအာင္တဲ့ ကေလးေတြ ကို အျခားေက်ာင္းကို ေျပာင္း တက္ဖို႔ မလႊတ္ရဲဘူး။ မသြားရဲၾကဘူး”

“စာသင္ေက်ာင္းမွာ ႀကံ့ခိုင္ေရး ပါတီက လာေဆာက္ေပးထားတဲ့ အိမ္သာ ရွိတယ္။ တြင္းက တိမ္ေတာ့ ေက်ာင္းသား အေယာက္ ၃၀ ေလာက္ ဝိုင္းတက္ရင္ ခဏေလးနဲ႔ ျပည့္သြားမွာ။ အဲဒါေၾကာင့္ ေခြ်တာ သံုးေနရတယ္”

ထိုသို႔ေသာ ရြာ၏ လိုအပ္ခ်က္မ်ားႏွင့္ အေျခအေနမ်ားကို တေယာက္ၿပီးတေယာက္ ေဆြးေႏြးၾကသည္။

စကား အထစ္အေငါ့ ေလးမ်ား၊ အမွားအယြင္း ေလးမ်ားပါလွ်င္ အသံခပ္အုပ္အုပ္ျဖင့္ ဝိုင္းရယ္ၾကသည္။ ၿပီးလွ်င္ ေျပာစရာ ရွိသည္မ်ားကို တေယာက္ခ်င္း မတ္တပ္ထလ်က္ ေျပာၾက၊ ဆိုၾက၊ ေဆြးေႏြးၾက၏။

“ဟိုဘက္ရြာက ဟိုယာမွာ တိုက္နယ္ေဆး႐ံုနဲ႔ ဆရာဝန္တေယာက္ အစိုးရက ခ်ေပးတယ္။ အရင္ တေခါက္ ေက်ာပိုးအိတ္ အဖြဲ႔က အလကား ေပးခဲ့တဲ့ အေၾကာေဆး ပုလင္းေတြကို အဲဒီဆရာဝန္က တပုလင္း ၅ ေထာင္နဲ႔ လူေတြကို ျပန္ထိုးေပးတယ္။ ဒီေတာ့ လူေတြက အစိုးရေဆး႐ံုကို မသြားခ်င္ဘူး။ ပိုက္ဆံလည္း မရွိၾကဘူးေလ”ဟု ေဒသခံ တဦးက ရင္ဖြင့္သည္။

ရြာ၏ အစည္းအေဝး အဆံုးသတ္ခ်ိန္တြင္ ျပင္ပအေမွာင္ထုက ပိုကဲလာ၏၊ မူႀကိဳေက်ာင္းဝင္းအတြင္း စုေဝးေနသူမ်ား သည္ လာရာလမ္း အတိုင္း တဖြဲဖြဲ ျပန္ထြက္ခြာသြားၾကသည္။

ေလာပိတ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စက္႐ံုႏွင့္ ျပည္နယ္တခု တည္းတြင္ အတူရွိသည့္ ရာဧပရား ရြာကေလးသည္ အေမွာင္ ထုထဲတြင္ တျဖည္းျဖည္း ျမဳပ္ကြယ္သြားေလသည္။

“ဒံုးဒံုး..ဒံုး-ဒံုးဒံုး…ဒံုး” ဆိုသည့္ အသံက်ယ္ႀကီးကို ဆက္တိုက္ ၾကားလိုက္ရသည္။ ေန႔လယ္က ရြာသားမ်ားႏွင့္ ျပည္ တြင္းစစ္ဒဏ္ ခံရသည့္ အေၾကာင္းမ်ားကို ေမးျမန္းေျပာဆိုခဲ့ရာ ယခုၾကားလိုက္ရေသာ အသံေၾကာင့္ မိမိစိတ္တြင္ ထိတ္ခနဲ ျဖစ္သြားသည္။

ထို႔ေနာက္ ဆက္တိုက္ ထြက္ေပၚလာသည့္ ဘင္ခရာအသံႏွင့္အတူ ပေလြမ်ားကို တညီတညာတည္း မႈတ္ေနသည့္ လူစုလူေဝးသည္ အေမွာင္ထု ၾကားမွေန၍ မိမိတို႔တည္းခိုရာ အိမ္ဆီသို႔ ဦးတည္ လာေနသည္။

“ရြာကို အထူးဧည့္သည္ေတြ လာရင္ ညက်ရင္ ဒီလို တီးမႈတ္ေဖ်ာ္ေျဖေပးတဲ့ အစဥ္အလာ ရွိတယ္။ အခုလည္း က်ေနာ္တို႔ ရြာကို လာလည္တဲ့ ဧည့္သည္ ေတြကို ဂုဏ္ျပဳ ႀကိဳဆိုတဲ့ အေနနဲ႔ ဒီလိုလုပ္တာပါ” ဟု ရာဧပရား ဘင္ခရာအဖြဲ႔ဝင္ တေယာက္က ေဖာ္ေရြ လိႈက္လွဲသည့္ အၿပံဳးႏွင့္ စကားဆိုသည္။

ထို ဘင္ခရာအဖြဲ႔သည္ မိမိတို႔ စတည္းခ်ရာ အိမ္ေပၚသို႔ အုပ္စုလိုက္ ခ်ီတက္လာၾကၿပီး၊ ဧည့္ခန္းတြင္ အသီးသီး ေနရာယူ လိုက္ၾကကာ၊ ထို႔ေနာက္ နားဝင္ပီယံ ရွိလွသည့္ ကေယာ႐ိုးရာ သံစဥ္အတိုင္း တီးမႈတ္ၾက ေလေတာ့သည္။

မည္သည့္ အရပ္ေဒသတြင္မွ် မႀကံဳဖူးသည့္ ထို႐ိုးရာ ဓေလ့ေလးသည္ ခ်စ္စရာေကာင္းၿပီး ထူးဆန္းလွသည္။ အိမ္ေပၚတြင္ ကေလးမ်ားေရာ၊ ေခြးကေလးမ်ားပါ တန္းစီထိုင္ေန ၾကသည္။ ထိုညခင္းသည္ ေပ်ာ္ရႊင္ဖြယ္ ညတညပင္ တည္း။

ရာဧပရား၏ နံနက္ခင္းသည္ ထံုးစံအတိုင္း ႏွင္းမိုးမ်ား တဖြဲဖြဲက်ေနသည္။ ရြာ၏ မူႀကိဳေက်ာင္းကေလးဆီသို႔ နံနက္ ၆ နာရီခန္႔ ကတည္းကပင္ ကေလးတခ်ိဳ႕ ေရာက္ေနၾကသည္။

ကေလးမ်ား ေက်ာင္းေခါင္းေလာင္း မထိုးမီ မိမိတို႔ အဖြဲ႔ ရာဧပရားမွ ျပန္ခဲ့ၾကသည္။ လာစဥ္တုန္းက ကားမဟုတ္ေတာ့ ဘဲ၊ ကရင္နီျပည္ လူမ်ိဳးေပါင္းစံု လြတ္ေျမာက္ေရး တပ္ဦးမွ စစ္သားတဦးလည္းျဖစ္၊ နယ္လွည့္ ေက်ာပိုးအိတ္ ေဆး အဖြဲ႔၏ ေဆးမႉးတဦးလည္း ျဖစ္သည့္ ဦးကို႔ကို ေမာင္းႏွင္ေသာ ကားျဖင့္ ကေယာ ေတာင္တန္းေပၚရွိ ရႊံ႕ၫြန္လမ္းကို လည္းေကာင္း၊ ေက်ာက္ခင္း လမ္းၾကမ္းကို လည္းေကာင္း တဝူးဝူးျမည္သံ ေပးလ်က္ ေက်ာ္ျဖတ္ခဲ့သည္။

တိမ္ႏွင့္ေတာင္ ေရာယွက္ေနသည့္ အလွအပ ႐ႈခင္းျမင္ကြင္းမ်ားက ဤေဒသသို႔ ထပ္လာဖို႔ ဖိတ္ေခၚေနသလို၊ ရာဧပရားသို႔ သြားရာ ေတာင္အတက္လမ္းတြင္ ေနာက္ျပန္ ေလ်ာက်လာေသာ ကားေပၚမွ ကမန္းကတန္း ခုန္ခ် ခဲ့ရသည့္ အျဖစ္အပ်က္၊ ကားလမ္းေဘး တဖက္ျခမ္းရွိ အသူရာေခ်ာက္ ကမ္းပါးထဲသို႔ က်သြားမည္ စိုးရိမ္ကာ မိမိအသက္ကို ႀကိမ္ဖန္မ်ားစြာ ႏွေျမာတသ ျဖစ္ရသည့္ အျဖစ္အပ်က္တို႔သည္ ထိုခရီးစဥ္၏ တသက္မေမ့ ႏိုင္ဖြယ္ အေတြ႔အႀကံဳပင္ ျဖစ္ေလ

ေတာင္ကုတ္လမ္း၌ဖမ္းမိသည့္ ဘဂၤါလီ ၂၉ ဦး သံတြဲတြင္ ဆက္လက္ ထိန္းသိမ္းထား

မာန္ယုေက်ာ္ (ေရႊဝေျမ)

ေတာင္ကုတ္ျမိဳ႕နယ္အတြင္း ကုန္တင္ကားတစ္စီးေပၚမွ ဖမ္းမိခဲ့ေသာ ေက်ာက္ျဖဴ ေက်ာက္တလံုး ဒုကၡသည္ စခန္းမွ ကေလးငယ္မ်ား အပါအ၀င္ ဘဂၤလီ ၂၉ ဦးကို ယခုအခ်ိန္ထိ သံတြဲတြင္ ဆက္လက္ထိန္းသိမ္းထားဆဲ ျဖစ္ေၾကာင္း သတင္း ရရွိသည္။

ယင္းတုိ႔အနက္ အသက္မျပည့္ေသးသူမ်ားကုိ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕နယ္ရွိ ေက်ာက္တလံုးဘဂၤါလီ ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းသုိ႔ ျပန္လည္ပုိ႔ေဆာင္သြားမည္ဟု သတင္းမ်ား ထြက္ေပၚေနသည္။

ယင္းကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး နိရဥၥရာသတင္းဌာနက ၾသဂုတ္လ ၃ဝ ရက္ေန႔ နံနက္က သံတြဲခရုိင္ ရဲတပ္ဖြဲ႕မွဴးရုံးမွွ ဒုရဲမွဴးႀကီးကံဝင္းအား ဆက္သြယ္ေမးျမန္းရာ သူက ယခုလို ေျပာၾကားသည္။

“ျပန္ပို႔ မပုိ႔ဆုိိတာေတာ့မသိေသးဘူးဗ်။ သူတုိ႔အားလံုးကေတာ့ အခုသံတြဲဲမွာ။ အသက္ႀကီးတဲ့သူေတြ ကေတာ့ သံတြဲေထာင္မွာေပါ့။ ငယ္တဲ့ကေလးေတြက်ေတာ့ ဗလီမွာအပ္ထားတယ္” ဟု ဆိုသည္။

ယခုဖမ္းမိသူမ်ား အထဲတြင္ ဘဂၤါလီ လူႀကီး ၁၆ ဦး၊ အသက္ ၁ဝ ႏွစ္ေအာက္ လူငယ္ ၉ ဦးႏွင့္ ရင္ခြင္ပုိက္ ကေလးငယ္ ၄ ဦးပါဝင္သည္။

ယခုဖမ္းမိသူမ်ားအနက္ ဘဂၤါလီလူႀကီး ၁၆ ဦးအပါအဝင္ ရင္ခြင္ပုိက္ကေလး ငယ္ ၄ ဦးကုိ ယင္းတို႔၏ မိခင္မ်ားႏွင့္အတူ သံတြဲအက်ဥ္းေထာင္တြင္ ထိန္းသိမ္းထားၿပီး အသက္ ၁ဝ ႏွစ္ေအာက္ ကေလးငယ္မ်ားကုိ သံတြဲၿမိဳ႕နယ္္ရွိ ေတာင္ေပၚဗလီတြင္ထိန္းသိမ္းထားေၾကာင္း သိရသည္။

“ရင္ခြင္ပုိက္ကေလးေတြက သူတုိ႔အေမေတြနဲ႔အတူ ေထာင္ထဲပါသြားတယ္။ သူတုိ႔က်ေတာ့ သားအမိ တြဲေတြဆုိေတာ့ ခြဲထားလုိ႔မရဘူးေလ”ဟု ဒုရဲမွဴးႀကီး ကံဝင္းက ရွင္းျပသည္။

အဆိုပါဘဂၤါလီ ၂၉ ဦးမွာ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕ ေက်ာက္တလံုးကယ္ဆယ္ေရးခစန္းမွျဖစ္ၿပီး ယင္းတုိ႔မွာ အမ္း-ေတာင္ကုတ္လမ္းအတုိင္းကားျဖင့္ ရုိးမအေရွ႕သုိ႔ ထြက္ ခြာလာစဥ္ ေတာင္ကုတ္ၿမိဳ႕နယ္၊ ေတာင္ပံုႀကီး စစ္ေဆးေရးဂိတ္တြင္ ၾသဂုတ္လ ၂၈ ရက္၊ နံနက္ ၁ နာရီဝန္း က်င္ခန္႔က သက္ဆုိင္ရာ၏ ဖမ္းဆီးျခင္းကုိခံခဲ့ရျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ေတာင္ကုတ္ၿမိဳ႕ခံ ဦးရဲမာန္ခုိင္က ေျပာသည္။

“သူတုိ႔ကိုဖမ္းၿပီးတာနဲ႔ ခ်က္ခ်င္း သံတြဲေထာင္ကုိပုိ႔လိုက္တာပဲ”ဟု ယင္းက ဆုိသည္။

သာေကတတြင္ ျဖစ္ခဲ့သည့္ ရန္ပြဲ အဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ႏွစ္ဦးကိုအမႈ ဖြင့္ထား

ေက်ာ္စိုးမိုး

သာေကတၿမိဳ႕နယ္၊ ၁၀ ေတာင္ (၁၃) ရပ္ကြက္အတြင္းရွိ ခိုင္ေရႊ၀ါလမ္းေပၚတြင္ ၾသဂုတ္ ၂၈ ရက္၊ ေန႔ လယ္ ၁၂ နာရီက ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ အုပ္စုဖြဲ႔ရန္ျဖစ္မႈတြင္ ရန္ျဖစ္ခဲ့ၾကသည့္ အဖြ႔ဲႏွစ္ဖြဲ႔မွ ေခါင္းေဆာင္ ႏွစ္ဦး ကို ဖမ္းဆီးအမႈဖြင့္ အေရးယူထားသည္ဟု ရန္ကုန္တိုင္း ရဲတပ္ဖြဲ႔႐ံုးက သတင္းထုတ္ျပန္ ထားသည္။

ျဖစ္စဥ္မွာ သာေကတၿမိဳ႕နယ္၊ ၁/ထူပါ႐ံု ရပ္ကြက္တြင္ ေနထိုင္သည့္ အသက္ ၄၅ ႏွစ္အရြယ္ ကိုေလး(ခ) ျမင့္ေအာင္(ခ) ေစာေဇာ္မိႈင္း အပါအ၀င္ ရွစ္ဦးႏွင့္ သာေကတၿမိဳ႕နယ္၊ ၁၀/ေတာင္ (၁၄) ရပ္ကြက္တြင္ ေနထိုင္သည့္ အသက္ ၃၇ ႏွစ္ အရြယ္ ေနမ်ိဳးေအာင္ အပါအ၀င္ ၁၀ ဦးခန္႔တို႔ ခိုက္ရန္ျဖစ္ပြားျခင္း ျဖစ္ၿပီး အခင္းျဖစ္ပြားရာေနရာတြင္ ရပ္ၾကည့္ေနသူ တစ္ဦး၏ ဦးေခါင္းကို ခဲထိမွန္ခဲ့သျဖင့္ ရန္ကုန္ေဆး႐ံုႀကီးသို႔ ပို႔ေဆာင္ ကုသေပးခဲ့ရသည္။

သာေကတၿမိဳ႕နယ္ ၁၀/ ေတာင္ရပ္ကြက္တြင္ ေနထိုင္သူ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးက “ေခါင္းေဆာင္ ႏွစ္ေယာက္ စလံုးက ရပ္ကြက္ထဲမွာ ဆိုးသြမ္းရမ္းကားေနတဲ့ သူေတြ။ အရင္ကလဲ ရန္ျဖစ္ ရမ္းကားမႈ၊ လက္နက္ကိုင္ ေဆာင္မႈေတြနဲ႔ ေထာင္က်ဖူးတဲ့ သူေတြပါ။ ရပ္ကြက္ထဲက လူေတြက သူတို႔ကို ေရွာင္ၾကပါတယ္” ဟု ေျပာ သည္။

အဆိုပါျဖစ္စဥ္တြင္ ရပ္ကြက္ေန ျပည္သူမ်ားက ေသနတ္ပစ္ေဖာက္သံကဲ့သို႔ အသံၾကားရျခင္းမွာ ေသနတ္ သံမဟုတ္ဘဲကိုေလးဆိုသူက ေဗ်ာက္အိုးေဖာက္ခဲ့ျခ င္းသာ ျဖစ္သည္ဟု ရန္ကုန္တိုင္းရဲတပ္ဖြဲ႔က ထုတ္ျပန္ ထားသည္။

ကိုေလး(ခ)ျမင့္ေအာင္(ခ)ေစာေဇာ္မိႈင္းကို ဖမ္းဆီး စစ္ေဆးရွာေဖြရာတြင္ အ႐ိုးအသြား ေျခာက္လက္မခန္႔ ရွိသည့္ ေခါက္ဓား တစ္ေခ်ာင္း၊ လက္ေလးေခ်ာင္း စြပ္ သတၳဳ သံလက္သီးတစ္ကြင္း၊ WARNING တံဆိပ္ပါ ေဗ်ာက္အိုးတစ္ခုကို ေတြ႔ရွိခဲ့သျဖင့္ ၎ကို မဂၤလာေတာင္ၫြန္႔ ၿမိဳ႕မရဲစခန္းက (ပ)၅၂၇/၂၀၁၄၊ လက္ နက္ ဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၉(င) ျဖင့္ အမႈဖြင့္ အေရးယူခဲ့သည္။

ထို႔အျပင္ ရပ္ရြာေအးခ်မ္းသာယာေရး ႏွင့္ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို ထိပါးေႏွာင့္ယွက္မႈ ျပဳလုပ္ခဲ့သျဖင့္ သာေကတ ၿမိဳ႕မရဲစခန္းက (ပ) ၄၁၄/၂၀၁၄၊ ေျခခ်ဳပ္ႏွ င့္ ခံ၀န္ အက္ဥပေဒပုဒ္မ-၅(၁)(စ)(ဆ)၊ ေဗ်ာက္ အိုးေဖာက္ခဲ့သည့္အတြက္ သာေကတ နယ္ေျမရဲစခန္းမွ(ပ) ၅၀၇/၂၀၁၄၊ ျပစ္မႈပုဒ္မ ၂၈၆ စသည့္ ပုဒ္မ မ်ားျ ဖင့္ စခန္း အသီးသီးတြင္ အမႈဖြင့္ အေရးယူေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိသည္။

အလားတူ အျခားအဖြဲ႕၏ ေခါင္းေဆာင္ ေနမ်ိဳးေအာင္ကိုလည္း ရပ္ရြာ ေအးခ်မ္းသာယာေရးႏွင့္ တရား ဥပေဒစိုးမိုးေရးကို ထိပါးေႏွာင့္ယွက္မႈ ျပဳလုပ္ခဲ့သျဖင့္ သာေကတနယ္ေျမရဲစခန္းမွ (ပ)၅၀၆/၂၀၁၄၊ ေျခ ခ်ဳပ္ ႏွင့္ခံ၀န္ ဥပေဒပုဒ္မ-၅(၁)(စ)(ဆ) ျဖင့္ အမႈဖြင့္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိသည္။

အဆိုပါျဖစ္စဥ္တြင္ လူအုပ္စု ႏွစ္စု ခိုက္ရန္ျဖစ္ပြားမႈတြင္ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရရွိသူမ်ားကို ရဲတပ္ဖြဲ႕က ထုတ္ ေဖာ္ေျပာၾကားျခင္း မရွိေသာ္လည္း ေဒသခံမ်ားကမူ အဖြဲ႔ႏွစ္ဖြဲ႔ေပါင္း လူေလးဦးထက္ မနည္း ဒဏ္ရာရွိခဲ့ သည္ဟု ေျပာဆိုၾကသည္။

ထိုင္းေမာ္ဒယ္ေလာကမွာ နာမည္ရေနတဲ့ ရွမ္းတိုင္းရင္းသူ နန္းႏြတ္

DVB

ယူအန္အက္ဖ္စီႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစု ေဆြးေႏြးပြဲ တက္ေရာက္သူတို႔ အျမင္သေဘာထား

ေရႊေအာင္

ထိုင္းႏိုင္ငံခ်င္းမိုင္မွာ ၾသဂုတ္ ၂၉ နဲ႔ ၃၀ ရက္ေန႔အထိ ၂ ရက္ၾကာ က်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ တိုင္းရင္းသားေကာင္စီနဲ႔ ျပည္တြင္းရွိ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ၊ ဒီမိုကေရစီ အင္အားစုေတြ၊ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ လူငယ္အင္အားစုေတြ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးပြဲအၿပီး ေဆြးေႏြးပြဲတက္ေရာက္ခဲ့သူတခ်ဳိ႕နဲ႔ ေတြ႔ဆံုေမးျမန္း ျဖစ္ခဲ့တာေတြ စုစည္းတင္ဆက္ေပးပါတယ္။

ညီညြတ္ေသာ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးမ်ား မဟာမိတ္အဖြဲ႔ရဲ႕ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေအးသာေအာင္က သူတို႔ ေဆြးေႏြးျဖစ္ခဲ့တာတခ်ိဳ႕ကို အခုလို ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ေဆြးေႏြးတာက ယူပီဒဗလ်ဴစီနဲ႔ ေဆြးေႏြးလို႔ ရလာတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြ အေျခအေနေတြကို ျပန္သံုးသပ္တယ္၊ ေဆြးေႏြးတယ္။ ၿပီးေတာ့ တကယ့္ ထာ၀ရၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရဖို႔ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု ေပၚထြန္းဖို႔အတြက္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရမယ့္ ကိစၥေတြကို ေဆြးေႏြးပါတယ္။ တကယ္ပဲ ၂ ဖဲြ႔စလံုးက ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ျပည္တြင္းစစ္ရပ္ဖို႔နဲ႔ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု ေဖာ္ေဆာင္ဖို႔အတြက္ ဘယ္လိုအေကာင္းဆံုး လုပ္ႏိုင္မလဲ ဆိုတာေတြကို အခ်ိန္အခါ အေျခအေနနဲ႔ ကိုက္ညီမယ့္ အေနအထားေတြေပၚမွာ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္တာေတြ ရွိပါတယ္။”

ျမန္မာႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာ ေက်ာင္းသားမ်ား ဒီမိုကရက္တစ္တပ္ဦး ကိုယ္စားလွယ္အေနနဲ႔ ေဆြးေႏြးပြဲ တက္ခဲ့တဲ့ ကိုမ်ိဳး၀င္းကေတာ့ မတူတဲ့ အျမင္သေဘာထားေတြကို ညိႇႏိႈင္းႏိုင္ခဲ့တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

“ဒီကေန႔ေရာက္ရွိေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအေျခအေန၊ တတိုင္းျပည္လံုး အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးကိစၥ၊ ၂၀၀၈ ဖဲြ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရးအပါအ၀င္ အင္အားစုမ်ားအားလံုးပါ၀င္မယ့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပဲြ ျဖစ္ေျမာက္ေရးအေပၚမွာ အျမင္ခ်င္း ဖလွယ္ခဲ့ၾကတယ္။ ယေန႔ကာလမွာ တိုင္းျပည္မွာျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရးျပႆ နာေတြကို အင္အားစုအားလံုးပါ၀င္ၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးဖို႔ လိုအပ္ေနၿပီဆိုတာကို အားလံုးအေလးအနက္ထားၿပီး ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ခဲ့ၾကတယ္။ ဒီေဆြးေႏြးမႈ ရဲ႕ ရလဒ္အျဖစ္ မတူကဲြျပားတဲ့အျမင္ေတြကို ညိႇႏိႈ္င္းႏိုင္တယ္၊ ဖလွယ္ႏိုင္တယ္၊ ေဆြးေႏြး ႏိုင္တယ္။ ဒါေတြဟာ တိုင္းျပည္ ျပန္လည္ ညီညြတ္ဖို႔အတြက္ အမ်ဳိးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ဖို႔ အတြက္ ဒီေဆြးေႏြးပဲြေတြကေနၿပီး အေထာက္အကူျဖစ္ေစမယ္လို႔ ယံုၾကည္တယ္။ ႏိုင္ငံေရး ျပႆ နာေတြကို အေျဖရွာႏိုင္မယ့္ နည္းလမ္းေတြ လမ္းစေတြကိုလည္း ရွာေဖြေတြ႔ရွိႏိုင္မယ္လို႔ ယံုၾကည့္တယ္။ ဘံုသေဘာထားအေနနဲ႔ ရလာတာကေတာ့ ဒီမိုကေရစီ၊ အနာဂတ္ ဒီမိုကရက္တစ္ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုတည္ေဆာက္ေရး၊ ၂၀၀၈ ဖဲြ႔စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရး၊ ၿပီးေတာ့ အားလံုးပါ၀င္တဲ့ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပဲြ ျဖစ္ေျမာက္ေရးကို ဘံုသေဘာထား ရရွိၿပီးေတာ့မွ မတူကဲြျပားတဲ့ အေျခအေနေအာက္မွာ မတူကဲြျပားတဲ့ အေနအထားအလိုက္ ဟန္ခ်က္ညီညီ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္သြားဖို႔ သေဘာထားေတြ ရရွိခဲ့ပါတယ္။”

ႏိုင္ငံေရးတက္ႂကြလႈပ္ရွားသူ တဦးအေနနဲ႔ ေဆြးေႏြးပြဲတက္ခဲ့တဲ့ ေနာ္အုန္းလွကလည္း မဲေဆာက္နဲ႔ခ်င္းမိုင္ ေဆြးေႏြးပြဲ ၂ ႀကိမ္စလံုးရတဲ့ ရလဒ္ေတြကို အခုလို ေျပာျပပါတယ္။

“ပထမအႀကိမ္က အဓိက ျပည္ေထာင္စုညီလာခံ လုပ္ၾကမယ္ဆိုတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ တူခဲ့တယ္။ အခုက ေရွ႕ကို ဆက္လက္ၿပီး ေဆာင္ရြက္မယ္ဆိုတဲ့ အလုပ္တခုပါတယ္။ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ လုပ္ယူရမယ္။ တခ်ဳိ႕ ညိႇႏိႈင္းယူရမွာပါ။ အခုေဆြးေႏြးပဲြလာတာ ေတာ္ေတာ္ေကာင္းပါတယ္။ ေနာက္ဆက္လုပ္ဖို႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိတယ္။ ျပည္တြင္းကိုလည္း ဖိတ္ေခၚထားပါတယ္။”

ဒါေတြကေတာ့ ယူအန္အက္္ဖ္စီေခၚ တိုင္းရင္းသားေကာင္စီနဲ႔ ျပည္တြင္းႏိုင္ငံေရးအင္အားစုတို႔ ဒုတိယအႀကိမ္ ေဆြးေႏြးပြဲအၿပီး ေဆြးေႏြးပြဲတက္ခဲ့သူေတြရဲ႕ သေဘာထားအျမင္ေတြ စုစည္း တင္ဆက္ေပးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

UNFC ႏွင့္ KNU မူဝါဒႏွင့္ အျမင္ကြဲျပားေနေသာ္လည္း ႏုတ္ထြက္ရန္ မဆံုးျဖတ္ေသးဟု KNU ဆို

ဟသၤာနီ (မြန္ေျမ)

ညီၫြတ္ေသာ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးမ်ားဖက္ဒရယ္ ေကာင္စီ (UNFC)၏ လက္႐ွိ စုဖြဲ႔မႈႏွင့္ မူဝါဒမ်ားသည္ ကရင္အမ်ိဳသားအစည္း အ႐ံုး KUN အဖြဲ႔၏ သေဘာထားႏွင့္မကိုက္ညီသည့္ အေျခအေန အခ်ဳိ႕ ႐ွိေသာ္လည္း UNFC ၏ အဖြဲ႔ဝင္ အျဖစ္မွႏုတ္ထြက္ရန္ကိုမူ မဆံုးျဖတ္ရေသးဟု UNFC ညီလာခံ တက္ေရာက္ေနသည့္ KNU အဖဲြ႔၏အေထြေထြ အတြင္းေရးမွဴးပဒိုကြယ္ထူးဝင္းက ေျပာသည္။

“UNFC အဖဲြ႔ဝင္ အျဖစ္ကေန ႏုတ္ထြက္တယ္ ဆိုတဲ့ အဲဒီ့အဆင့္ထိေတာ့မေရာက္ေသးပါဘူး၊ အဲလိုေတာ့ မဆံုးျဖတ္ပါဘူး၊လက္ ႐ွိ ႏိုင္ငံေရးအခင္းအက်င္းနဲ႔ ၊ စုဖြဲ႔မႈကို ျပန္လည္သံုးသပ္ဖို႔ လိုအပ္တယ္၊ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္တဲ့ ေနရာမွာ Top-Down (ဗဟို ဦးစီးမႈ စနစ္) ပံုစံမဟုတ္ဘဲနဲ႔ Parallel (မ်ဥ္းၿပိဳင္ အဆင့္တူ ပါဝင္မႈ) ပံုစံနဲ႔ အဲလိုလုပ္သြားဖို႔ေတာ့ အျမင္႐ွိတယ္” ဟု ပဒိုကြယ္ထူး ဝင္းက မဇၥၽိမကိုေျပာသည္။

KNUအေနျဖင့္ UNFCမွ ႏုတ္ထြက္မည္ဟု UNFC၏ ညီလာခံအတြင္း သတင္းမ်ားထြက္ေပၚခဲ့ျခင္းမွာမမွန္ကန္ဟု မြန္ျပည္သစ္ပါတီ၏ ေျပာေရး ဆိုခြင့္ ႐ွိသူ ႏိုင္ဟံသာ (ဗိုန္ခိုင္)က မဇၥၽိမကို ေျပာသည္။

အတည္မျပဳႏိုင္ေသးသည့္ သတင္းမ်ားအရ UNFC အဖြဲ႔၏ ဦးေဆာင္မႈ အခန္းက႑ႏွင့္စုဖဲြ႔မႈ အဆံုးအျဖတ္ ေပးမႈမ်ား၌ KNUအဖြဲ႔မွ ၎တို႔၏ ေပၚလစီအျမင္မ်ားႏွင့္ မကိုက္ညီဟု ဆိုကာ အေျခအတင္ေဆြးေႏြးထားၿပီး တင္းမာမႈ ႐ွိေနသည္ဟု သိရသည္။

UNFC တြင္ ဥကၠ႒ ႏွင့္ ဒုဥကၠ႒ အာဏာပိုင္မ်ား၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ျဖင့္သာဆံုးျဖတ္သည္ ျဖစ္၍ အဖဲြ႔ဝင္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔မ်ား၏ပုဂၢလိက အျမင္ဆံုးျဖတ္ခ်က္ႏွင့္ ကိုယ္ပိုင္ ျပ႒ာန္းခြင့္အားထိခိုက္ႏိုင္သည္ဟု KNUက ႐ႈျမင္ထားသည္။

တစ္ႏိုင္ငံလံုး အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမႈမ်ား အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေရး၌ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ ကိုင္ အဖြဲ႔တစ္ဖြဲ႔ႏွင့္ တစ္ဖြဲ႔ အျမင္ မတူညီမႈမ်ား ႐ွိေနေၾကာင္းလည္းတိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အဖဲြ႔မ်ားႏွင့္ နီးစပ္သည့္အမည္ မေဖာ္ လိုသူတစ္ဦးက မဇၥၽိမကို ေျပာသည္။

“အျမင္ မတူၾကတာေတြေတာ့ အနည္းနဲ႔ အမ်ားေတာ့ ႐ွိမွာပဲေလ၊ KNU တို႔က ဘယ္လိုေျပာမလဲ။ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးႏွင့္ ၿငိမ္း ခ်မ္းေရးကို ျမန္ျမန္ၿပီးေစခ်င္တယ္၊ UNFC ဘက္ကလည္း ေသခ်ာေအာင္လုပ္ခ်င္တယ္ ဆိုတာမ်ဳိးဆိုေတာ့ အဲဒီမွာ အျမင္မတူ မႈေတြ နည္းနည္းမ်ားၾကတယ္ထင္တယ္” ၎က မဇၥၽိမကို ေျပာသည္။

KNU မွ အဆိုျပဳလိုသည့္ တပ္ေပါင္းစု စုဖြဲ႔မႈ ဆိုင္ရာ အေျခခံမူႏွင့္အျမင္သေဘာထားမ်ားကို လာမည့္ ၾသဂုတ္လ ၃၁ ရက္ႏွင့္ စက္ တင္ဘာလ (၁) ရက္မ်ား၌ဆက္လက္ က်င္းပသြားမည့္ UNFC ညီလာခံအစည္းအေဝး၌ ဆက္လက္ တင္ျပသြားမည္ဟု သိရသည္။

ထို႔ျပင္ တစ္ႏိုင္ငံလံုး အပစ္အခပ္ ရပ္စဲေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲတြင္ UNFC အဖြဲ႔ဝင္ မဟုတ္သည့္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ ကိုင္အဖြဲ႔မ်ား၏ ပူးေပါင္းပါဝင္မႈ အားကိုလည္း စဥ္းစားရန္လိုကာ ၎တို႔ႏွင့္ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ရန္လည္း UNFC ထည့္သြင္း စဥ္းစား သင့္ေၾကာင္းပဒို ကြယ္ထူးဝင္းက သံုးသပ္ ေျပာၾကားသည္။

ယခု က်င္းပေနသည့္ အစည္းအေဝးသည္ UNFC အဖြဲ႔၏ သံုးႏွစ္ တစ္ႀကိမ္ က်င္းပသည့္ပထမဆံုး ညီလာခံ ျဖစ္ကာ ညီလာခံ ၌ ေနာက္ထပ္ သက္တမ္းတစ္ခု အတြက္ေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ေ႐ြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ရန္ အပါအဝင္ အဖဲြ႔ဝင္သစ္မ်ား လက္ခံေ ရးကိုလည္း ေဆြးေႏြးရန္က်န္ရွိေနေသးသည္။

သို႔ေသာ္လည္း ျပည္တြင္းမွ ေရာက္႐ွိလာသည့္ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္၊၈၈မ်ဳိးဆက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ ပြင့္လင္းလူ႕အဖြဲ႕အ စည္းအပါအဝင္ႏိုင္ငံေရး အင္အားစု ငါးဖြဲ႕ႏွင့္ ေတြ႔ဆံုရန္ အတြက္ညီလာခံအား ၾသဂုတ္လ (၂၉) ႏွင့္ (၃၀) ရက္မ်ားတြင္ ေခတၱရပ္ ဆုိင္းထားၿပီး၃၁ရက္တြင္ ဆက္လက္ေဆြးေႏြးမည္ဟု ပဒိုကြယ္ထူးဝင္းက ေျပာသည္။

လက္ရွိ က်င္းပေနသည့္ ပထမ အႀကိမ္ ညီလာခံအား UNFC အဖြဲ႔ဝင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားျဖစ္ၾကသည့္ KIO, KNU, KNPP, NMSP, CNF, SSPP, PNLO, PSLF, LDU, ANC, WNO,MNDAA တို႔ႏွင့္ ဆက္စပ္အဖဲြ႔ဝင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား ျဖစ္ၾကသည့္ ALP, AA, DKBA, KNU/KNLA-PC, ABSDFတို႔မွ ကိုယ္စား လွယ္ေပါင္း ၁၀၀ ေက်ာ္ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကသည္။

အမ်ဳိးသား ဒီမိုကရက္တစ္ မဟာမိတ္ တပ္မေတာ္ (မိုင္းလား) အဖြဲ႔ႏွင့္ “ဝ”ျပည္ ေသြးစည္းညီညြတ္ေရး တပ္မေတာ္တို႔ကမူ ယခုညီ လာခံသို႔တက္ေရာက္ႏိုင္ျခင္း မ႐ွိေပ။

UNFC အဖြဲ႔အား ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ေဖေဖၚ၀ါရီလတြင္ တုိင္းရင္းသား ညီလာခံႀကီးမွတဆင့္ စတင္ ဖြ႔ဲစည္းခဲ့ျခင္း ျဖစ္ကာ ယခု ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီလ၌သံုးႏွစ္တာ ျပည့္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္းၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားႏွင့္ ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား ဆက္ေနခဲ့ သျဖင့္ (၆)လခန္႔ ေနာက္က်ၿပီးမွ ယခုကဲ့သို႔ ညီလာခံ ေခၚယူႏိုင္ခဲ့ျခင္းလည္း ျဖစ္သည္။

မုဒိမ္းမႈေတြ ဘာေၾကာင့္ ပိုမ်ားလာတာလဲ

ေမစစ္ပိုင္

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ မုဒိမ္းမႈမ်ား တႏွစ္ထက္တႏွစ္ တိုးပြားေနၿပီး အာဏာပိုင္မ်ားထံမွ ရရွိထားေသာ စာရင္းဇယားမ်ားအရ တႏိုင္ငံလံုးတြင္ တေန႔လွ်င္ မုဒိမ္းမႈ ၂ မႈခန္႔ ျဖစ္ေနသည္ဟု သိရသည္။

ျဖစ္ပြားမႈႏႈန္းမ်ားသလို လူအမ်ား မုန္းတီးသည့္ မုဒိမ္းမႈမ်ားကို ေခါင္းစဥ္တပ္၊ အေၾကာင္းရွာၿပီး ဘာသာေရးႏွင့္ လူမ်ိဳးေရးဆိုင္ရာ ဆူပူအၾကမ္းဖက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္လာသူမ်ားစြာ ရွိေနသကဲ့သို႔ ဆိုရွယ္မီဒီယာမ်ားထက္တြင္ ဝါဒျဖန္႔လံႈ႔ေဆာ္မႈမ်ားလည္း ရွိလာေၾကာင္း ေတြ႕ရသည္။

မၾကာေသးမီက ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ မႏၱေလးဆူပူ အၾကမ္းဖက္မႈတြင္ မုဒိမ္းမႈဟု လီဆယ္တိုင္ၾကားရာမွ အျပစ္မဲ့ျပည္သူ ၂ ဦးေသဆံုးခဲ့ၿပီး လူမ်ားစြာ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရရွိခဲ့သည္။ ထိုျဖစ္ရပ္သည္ အစိုးရပိုင္း တာဝန္ရွိသူမ်ား ဆက္တိုက္ ေျပာဆိုေနသည့္ “ေနာက္ကြယ္မွ ႀကိဳးကိုင္သူမ်ားက” မုဒိမ္းမႈမ်ားကို လွည့္ကြက္သဖြယ္ သေဘာထားၿပီး ဆူပူမႈမ်ား ဖန္တီးေနသည္ဟု သက္ေသျပေနသည္။

မုဒိမ္းမႈမ်ား ျဖစ္ပြားရန္ လံႈ႔ေဆာ္ေပးသည့္ အေၾကာင္းအရင္းမ်ားစြာရွိၿပီး ညစ္ညမ္း ဗီဒီယိုေခြမ်ားႏွင့္ ညစ္ညမ္း စာအုပ္မ်ားကို အလြယ္တကူ ဝယ္ယူရရွိေနျခင္း၊ မူးယစ္ေဆးဝါးမ်ား သံုးစြဲၾကျခင္း၊ ဆန္႔က်င္ဘက္ လိင္မ်ားႏွင့္ အေရာတဝင္ေနျခင္း စသည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ားမွ အစျပဳကာ မုဒိမ္းမႈမ်ား ျဖစ္ပြားလာေၾကာင္း၊ သက္ငယ္မုဒိန္းမႈမ်ား ပိုမို မ်ားျပားေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံရဲတပ္ဖြဲ႕၏ မုဒိမ္းမႈမ်ား က်ဆင္းေရးအေပၚ သံုးသပ္ အေျဖရွာထားခ်က္မ်ားအရ သိရသည္။

မႈခင္းမ်ား ပိုမိုျဖစ္ပြားလာသည့္အတြက္ သက္ဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္မ်ားက မုဒိမ္းမႈမ်ား ဘာေၾကာင့္ ျဖစ္ရသလဲ၊ ဘယ္လို ကာကြယ္ရမလဲ၊ ပညာေပး လုပ္ငန္းေတြ ဘယ္လိုလုပ္ၾကမလဲဆိုသည့္ ေခါင္းစဥ္မ်ားျဖင့္ မုဒိမ္းမႈ ျပန္လည္ က်ဆင္းလာေစေရးအတြက္ သံုးသပ္အေျဖရွာ ေနၾကသည္။

“အခုေနာက္ပိုင္းမွာ ပိုၿပီးျဖစ္လာတယ္၊ အသက္မျပည့္ေသးတဲ့ ကေလးေတြအထိ က်ဴးလြန္မႈေတြ ျဖစ္လာတယ္၊ အဓိက ကေတာ့ ထိေရာက္တဲ့ျပစ္ဒဏ္ ေပးဖို႔လိုတယ္၊ ရဲေတြအပိုင္းက ေဖာ္ထုတ္ေပးဖို႔၊ ျပည္သူက ဝိုင္းဝန္း ထိန္းသိမ္းဖို႔လုပ္ၿပီး တရားစီရင္ေရး အပိုင္းကလည္း ေနာင္က်ဥ္ေအာင္ ထိေရာက္တဲ့ ျပစ္ဒဏ္ကို ႀကိဳတင္ခ်မွတ္မယ္ဆိုရင္ ျဖစ္ႏႈန္းက်ဆင္းႏိုင္တယ္။ အဲဒီလိုမဟုတ္ရင္ေတာ့ ျဖစ္ႏႈန္းက်ဆင္းမွာ မဟုတ္ဘူး” ဟု ရန္ကုန္တိုင္း ေဒသႀကီးနယ္ စပ္ေရးရာႏွင့္ လံုၿခံဳေရးဝန္ႀကီး ဗိုလ္မွဴးႀကီး တင္ဝင္းက ရွင္းျပသည္။

တႏိုင္ငံလံုး အတိုင္းအတာအားျဖင့္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္တြင္ မုဒိမ္းမႈ ၃၃၇ မႈ၊ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္တြင္ ၆၀၅ မႈ၊ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္တြင္ ၆၅၄ မႈ၊ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္တြင္ ၇၃၄ မႈႏွင့္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လကုန္အထိ ၄၇၀ မႈ ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးက ျဖစ္ပြားမႈ အျမင့္ဆံုးျဖစ္ခဲ့သည္။

၂၀ဝ၁ ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လကုန္ အထိ မုဒိမ္းမႈေပါင္း ၅၈၂၈ မႈ ျဖစ္ပြားခဲ့သည္ဟု ေနျပည္ေတာ္ ရဲတပ္ဖြဲ႕ထံမွ သိရသည္။

ရန္ကုန္တိုင္း ေဒသႀကီးအတြင္း ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ႏွင့္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ၂ ႏွစ္ အတြင္း မုဒိမ္းမႈ ၂၈၇ မႈ ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး မိသားစုဝင္အခ်င္းခ်င္း က်ဴးလြန္သည့္ အမႈမ်ားလည္း ပါဝင္ေနသည့္အတြက္ တရားစီရင္ေရး အပိုင္းက ယင္းျပစ္မႈမ်ိဳး ျဖစ္ပြားလာပါက ထိေရာက္သည့္ ျပစ္ဒဏ္မ်ား ခ်မွတ္သင့္သည္ဟု အာဏာပိုင္တခ်ိဳ႕က အႀကံျပဳေျပာဆိုၾကသည္။

မုဒိမ္းမႈခင္းမ်ားသည္ တျခားေဒသမ်ားထက္ ရန္ကုန္တြင္ ပိုမိုျဖစ္ပြားေသာ္လည္း မႏၲေလးျဖစ္စဥ္ကဲ့သို႔ မုဒိမ္းမႈကို အေၾကာင္းျပၿပီး ဆူပူအၾကမ္း ဖက္ကိစၥမ်ိဳး ရန္ကုန္တြင္ လံုးဝအျဖစ္မခံႏိုင္ဟု ဗိုလ္မွဴးႀကီး တင္ဝင္းက ဆိုသည္။

“လံုးဝအျဖစ္မခံဘူး၊ ျဖစ္ၿပီဆိုတာနဲ႔ ခ်က္ခ်င္း အေရးယူ ေဆာင္ရြက္လိုက္တာေတြေၾကာင့္ ျပႆနာ ႀကီးႀကီး က်ယ္က်ယ္ေတြ မျဖစ္ဘူး၊ အဓိကက မႈခင္းကို မႈခင္းလို႔ ျမင္ေစခ်င္တယ္၊ ဘာသာေရးနဲ႔ သြားေရာလို႔ မေကာင္းဘူး” ဟု သူက ေျပာျပသည္။

တခ်ိဳ႕ေသာ မုဒိမ္းမႈမ်ားသည္ တည္းခိုခန္းမ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားၾကျခင္းျဖစ္ၿပီး က်ဴးလြန္ၿပီးေနာက္ပိုင္းမွ သိရသည့္အတြက္ ၄င္းတို႔ကို အကန္႔အသတ္ျဖင့္ ပိတ္သိမ္း အေရးယူေနရေၾကာင္း၊ ဒီဘက္ေခတ္တြင္ တည္းခိုခန္းႏွင့္ ဟိုတယ္မ်ားတြင္ အခ်ိန္ပိုင္း တည္းခိုႏိုင္ရန္ ဝန္ေဆာင္မႈမ်ား ေခတ္စားလာသကဲ့သို႔ မွတ္ပံုတင္ ေပးစရာမလိုဘဲ တည္းခိုခြင့္ျပဳမႈလည္း ရွိလာသည္ဟုလည္း ဗိုလ္မွဴးႀကီး တင္ဝင္းက ရွင္းျပသည္။

၂၀၁၃ ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာလက အသက္ ၁၆ ႏွစ္ မျပည့္ေသးသည့္ ကေလးသူငယ္မ်ားအေပၚ မုဒိမ္းမႈ က်ဴးလြန္သူအား ေသဒဏ္ (သို႔မဟုတ္) တသက္တကြ်န္း ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ႏိုင္မည့္ ဥပေဒၾကမ္းကို သဃၤန္းကြ်န္းၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးသိန္းၫြန္႔က လႊတ္ေတာ္သို႔ တင္သြင္းခဲ့ၿပီး လက္ခံေဆြးေႏြးရန္ မဲခြဲဆံုးျဖတ္ရာ ေထာက္ခံသူ ၁၉ မဲ၊ ကန္႔ကြက္သူ ၃၁၁ မဲျဖင့္ ႐ံႈးနိမ့္ခဲ့ရသည္။

အမ်ိဳးသမီး အဖြဲ႕အစည္းမ်ားကလည္း မုဒိမ္းမႈမ်ား က်ဆင္းေစေရးႏွင့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား လိင္အၾကမ္းဖက္မႈ ကာကြယ္ေပးေရးတို႔အတြက္ ဥပေဒၾကမ္းေရး ဆြဲေနၾကၿပီး ျပစ္မႈက်ဴးလြန္သူမ်ားကို မွန္ကန္ထိ ေရာက္သည့္ ျပစ္ဒဏ္မ်ား ခ်မွတ္ေပးရန္ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ ေတာင္းဆိုမႈမ်ား ျပဳလုပ္လာၾကသည္။

အဓမၼ ျပဳက်င့္ခံခဲ့ရသည့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ အနာဂတ္ ေကာင္းမြန္လာေစေရးအတြက္ လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရမႈရွိသည့္ ခိုနားရာေနရာမ်ားႏွင့္ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းမ်ား ဖန္တီးေပးသင့္ေၾကာင္း၊ မုဒိမ္းမႈမ်ား ေလ်ာ့နည္းေစရန္ ပညာေပး အစီအစဥ္မ်ားႏွင့္ မိမိကိုယ္ကိုယ္ ကာကြယ္ႏိုင္မည့္ နည္းလမ္းမ်ားကို ပညာေပးသင့္ေၾကာင္း အမ်ိဳးသမီးအေရး လႈပ္ရွား ေဆာင္ရြက္သူမ်ားက အႀကံျပဳ ေျပာဆိုၾကသည္။

“အစိုးရရဲ႕ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြကို က်မတို႔ အားမရဘူး၊ တိုင္းရင္းသား ေဒသေတြမွာရွိတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေလးေတြ တပ္မေတာ္သားေတြရဲ႕ အၾကမ္းဖက္မႈကို ခံေနရတယ္၊ မွတ္တမ္းေတြရွိတယ္၊ အစိုးရက ဒီအတိုင္းၾကည့္ေနတယ္၊ တာဝန္ယူမႈ လံုးဝမရွိဘူး။ အရပ္ဘက္မွာလည္း ဒီျပႆနာက ေငြမ်ား တရားႏိုင္နဲ႔ ဖံုးဖိ ေပ်ာက္ကြယ္သြားတယ္” ဟု အမ်ိဳးသမီး အဖြဲ႕အစည္းမ်ား ကြန္ရက္တာဝန္ခံ ေဒၚမာမာခ်ိဳက ေျပာသည္။

ၿမိဳ႕ႀကီးျပႀကီးမ်ားတြင္ မုဒိမ္းမႈမ်ား ျဖစ္ပြားသကဲ့သို႔ ေဝးလံေခါင္ဖ်ားသည့္ တိုင္းရင္းသား ေဒသမ်ားႏွင့္ ပဋိပကၡမ်ားျဖစ္ပြားရာ ေဒသမ်ားရွိ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၊ အရြယ္မေရာက္ေသးေသာ အမ်ိဳးသမီးငယ္ ကေလးမ်ားမွာလည္း စစ္တပ္၏ လိင္အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားကို ခံစားေနၾကရသည္ဟု ျပည္ပအေျခစိုက္ အမ်ိဳးသမီး အဖြဲ႕အစည္းမ်ားက ေဝဖန္ေျပာဆိုေနၾကသည္။

အမ်ိဳးသမီးမ်ား လိင္အၾကမ္းဖက္မႈ က်ဴးလြန္ခံလာရျခင္း၊ မုဒိမ္းမႈမ်ား မ်ားျပားလာျခင္းတို႔ႏွင့္ ပတ္သက္၍ အစိုးရ အဖြဲ႕အစည္းျဖစ္သည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသမီးေရးရာအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ေနျပည္ေတာ္႐ံုးႏွင့္ ရန္ကုန္႐ံုးခြဲသို႔ ဖုန္းျဖင့္ ဆက္သြယ္ခဲ့ေသာ္လည္း ေျဖၾကားမည့္သူ မရွိဟုသာဆိုသည္။

၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲကာလမွ စတင္၍ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ တာဝန္ယူေနသည့္ ကာလအတြင္း တိုင္းရင္းသား ေဒသမ်ားတြင္ တပ္မေတာ္သားမ်ား၏ မုဒိမ္းမႈ က်ဴးလြန္မႈေပါင္း ၁၀ဝ ေက်ာ္ရွိခဲ့ေၾကာင္း။ ၄၇ မႈသည္ အုပ္စုလိုက္ မုဒိမ္းျပဳက်င့္မႈျဖစ္ၿပီးအသက္ ၈ ႏွစ္အရြယ္ ကေလးအထိ ပါဝင္ေၾကာင္း၊ က်ဴးလြန္ခံရသူ ၂၈ ဦးသည္ သတ္ျဖတ္ခံရျခင္း (သို႔) ရရွိေသာဒဏ္ရာမ်ားျဖင့္ ေသဆံုးခဲ့ရေၾကာင္း၊ ထိုမႈခင္းမ်ားသည္ ၿမိဳ႕နယ္ေပါင္း ၃၅ ခုတြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး တပ္ရင္းေပါင္း ၃၈ ခု ေက်ာ္ ပါဝင္ပတ္သက္ေနေၾကာင္း ထိုင္းအေျခစိုက္ အမ်ိဳးသမီးေရးရာအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (ျမန္မာႏိုင္ငံ) ၏ ဇန္နဝါရီလပိုင္းက ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

တိုင္းရင္းသားေဒသမ်ား၊ အထူးသျဖင့္ ပဋိပကၡမ်ား ျဖစ္ပြားေနသည့္ ေဒသမ်ားရွိ အမ်ိဳးသမီးမ်ားႏွင့္ အရြယ္ မေရာက္ေသးေသာ ကေလးမ်ားအေပၚ တပ္မေတာ္သားတခ်ိဳ႕၏ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားကို အစိုးရပိုင္းက ထိထိေရာက္ေရာက္ အေရးယူေပးေရး အမ်ိဳးသမီး အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္သူမ်ားက ေတာင္းဆိုေနၾကသည္။ အစိုးရကလည္း အေထာက္အထားႏွင့္ တင္ျပတိုင္ၾကားပါ၊ အေရးယူမည္ဟု ေျပာဆိုေနသည္မွအပ အမ်ိဳးသမီးမ်ား၏ လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ အၾကမ္းဖက္မႈ ပေပ်ာက္ေရး ကိစၥမ်ားအေပၚ ထိေရာက္သည့္ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ိဳး မေတြ႕ရဟု လူ႔အခြင့္အေရး အဖြဲ႕အစည္းမ်ားက ေဝဖန္ေျပာဆိုေနၾကသည္။

“သူတို႔တေတြက တမင္သက္သက္ လုပ္သလို ျဖစ္ေနတယ္လို႔ ေျပာေတာ့ မစြပ္စြဲနဲ႔လို႔ ေျပာၾကတယ္။ စစ္တပ္အေနနဲ႔လည္း တာဝန္ရွိတဲ့သူေတြက တာဝန္ယူေပးရမယ္။ ဒီလိုကိစၥေတြသည္ ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒအရ ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ လူသားရာဇဝတ္မႈ ေျမာက္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ရပ္တန္းကရပ္ဖို႔ အခ်ိန္ျဖစ္ေနပါၿပီ” ဟု လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအေရး လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္သူ ေဒၚခင္ဥမၼာက ေျပာသည္။

အစိုးရႏွင့္ စစ္တပ္မွ တာဝန္ရွိသူမ်ားကမူ တပ္မေတာ္သားမ်ား မုဒိမ္းမႈ က်ဳးလြန္ေနၾကသည္ဟု ဆိုေသာ ကိစၥမ်ားသည္ ဝါဒျဖန္႔ စြပ္စြဲခ်က္မ်ား ျဖစ္သည္၊ က်ဴးလြန္မႈမ်ား ရွိပါကလည္း စစ္ခံု႐ံုးတြင္ စစ္ေဆးၿပီး အရပ္ဘက္သာ ျပန္လည္လႊဲေျပာင္း ေပးျခင္းျဖစ္ သည္ဟု ျပန္လည္တံု႔ျပန္သည္။

“စစ္ဘက္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႕အစည္းေတြက အဓမၼျပဳက်င့္မႈေတြ ျဖစ္ေပၚေနတယ္လို႔ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရး ကိုယ္စားလွယ္ မစၥယန္ဟီလီက ေျပာတယ္၊ က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ အမ်ိဳးသမီး အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ တက္ၾကြလႈပ္ရွား သူေတြကိုလည္း ပူးေပါင္းဖို႔ ဖိတ္ေခၚထားၿပီး ျဖစ္တယ္။ ဒီလိုကိစၥမ်ိဳးကို တပ္မေတာ္ကလည္း လံုးဝခြင့္မျပဳထားဘူး၊ တခ်ိဳ႕ေသာဟာေတြက ခိုင္လံုမႈမရွိေသာ စြပ္စြဲေျပာဆိုခ်က္ေတြလို႔ က်ေနာ္တို႔ယူဆတယ္” ဟု သမၼတ႐ံုးဝန္ႀကီးဌာန တာဝန္ရွိသူတဦးက BBC ျမန္မာပိုင္း အစီအစဥ္တြင္ ကန္႔ကြက္ေျပာဆိုသြားသည္။

“ေျပာတဲ့သူကို ျပန္ေမးတယ္၊ ျဖစ္တဲ့ေနရာကို သြားၾကည့္သလား၊ ျဖစ္ေနရင္လည္း အေရးယူထားသလား၊ အေရးမယူဘူးဆိုရင္ ျပန္ေျပာ၊ အဲဒီေလာက္အထိ အာမခံတယ္။ တပ္မွာျဖစ္တာဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ ပိုၿပီး ဆင္ျခင္တယ္” ဟု နယ္စပ္ေရးရာႏွင့္ လံုၿခံဳေရးဝန္ႀကီး ဗိုလ္မွဴးႀကီး တင္ဝင္းက ဆိုသည္။

ကုလသမဂၢ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဘန္ကီမြန္းကလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း စစ္ျဖစ္ပြားရာ ေဒသမ်ားႏွင့္ ဆက္စပ္ေဒသမ်ားတြင္ ျဖစ္ေပၚေနသည့္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ားႏွင့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအေပၚ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားကို စံုစမ္းစစ္ေဆး အေရးယူေပးရန္ ျမန္မာအစိုးရကို ေတာင္းဆိုခဲ့သည္။

ဆက္စပ္ဖတ္႐ႈရန္

က်ဳရွင္မယူပဲ ဘာသာစုံဂုဏ္ထူးနဲ႔ ေအာင္ျမင္ခဲ့တဲ့ေက်ာင္းသူ

DVB

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အေတြးထဲတြင္ ပါဝါ၊ အာဏာမ်ားမရွိဟု ဦးတင္ဦးဆုိ

ယုေဝ

အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (NLD) ဥကၠ႒ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အေတြးထဲတြင္ ရာထူး၊ အာဏာႏွင့္ ပါဝါထက္တိုင္းျပည္လူ ငယ္မ်ား၏ တိုးတက္ျမင့္တင္ေရးသာ ရွိသည္ဟုNLD နာယက ဦးတင္ဦးက ေျပာၾကားလုိက္သည္။

ၾသဂုတ္လ ၃၀ ရက္က ဗဟန္းၿမိဳ႕နယ္ရွိ ေတာ္ဝင္ႏွင္းဆီခန္းမတြင္ ျပဳလုပ္သည့္အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ လူငယ္မ်ဳိးဆက္ မ်ား ေတြ႔ဆံုပြဲတြင္ယင္းကဲ့သို႔ ေျပာၾကားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

“ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ ဦးေႏွာက္ထဲမွာ ပါဝါ အာဏာ ဒါေတြ ေခါင္းထဲမွာရွိတာမဟုတ္ပါဘူး။ သူဟာ စလာကတည္းက ဒီတိုင္းျ ပည္မွာရွိတဲ့ လူငယ္ေတြဟာသူတို႔ရဲ႕ဘ၀ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြေပ်ာက္ကင္းေနတယ္ ဆိုတာ ေကာင္းေကာင္းသိတယ္။ ဘဝရဲေရွ႕ေရးျပန္လည္ထူေထာင္ဖို႔အတြက္ အဓိကက်တဲ့ ပညာေရးကို လုပ္ႏိုင္သမွ် တက္ႏိုင္သမွ်လုပ္တာေတြရွိတယ္”ဟုဦးတင္ဦးက ေျပာ သည္။

အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (NLD)၏ ပထမအႀကိမ္ ႏုိင္ငံလံုးဆုိင္ရာလူငယ္ညီလာခံကို ဇူလုိင္လ ၅ရက္ ႏွင့္ ၆ ရက္တြင္ရန္ကုန္ ၿမိဳ႕ေတာ္ဝင္ႏွင္းဆီးခန္းမျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ဥကၠ႒ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကအဖြင့္မိန္႔ခြန္း တက္ေရာက္ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ယင္းညီလာခံတြင္အမ်ဳိးသမီးခုနစ္ဦးႏွင့္ တိုင္းရင္းသားလူငယ္မ်ား အပါအဝင္ NLDလူငယ္ေခါင္းေဆာင္ ၁၅ ဦးေရြးခ်ယ္ခဲ့သည္။

ႏုိင္ငံျခားသားငွားရမ္းမႈႏွင့္ ၀ါတြင္း ေျပာင္းေရႊ႕မႈမ်ားေၾကာင့္ မိုးတြင္းကာလတြင္ပင္ အိမ္ငွားေစ်းကြက္ ဆက္လက္ရွိေန

ႏုိင္ႏုိင္ေဇာ္

မိုးတြင္းကာလ အိမ္ၿခံေျမအေရာင္းအ၀ယ္ မျဖစ္ထြန္းေသာ္လည္း အိမ္ငွား၊ ေျမငွားေစ်းကြက္မ်ား ဆက္လက္ရွိေနဆဲ ျဖစ္သည္ဟု အိမ္ၿခံေျမလုပ္ငန္းရွင္မ်ားက ေျပာသည္။

၀ါတြင္းကာလတြင္ အိမ္ရာအေျပာင္းအေရႊ႕လုပ္ေဆာင္မႈ မရွိတတ္ေသာ္လည္း လူဦးေရထူထပ္မႈႏွင့္ လုပ္ငန္း လိုအပ္ခ်က္ေၾကာင့္ ယခုႏွစ္ပိုင္းအတြင္း အိမ္ငွား၊ ေျမငွားႏွင့္ စက္႐ံုဂိုေဒါင္အငွားေစ်းကြက္ ဆက္လက္ရွိေနျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေတာ္၀င္အိမ္ၿခံေျမလုပ္ငန္း အေရာင္းကိုယ္စားလွယ္ ဦးေဇာ္ဦးက ေျပာသည္။

ဦးေဇာ္ဦးက “မိုးတြင္းကာလဆိုေတာ့ အိမ္ၿခံေျမလုပ္ငန္းေရာင္းတာေတြ အေတာ္ေလး ေအးသြားတယ္။ ဒီလပိုင္းေတြမွာ လူေတြက အိမ္ေရာင္း၊ ေျမေရာင္းေတြ သိပ္မလုပ္ေပမယ့္ အငွားေစ်းကြက္ေတာ့ ဆက္ရွိေနတယ္။ ေစ်းေတြကေတာ့ ေနရာအလိုက္ ကြာျခားမႈေတာ့ရွိတယ္။ အကြက္အကြင္းနဲ႔ ေနရာ အက်ယ္အ၀န္းေပၚမူတည္ၿပီး ေစ်းအတက္အက်ေတာ့ရွိတယ္”ဟု ဆိုသည္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ၿမိဳ႕နယ္အသီးသီးတြင္ အိမ္ခန္းငွားရမ္းေနထုိင္မႈႏွင့္ ေျမညီထပ္ဆုိင္ခန္း ငွားရမ္းမႈမ်ားရွိေနၿပီး ငွားရမ္းခမွာ တစ္လ လွ်င္ က်ပ္ ၇၀,၀၀၀ ၀န္းက်င္မွ အျမင့္ဆံုး သံုးသိန္းတန္ တိုက္ခန္းမ်ားအထိ ရွိေနကာ ကြန္ဒိုအခန္းမ်ားမွာ က်ပ္ငါးသိန္းႏွင့္ ကုိးသိန္းၾကားရွိ အခန္းမ်ား အငွားရွိေနသည္ဟု ၎က ဆက္လက္ ေျပာဆုိသည္။

ႏုိင္ငံျခားရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ရွိေနျခင္းေၾကာင့္ ေနထိုင္ရာ တိုက္ခန္းမ်ားအျပင္ စက္႐ံုဂိုေဒါင္အျဖစ္ အသံုးျပဳရန္ ငွားရမ္းသည့္ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားလည္းရွိေနသည္ဟု အာရွေျမအိမ္ၿခံေျမ ေရာင္း၀ယ္ေရးလုပ္ငန္းက ေျပာသည္။

အာရွေျမအိမ္ၿခံေျမ ေရာင္း၀ယ္ေရးမွ မန္ေနဂ်ာ ဦးဆိုင္လီက “အေရာင္းအ၀ယ္ မရွိေပမယ့္ အငွားေတြေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဆီမွာလည္းရွိတယ္။ စက္႐ံုဂိုေဒါင္ေတြကို လိုက္ငွားတဲ့ သူေတြဆိုရင္ အရင္ႏွစ္ေတြက ၂၅ သိန္းေလာက္ရွိတဲ့ ဂိုေဒါင္က ဒီႏွစ္မွာ သိန္း ၃၀ ေက်ာ္ေလာက္ ျဖစ္ေနတယ္။

ႏိုင္ငံျခားလုပ္ငန္းရွင္ေတြ ဆက္တိုက္လာေနသလို ျပည္တြင္းက လုပ္ငန္းရွင္တခ်ဳိ႕လည္းရွိတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ ႏုိင္ငံျခားသားေတြပါ”ဟု ဆိုသည္။

ျမန္မာအမ်ားစုမွာ ၀ါတြင္းအယူအဆေၾကာင့္ အေျပာင္းအေရႊ႕ သိပ္မလုပ္လိုေသာ္လည္း လိုအပ္ခ်က္အရသာ ေျပာင္းေရႊ႕ၾကျခင္းျဖစ္ၿပီး ႏိုင္ငံျခားသားအမ်ားစုက ထိုကဲ့သို႔ အယူအဆမရွိျခင္းေၾကာင့္ ယင္းေစ်းကြက္မွာ ပိုအလုပ္ျဖစ္သည္ဟု အိမ္ၿခံေျမလုပ္ငန္းမ်ားက ဆုိသည္။

လူဦးေရတိုးတက္မႈ၊ ေနထိုင္ရာ အိမ္ရာ လိုအပ္မႈႏွင့္ အေတာမသတ္သည့္ အိမ္ၿခံေျမေစ်းတက္မႈမ်ားေၾကာင့္ အိမ္ၿခံေျမ ေရာင္း၀ယ္မႈမ်ား ေစ်းကြက္ေအးခ်ိန္ ရွိႏိုင္ေသာ္လည္း အိမ္ငွားေစ်းကြက္မွာ ရာသီမေရြး ဆက္ရွိႏိုင္ေသးသည္ဟု လက္ရွိေစ်းကြက္အေနအထားကုိ အိမ္ၿခံေျမလုပ္ငန္းမ်ားက ေျပာၾကားထားသည္။

ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုတည္ေထာင္ေရး ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ၾကမည္

ေရႊေအာင္

ဒီမိုကရက္တစ္ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ေရးအတြက္ ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္သြား ၾကဖို႔ ညီညြတ္ေသာ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးမ်ား ဖက္ဒရယ္ေကာင္စီနဲ႔ ျပည္တြင္းႏိုင္ငံေရး အင္အားစုတို႔ သေဘာတူ လိုက္ၾကပါတယ္။

ထိုင္းႏိုင္ငံ ခ်င္းမိုင္မွာ ၾသဂုတ္ ၂၉ နဲ႔ ၃၀ ၂ရက္ၾကာက်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ တိုင္းရင္းသားေကာင္စီနဲ႔ ျပည္တြင္းရွိ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ၊ ဒီမိုကေရစီ အင္အားစုေတြ၊ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ လူငယ္အင္အားစုေတြ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးပြဲအၿပီး ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ၾကဖို႔ သေဘာတူေၾကာင္း ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ခ်င္းမိုင္ေဆြးေႏြးပြဲတက္ခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ (ဒဗလ်ဴအယ္လ္ဘီ)က မခင္ဥမၼာက ဒီမိုကရက္တစ္ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုတည္ေထာင္ဖို႔ ဘံုသဘာတူညီခ်က္ဟာ ေျပာစရာမရွိေအာင္ သေဘာတူခဲ့ၾကတာလို႔ ေျပာပါတယ္။

“ဒီမိုကရက္တစ္ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုတည္ေထာင္ဖို႔ ဘံုသေဘာတူညီခ်က္ကေတာ့ ေျပာစရာမရွိေအာင္ သေဘာတူခဲ့ၾကပါတယ္။ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး မွာေတာ့ က်မတို႔ရဲ႕ သေဘာထားအျမင္ေတြက တူၾကပါတယ္။ အဓိက အက်ဆံုးေတြ႔တာ ကေတာ့ ဒီလိုမ်ဳိး ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြး ေျဖရွင္းဖို႔အတြက္ကို တိုင္းရင္းသား အင္အားစုေတြေရာ၊ ဒီမုိကရက္တစ္ အင္အားစုေတြကေရာ အားလံုးက အဆင္သင့္ျဖစ္ေနတာ ၾကာၿပီေပါ့။ အဓိက အေရးႀကီးဆံုးက အစိုးရဘက္က အထူးသျဖင့္ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ေပါ့၊ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ ဘက္က အဆင္သင့္ျဖစ္မႈနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးေစတနာမွန္မႈ တာ၀န္ယူမႈ တာ၀န္ခံမႈ ရွိဖို႔ အထူးသျဖင့္ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ကေနၿပီး တပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ထိန္းသိမ္းရမယ့္ က်င့္၀တ္ေတြ၊ တျပည္လံုးဆိုင္ရာ အပစ္ရပ္ေရးလက္မွတ္ထိုးၿပီးရင္ သူတို႔ဘက္ကေနၿပီး တကယ္ကို ကတိခံ၀န္ခ်က္နဲ႔အညီ ထိန္းသိမ္းၿပီးေတာ့ လိုက္နာရမယ့္ ကတိက၀တ္ေတြ အေပၚမွာ ဒါေတြ အဓိက ပိုအေရးႀကီးတာ ေတြ႔ရတယ္။ အထူးျဖင့္ေတာ့ က်မတို႔ အမ်ဳိးသမီးမ်ား အဖဲြ႔ခ်ဳပ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အေနနဲ႔က လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡျဖစ္ပြားေနတဲ့ ေနရာမွာ ရွိေနတဲ့ တိုင္းရင္းသူ အမ်ဳိးသမီးေတြကို ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ကေနၿပီးမွ အခုအခ်ိန္အထိ က်ဴးလြန္ေနတဲ့ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ ေစာ္ကားမႈေတြ မုဒိမ္းက်င့္မႈေတြကို ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးေနတဲ့ ၃ ႏွစ္အတြင္းမွာ ကိုေတာင္မွ ကခ်င္မွာ ရွမ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္းမွာ ဒါမ်ဳိးေတြ ေတာက္ေလွ်ာက္ ေတြ႔ေနရတယ္။ အဲဒါေတြ ရပ္တံ့ႏိုင္ဖို႔အတြက္ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ဘက္က ဒါေတြကို ကတိက၀တ္ျပဳဖို႔ဆိုတာက တျပည္လံုးအပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္ရဲ႕ သေဘာတူညီမႈထဲမွာ အေရးႀကီးတဲ့ ကတိခံ၀န္ခ်က္ အေနနဲ႔ ပါဖို႔လိုလိမ့္မယ္။ ဒါေတြကိုလည္း က်မတို႔ တင္ျပခဲ့ပါတယ္။”

တိုင္းရင္းသားအဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ျပည္တြင္းျပည္ပႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြ ေဆြးေႏြးပြဲကို ကိုယ္စားလွယ္ ၁၀၀ ေက်ာ္ တက္ေရာက္ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီ ေဆြးေႏြးပြဲကို တိုင္းရင္းသားေကာင္စီရဲ႕ ညီလာခံအၿပီး လုပ္ေဆာင္ၾကဖို႔ အစီအစဥ္ရွိေပမယ့္ ေကာင္စီရဲ႕ ေဆြးေႏြးပြဲက မၿပီးျပတ္ေသးဘဲ ဆက္လက္ေဆြးေႏြးဖို႔ ျဖစ္လာတာေၾကာင့္ ေကာင္စီ ညီလာခံကိုရပ္နားၿပီး ျပည္တြင္းႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ျပည္တြင္းႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြ ခ်င္းမိုင္မွာ ေတြ႔ဆံုမႈ ဟာ ဒုတိယအႀကိမ္ျဖစ္ၿပီး ပထမအႀကိမ္က ဒီႏွစ္ထဲမွာပဲ မဲေဆာက္မွာ ေတြ႔ဆံုခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ယေန႔ ျမန္မာ့ေရးရာသတင္းမ်ား September,1st,2014

( 50 )ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္က ဒုကၡသည္ မ်ားကို ျမန္မာ ျပန္လက္ခံေတာ့ မည္

( 49 )Myanmar census records country's population at over 51 million

( 48 )ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ေရာက္ ႐ုိဟင္ဂ်ာတခ်ဳိ႕ကုိ ျမန္မာအစုိးရ ျပန္လက္ခံေတာ့မည္

( 47 )Over 1,000 in Mandalay protest mining activities

( 46 )ျမန္မာမွာ PR ေစာေသးေၾကာင္း သီရိလကၤာသမၼတေဟာင္း ေျပာဆို

( 45 )Burma agrees to repatriate over 2,000 Rohingya refugees from Bangladesh

( 44 )UNFC ညီလာခံက KNU ထြက္ခြာမႈ ေ၀ဖန္ခ်က္မ်ိဳးစံု ထြက္ေပၚ

( 43 )Amata well positioned to tap into AEC potential

( 42 )ေျမသိမ္းခံ လယ္သမားမ်ား လႊတ္ေတာ္အမတ္နဲ႔ ေဆြးေႏြး

( 41 )SMGR may delay Myanmar project

( 40 )ပီအာစနစ္ကန္႔ကြက္ လက္မွတ္မ်ား ၁၁ ၿမိဳ႕နယ္မွာ ေကာက္ခံ

( 39 )Myanmar introduces e-visa to boost tourist arrivals

( 38 )အေမရိကန္ေရာက္ ခ်င္းတုိင္းရင္းသားေတြ ႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္က်င္းပ

( 37 )Villagers form petition to oppose Rangoon city project

( 36 )ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပဲြအတြက္ အဆိုျပဳခ်က္ NDF ေရးဆဲြ

( 35 )Myanmar to take back Rohingya nationals

( 34 )ေကအန္ယူေခါင္းေဆာင္ေတြ ယူအန္အက္ဖ္စီစည္းေ၀းပြဲမွ ထြက္ခြာ

( 33 )Russia to Boost Trade With Myanmar to $500 Million a Year

( 32 )ကရင္ျပည္နယ္ မူးယစ္ေဆး၀ါးႏွိမ္ႏွင္းေရး အစိုးရ ပူးေပါင္းမႈလုိအပ္ဟုဆို

( 31 )Richard Flanagan’s epic novel of horror and heroism in Burma

( 30 )ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ျပည္ တြင္းျပည္ပ သေဘာတူ

( 29 )For Myanmar political predictions, locals look to the stars

( 28 )ျမန္မာ ယူ ၁၉ အသင္း အာဆီယံ ယူ ၁၉ ၿပိဳင္ပဲြ ၀င္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္မည္

( 27 )Korea promotes investment in Myanmar

( 26 )လယ္ယာေျမေတြ အလြယ္တကူ မေရာင္းၾကဖို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ ေမတၱာရပ္ခံ

( 25 )Accidents and injuries

( 24 )အေပါင္ပစၥည္း ေပးရန္မလိုဘဲ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား ဘဏ္ေခ်းေငြ ရရွိႏုိင္ေရး ျမန္မာ့စီးပြားေရးဘဏ္ စီစဥ္ေနဟု ဆို

( 23 )Seeking solutions for Myanmar's traffic accident 'epidemic'

( 22 )ျမန္မာႏိုင္ငံ လူဦးေရ ၅၁ သန္းေက်ာ္သာရွိ

( 21 )Traffic Police Superintendent Lt-Col Lin Htut: ‘Road users should obey the traffic rules’

( 20 )သန္းေကာင္စာရင္း ေနာက္ဆံုးရလာဒ္ ၂၀၁၅ ေမလ ထုတ္ျပန္မည္

( 19 )The power of protest

( 18 )တိုင္းႀကီးႏွစ္တိုင္းက လယ္သိမ္းခံ ေတာင္သူေတြ ဆႏၵျပ

( 17 )Black Lung in the Golden Land

( 16 )မဲစာရင္း အသစ္ျပဳစုရန္ ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္ အခက္အခဲေတြ႕ေန

( 15 )Signed, sealed, undelivered

( 14 )ၾကားျဖတ္ အမတ္ေလာင္း က်ားျဖဴ လ်ာထားၿပီးစီး

( 13 )Myanmar's census falls 9m short of estimate

( 12 )တကၠသိုလ္၊ ေကာလိပ္မ်ားအနီး တည္းခိုခန္းတစ္ခုသာရွိဟု ၿမိဳ႕ေတာ္၀န္ေၿပာဆိုမႈေ၀ဖန္ခံရ

( 11 )အန္အယ္လ္ဒီ လူငယ္မ်ဳိးဆက္မ်ား တာ၀န္ယူႏိုင္သူမ်ားျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးစားရန္ ေဒၚစု တိုက္တြန္း

( 10 )သခ်ိဳင္းေျမပါ သိမ္းတဲ့ကိစၥ လႊတ္ေတာ္တင္မည္

( 9 )Myanmar's nationwide population totals over 51 mln: commission

( 8 )အမ်ိုးသားပညာေရးေကာ္မရွင္ကို ဖ်က္သိန္းရန္ဆႏၵၿပ

( 7 )Burma reveals initial census data

( 6 )ရိုေမးနီးယား ရုပ္ရွင္ပြဲေတာ္မွာ ျမန္မာဇာတ္ကား အထူးဆုရရွိ

( 5 )Ethnic strife blurs Myanmar's first census in 30 years

( 4 )ၾသဂုတ္ ၃၀ ရက္ ေငြလဲႏႈန္းႏွင့္ေရႊေစ်း

( 3 )Dethroned Myanmese beauty queen flees with US$100,000 crown after row with organisers

( 2 )ျမန္မာ - ရုရွားကုန္သြယ္မႈ ေဒၚလာ သန္း ၅ဝဝ ရည္မွန္း

( 1 )Land disputes must be solved right and fast

အေသးစားႏွင့္အလတ္စား ဆန္လုပ္ငန္းရွင္မ်ား အမ်ားပိုင္ကုမၸဏီစုဖြဲ႔ရန္ ဆန္စပါးအသင္းအႀကံျပဳ

ကို​ေထြး​

တရုတ္ႏုိင္ငံက ျမန္မာ့ဆန္ကို တရား၀င္ တင္သြင္းခြင့္ျပဳရင္ မႏၱေလးၿမိဳ႕နဲ႔ နယ္စပ္ေဒသက အေသးစား အလတ္စား ဆန္လုပ္ငန္းရွင္ေတြ အေနနဲ႔ အမ်ားပိုင္ ကုမၸဏီစုဖြ႔ဲၿပီး စနစ္ေျပာင္း လုပ္ေဆာင္ၾကဖို႕႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ ဆန္စပါး အသင္းတာ၀န္ရွိသူက ေျပာပါတယ္။

ျမန္မာဆန္ေတြ ပိုးမြားကင္းစင္ေရး ေဆာင္ရြက္ေနတာေတြကို ေလ့လာဖို႔ အတြက္ တရုတ္ႏုိင္ငံ AQSIQ ညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးေဆာင္တဲ့ အဖြဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံကိုလာေရာက္ခဲ့အၿပီး တရုတ္ဘက္က တရား၀င္ ဆန္တင္ပို႔ခြင့္ျပဳေပးခဲ့မယ္ဆိုရင္ နယ္စပ္ေဒသမွာ အႀကီးစား လုပ္ငန္းေတြ ၀င္ေရာက္လာမွာ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ နယ္စပ္က အေသးစားနဲ႔ အလတ္စား လုပ္ငန္းရွင္ေတြ အေနနဲ႔ စိုးရိမ္ပူပန္မႈေတြရွိေနတဲ့အေပၚ အခုလို အႀကံေပးခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

နယ္စပ္ေဒသမွာ ဆန္လုပ္ငန္းကို အေသးစားနဲ႔ အလတ္စား လုပ္ငန္းရွင္ေတြက အဓိကထား လုပ္ကိုင္ေနၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာဆန္စပါးအသင္းက တာ၀န္ရွိသူေတြနဲ႔ AQSIQ ကိုယ္စားလွယ္ေတြ ရန္ကုန္မွာ ေတြ႔ဆုံၿပီး အရည္အေသြး စစ္ေဆးမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေဆြးေႏြးခဲ့သလို တင္ပို႔ခြင့္တရား၀င္ ျဖစ္သြားရင္ ျပင္ဆင္ထားဖုိ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ ဆန္စပါးအသင္းခ်ဳပ္ အတြင္းေရးမႉး ေဒါက္တာ စိုးထြန္းက ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ နယ္စပ္အသင္းေတြေရာ မႏၱေလးက အဖဲြ႔ေတြေရာေပါ့ေနာ္။ အခု ေခတ္ကေျပာင္းသြားၿပီဆိုေတာ့ ရန္ကုန္မွာ ကုမၸဏီေတြစုၿပီးဖဲြ႔တဲ့အခ်ိန္မွာ တႏိုင္တပိုင္ အေနနဲ႔လည္း စနစ္ေျပာင္းသြားတဲ့ အေနအထားရွိတာေပါ့။ က်ေနာ္အေနနဲ႔ ဒါေတြကို ျပင္ဆင္ထားမွ ရမယ္။”

နယ္စပ္က ဆန္ကုန္သည္ေတြကလည္း ၾသဂုတ္လဆန္းပုိင္းတုန္းက တရုတ္ႏုိင္ငံက စီးပြားေရး ေကာင္စစ္၀န္နဲ႔ ေတြ႔ဆုံစဥ္မွာ နယ္စပ္က ဆန္ကုန္သည္ေတြ အေနနဲ႔ တက္ေရာက္ခြင့္ရခဲ့ေပမယ့္ ဒီအဖြဲ႔နဲ႔ေတာ့ ေတြ႔ဆုံခြင္ံမရတဲ့အတြက္ AQSIQ အဖြဲ႔နဲ႔ ေဆြးေႏြးတဲ့အေၾကာင္းအရာေတြကိုလည္း သိခ်င္ေန ပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ျပည္ပဆန္တင္ပို႔မႈ စုစုေပါင္းပမာဏရဲ႕ ၈၀ ရာခုိင္ႏႈန္းကို တရုတ္ကို နယ္စပ္ကေန ျမန္မာဘက္က တရား၀င္တင္ပို႔ေနေပမယ့္ တရုတ္ႏိုင္ငံဘက္က တရား၀င္တင္သြင္းခြင့္ျပခ်က္ မေပးပါဘူး။ ၾသဂုတ္လဆန္းပိုင္းတုန္းက တရုတ္ႏိုင္ငံက နယ္စပ္က တရားမ၀င္ဆန္တင္သြင္းမႈကို တင္းက်ပ္တဲ့အတြက္ ဗီယက္နမ္နဲ႔ ျမန္မာ့ဆန္ေတြ တင္ပိုု႔ႏိုင္ေရး အခက္အခဲၾကံဳခဲ့ရပါတယ္။

ဒီေနတရုတ္ျမန္မာနယ္စပ္မွာေတာ့ နယ္စပ္မွာဆန္တင္သြင္းတာကို တရုတ္ဘက္က မတားျမစ္ခင္က ရွိေနတဲ့ ဆန္ေစ်းအေနအထားကို ျပန္လည္ေရာက္ရွိလာၿပီျဖစ္ပါတယ္။

တရုတ္ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ အစိုးရ အရာရွိေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆုံသလို စပါးကြင္းေတြ ဆန္စက္ေတြ၊ ဆန္စပါးကုမၸဏီေတြ ဆန္တင္ပို႔တဲ့ ဆိပ္ကမ္းေတြနဲ႔ ပိုးမႊား ကင္းစင္ေရး ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြကို ေလ့လာခဲ့ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

ႏွစ္ႏိုင္ငံ တရား၀င္တင္ပို႔ႏို္င္ဖို႔အတြက္ အရည္အေသြး စစ္ေဆးတဲ့ သေဘာတူညီခ်က္ကို လတ္မွတ္ မထိုးႏုိင္တဲ့အတြက္ ျမန္မာဆန္တင္ပို႔မႈကို တရုတ္က တရားမ၀င္အျဖစ္ သတ္မွတ္ထား ပါတယ္။

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ လူငယ္မ်ိဳးဆက္မ်ားေတြ႔ဆံုပြဲ က်င္းပ

ထြန္းထြန္းသိန္း

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ရဲ့ လူငယ္မ်ိဳးဆက္မ်ားေတြ႔ဆံုပြဲကို ဒီကေန႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ေတာ္၀င္ႏွင္းဆီ ခန္းမမွာ က်င္းပခဲ့ပါတယ္။

၁၉၈၈ ခုႏွစ္ကေန ၂၀၁၄ အထိေခတ္အဆက္ဆက္ တာ၀န္ယူခဲ႔ၾကတဲ့ အမ်ဴိးးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ လူငယ္မ်ဳိးဆက္ေတြေတြဆုံခဲ့ျကတာပါ။ အဲဒီပြဲကို ျပည္နယ္နဲ႔ တိုင္းေဒသႀကီးေတြက လူငယ္မ်ဳိးဆက္ ၁၅၀ ခန္႔ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ေတြ႔ဆံုပြဲစီစဥ္ခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး ဥကၠ႒ဦးျမင့္ေဌး ကေတာ့ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္မွာ ပထမဆံုးလူငယ္ေတြ႔ဆံုပြဲေၾကာင့္ ၂၀၁၂ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲကို ပံ့ပိုးႏိုင္ခဲ့ၿပီးအခုေတြ႔ဆံုပြဲကလည္း လာမယ့္ေရြးေကာက္ပြဲေတြမွာ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ရည္မွန္းခ်က္ကို အေကာင္အထည္ ေဖာ္ႏိုင္မယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

“၂၀၁၁ ခုႏွစ္မွာ ပထမဆံုး ပထမဆံုးလူငယ္ေတြ႔ဆံုပြဲလုပ္ႏိုင္တဲ့အတြက္ ၂၀၁၂ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲကို အရင္တာ၀န္ယူခဲ့ဖူးတဲ့သူေတြက ပံ့ပိုးႏိုင္ခဲ့သလို လက္ရွိ မၾကာခင္မွာ ျဖတ္သန္းရေတာ့မယ့္ ၂၀၁၄ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပဲြနဲ႔ ၂၀၁၅ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပဲြမ်ားအတြက္ လက္ရွိတာ၀န္ယူေနၾကတဲ့ လူငယ္အသီးသီးနဲ႔ ယခင္တုန္းက အဖဲြ႔ခ်ဳပ္ လူငယ္မွာ ေခတ္အဆက္ဆက္ တာ၀န္ယူခဲ့တဲ့ လူငယ္ေတြ ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အဖဲြ႔ခ်ဳပ္က လူငယ္ေတြ ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့ အဖဲြ႔ခ်ဳပ္ရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ ႏိုင္မယ္ဆိုတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြလည္း ပါ၀င္ပါတယ္။”

ေတြ႔ဆံုပြဲတက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ နာယက ဦးတင္ဦးကလည္း ၂၀၁၄ ခုႏွစ္က ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မေရာက္ခင္ ဒီမိုကေရစီျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔ လိုအပ္ေနၿပီး လူငယ္ေတြအေနနဲ႔ အေရးႀကီးၿပီး ပခံုးေျပာင္းတာ၀န္ယူဖို႔ လိုတယ္လို႔လည္း အခုလိုေျပာပါတယ္။

“ေရွ႕လာမယ့္ ၂၀၁၄ အၿပီး ၂၀၁၅ မေရာက္ခင္ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ အေျခအေနေတြကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲႏုိင္တဲ့ အတိုင္းအတာေတြ ဒီမိုကေရစီအတြက္ကို ဘယ္ေလာက္အထိ လုပ္ေပးႏိုင္သလဲဆိုတာ အေရးတႀကီး အားကိုးရမယ့္ လူငယ္ပိုင္းျဖစ္တဲ့အတြက္ ေရွ႕ ေနာင္ေတာ့္ေနာင္ေတာ္ အမ်ဳိးသမီး၊ အမ်ဳိးသား လူငယ္မ်ားေတြရဲ႕ ဆင္းရဲပင္ပန္းခံ ဒုကၡခံသြားတဲ့ ဟာေတြကို ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ ပုခံုးထမ္းတာ၀န္ေတြနဲ႔ ယေန႔ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္း ျဖစ္ႏိုင္ၾကပါေစလို႔။”

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ရဲ့ ပထမအႀကိမ္ လူငယ္မ်ိဳးဆက္မ်ား ေတြ႔ဆံုပြဲကို ၂၀၁၁ ခုႏွစ္က က်င္းပခဲ့ေပမယ့္ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ မျဖစ္ခဲ့ပဲ အခုေတြ႔ဆံုပြဲကေတာ့ ဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္မဟုတ္ပဲ ဒီမိုကေရစီနည္းလမ္းတက်နဲ႔ က်င္းပခဲ့တဲ့ ေတြ႔ဆံုပြဲျဖစ္တယ္လို႔လည္း အန္အယ္လ္ဒီ က ေျပာပါတယ္။

အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ရဲ႕ ပထမအႀကိမ္ ႏိုင္ငံလံုးဆုိင္ရာ လူငယ္ညီလာခံကလည္း ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇူလိုင္လ ၅ ရက္နဲ႔ ၆ ရက္ေန႔ေတြမွာ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာပဲ က်င္းပခဲ့ပါတယ္။

ဗဟုိခ်ဳပ္ကိုင္မႈစနစ္ ေလ်ာ့ခ်ေစလိုေၾကာင္း KDP ဥကၠဌ ေျပာၾကား

ေစာညႊန္႔ေသာင္း

ျမန္မာအစိုးရ၏ ဗဟုိခ်ဳပ္ကိုင္မႈစနစ္က်င့္သံုးျခင္းျဖင့္ ကရင္ျပည္နယ္အတြင္း ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းမ်ား၊ စီမံကိန္း လုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္အျခားလုပ္ငန္းမ်ား ေအာင္ျမင္သင့္သေလာက္ မေအာင္ျမင္သည္ကို ေတြ႔ရသည့္အတြက္ ဗဟုိခ်ဳပ္ကိုင္မႈစနစ္ ေလ်ာ့ခ်ေစလိုေၾကာင္း ကရင္ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ(KDP) ဥကၠဌ ေစာရဲ၀င္းႏိုင္က ၾသဂုတ္ ၂၈ရက္ေန႔က ေျပာဆိုလိုက္သည္။

“အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ျဖစ္ျဖစ္၊ တရားစီရင္ေရး ျဖစ္ျဖစ္၊ ဥပေဒျပဳတဲ့ေနရာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္မႈက ရွိေနတုန္းပဲ။ အဲဒါေတြ ရွိေနေတာ့ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ မရွိဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ျပည္နယ္အတြင္းလုပ္ငန္းေတြမွာ ေအာင္ျမင္သင့္သေလာက္ မေအာင္ျမင္ပဲ ျဖစ္ေနတယ္”ဟု ေစာရဲ၀င္းႏိုင္က ေျပာသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အစိုးရသစ္တက္လာသည့္ေနာက္ပိုင္း ဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္မႈစနစ္ ဆက္က်င့္သံုးမႈေအာက္တြင္ ကရင္ျပည္နယ္၌ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးစီမံကိန္းမ်ားျဖစ္သည့္ ဘိလပ္ေျမစက္႐ံုတည္ေဆာက္ေရး အပါအ၀င္အျခား ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးတို႔ေၾကာင့္ လယ္ယာေျမသိမ္းဆည္းမႈမ်ားျဖစ္ေပၚကာ ျပည္နယ္အစိုးရက မေျဖရွင္းႏိုင္သျဖင့္ ၾသဂုတ္ ၂၅ ရက္ေန႔က ဖားအံၿမိဳ႕တြင္ ေဒသခံလယ္သမားမ်ားက ဆႏၵေဖၚ ထုတ္မႈမ်ား ျဖစ္လာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ထို႔အျပင္ ဖားအံၿမိဳ႕ခံလည္းျဖစ္၊ ကရင္ယဥ္ေက်းမႈဒံုးဆရာျဖစ္သူ ေစာျမင့္သူက အစိုးရသစ္လက္ထက္ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲမွ ၂၀၁၄ ကုန္ခါနီးအခ်ိန္ထိ ျပည္နယ္အစိုးရသည္ ျပည္နယ္အတြင္းရွိ ဖြ႔ံၿဖိဳးေရး လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ လူထုထံ ခ်ျပျခင္း၊ ဆႏၵေကာက္ယူျခင္းမ်ား မေတြ႔ရွိရေသးဟု ေကအိုင္စီသို႔ ေျပာသည္။

“က်ေနာ္ ၾကားေနရတာက ၀န္ႀကီးဌာနအသီးသီးေတြမွာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္နဲ႔ ကာလံုကိုပဲ ေၾကာက္ေနရတယ္။ က်ေနာ္တို႔ ျပည္နယ္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးေတြမွာ အစိုးရက ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း လူထုေတြကို ခ်ျပတာ မေတြ႔ရေသးဘူး။ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးေတြလည္း ထင္သေလာက္ ျဖစ္မလာတာကို ေတြ႔ရတယ္”ဟု ေစာျမင့္သူက ေျပာသည္။

လက္ရွိ ဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္မႈစနစ္အေပၚ ကရင္ျပည္နယ္ လွ်ပ္စစ္ႏွင့္ စက္မႈ၀န္ႀကီးဌာနမွ ၀န္ႀကီး ေစာၾကည္လင္း က ျပည္နယ္အစိုးရမွ ခ်ေပးလိုက္သည့္ လုပ္ပိုင္ခြင့္ႏွင့္ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းမ်ားေၾကာင့္ ၀န္ႀကီးဌာနအသီးသီးအေနျဖင့္ ယခင္က နားလည္မႈအားနည္းခဲ့သည္မွာ မွန္ေသာ္လည္း ယခုအခ်ိန္တြင္ နားလည္မႈမ်ားရွိ လာၿပီး ေျဖေလွ်ာ့မႈအခ်ဳိ႕ရွိလာၿပီျဖစ္သည္ဟု ေကအိုင္စီသို႔ ေျပာသည္။

ေစာၾကည္လင္းက “ျပည္နယ္အစိုးရအေနနဲ႔ အရင္က နားမလည္လို႔ရွိခဲ့တယ္။ အခုေတာ့ နားလည္လာၾက ၿပီ။ ဗဟုိထိန္းခ်ဳပ္မႈ စနစ္ေတာ့ ရွိေသးတာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ ေျဖေလွ်ာ့လို႔ရတဲ့အဆင့္ေတြ ျဖည္ေလ်ာ့လိုက္ပါၿပီ”ဟု ေျပာသည္။

ကရင္ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ(KDP)ကို ပါတီအမွတ္-၅၆ျဖင့္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီ ၁၁ရက္ေန႔တြင္ တည္ေထာင္ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။

အိုရီဒူး အင္တာနက္ အသုံးျပဳခ ေစ်းႏႈန္း ေလ ွ်ာ့ခ်

DVB

အူရီဒူး အင္တာနက္ႏႈန္းထားေလ်ာ့ခ်

ခ်ဳိကို

အူရီဒူးက အင္တာနက္ႏႈန္းထားခမ်ားကို ယခင္က1Mbpsကို ၂၅က်ပ္ ေကာက္ခံရာမွ ၁၀က်ပ္သို႔ ၾသဂုတ္ ၃၁ရက္မွ စတင္ကေလ်ာ့ခ်ေပးမည္ဟုအူရီဒူးက ၾသဂုတ္ ၃၀ရက္က ထုတ္ျပန္လိုက္သည္။

သုိ႔ေသာ္ ေန႔စဥ္ Data Plan အတြက္ ႏႈန္းထားကိုမူ ေျပာင္းလဲျခင္းမရွိေပ။Data Plan အတြက္တစ္ေန႔လွ်င္ 30Mbpsအသံုးျပဳျခင္း အတြက္ ၅၀၀က်ပ္၊တစ္ပတ္လွ်င္ 200Mbpsအသံုးျပဳျခင္းအတြက္ ၃၀၀၀က်ပ္၊ တစ္လလွ်င္ 1Mbps အသံုးျပဳျခင္း အတြက္ ၁၂၀၀၀ ေကာက္ခံမည္ျဖစ္ၿပီး ေဖ့စ္ဘုတ္ အခမဲ့ အသံုးျပဳႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။

ယင္းအျပင္ အူရီဒူးက ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ တာဝါတုိင္ ၂၀ တိုးခ်ဲ႕ေဆာက္လုပ္ၿပီး ျဖစ္ကာ သရက္၊ သာယာဝတီ၊ ေတာင္ငူႏွင့္ျပင္ဦး လြင္ေလးေနရာတြင္လည္း တာဝါတုိင္မ်ားတပ္ဆင္ၿပီးျဖစ္သည္ဟု ဆုိသည္။

အူရီဒူးဆင္းကတ္ကို သံုးစြဲသူ ယေန႔အထိ ၉သန္း ရွိေနၿပီး စက္တင္ဘာလ၁၅ရက္တြင္ ၁၂ဒသမ၃သန္းအထိ ျဖစ္လာမည္ဟုလည္း အူရီဒူးက ခန္႔မွန္းထားသည္။

သို႔ေသာ္ လက္ရွိတြင္ အူရီဒူး၏ အင္တာနက္ အသံုးျပဳမႈႏွင့္ ဖုန္းအသံုးျပဳမႈအတြက္ အခက္အခဲမ်ား ရွိေန၍ ေဝဖန္သံမ်ားလည္း ထြက္ေပၚ လွ်က္ရွိသည္။

ရခိုင္အစိုးရအဖြဲ႕ဝန္ႀကီး(၅)ဦး ရာထူးအေျပာင္အလဲ ေနာက္ကြယ္မွ အေၾကာင္းအရာမ်ား လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္မ်ား ထုတ္္ေဖၚေျပာၾကား

လင္းျမတ္

မ်ားမၾကာမီက ရခိုင္ျပည္နယ္ အစုိးရအဖြဲ႕မွ ၀န္ၾကီး (၅) ဦး၏ ရာထူးတာ၀န္ အေျပာင္းအလဲႏွင့္ ပတ္သက္ျပီး ေနာက္ကြယ္က အေၾကာင္းအရာမ်ားကို ရခိုင္ျပည္နယ္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ထုတ္ေဖၚေျပာၾကားသည္။

ေျမပံုမွ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေအာင္ဝင္းမွ ရခိုင္ျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးေမာင္ေမာင္အုန္းက ျပည္နယ္ဝန္ႀကီး (၅) ဦးအား ကၽြမ္းက်င္ရာဌာန အသီးသီးသို႔ ေျပာင္းလဲခန္႔ထားေပးရန္ ႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတထံ တင္ျပခဲ့သျဖင့္ ရခိုင္ျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕မွ ဝန္ႀကီး (၅)ဦးကို ဌာနေျပာင္းလဲ ခန္႔အပ္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာဆိုသည္။

“ မေန႔က က်င္းပခဲ့တဲ့ ပထမအႀကိမ္ ရခိုင္ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ ဒသမပံုမွန္အစည္းအေဝးမွာ သမၼတၾကီးဆီးက ေပးပို႔တဲ့ စာကို ဖတ္ျပပါတယ္။ အဲဒီစာထဲမွာ ရခိုင္ျပည္နယ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးေမာင္ေမာင္အုန္းရဲ႕ တင္ျပမူ အေပၚမွာ မူတည္ၿပီး ေနရာေျပာင္းလဲ ခန္႔အပ္ေၾကာင္းျဖစ္တယ္လို႕ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ သမၼတဆီကေန ထုတ္ျပန္တဲ့ စာမွာ ဝန္ႀကီးအေျပာင္းအလဲေတြ လုပ္ဖို႔အတြက္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ကေန သမၼတဆီကို တင္ျပတဲ့စာ အေပၚမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့ ေျပာင္းလဲလိုက္တယ္ဆိုၿပီးေတာ့ သမၼတဦးသိန္းစိန္ရဲ႕ စာထဲမွာပါတယ္” ဟု ၎က ဆိုသည္။

ထို႔သို႔ ေျပာင္းလဲ ခန္႔အပ္ရာတြင္ ယခင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးဌာနဝန္ႀကီး ဦးေအာင္ေက်ာ္မင္းအား လူမႈေရးဝန္ႀကီးအျဖစ္လည္းေကာင္း၊ သစ္ေတာႏွင့္ သတၱဳတြင္းဝန္ႀကီးဌာန ဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္သိန္းအား ျပည္နယ္ ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးအျဖစ္လည္းေကာင္း၊ ျပည္နယ္ လူမႈေရးဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ခင္အား သစ္ေတာႏွင့္ သတၱဳဝန္ႀကီးအျဖစ္လည္းေကာင္း၊ ျပည္နယ္ စည္ပင္သာယာေရးဝန္ႀကီး ဦးျမေအာင္အား ျပည္နယ္ စီမံကိန္းႏွင့္ စီးပြားေရးဝန္ႀကီးအျဖစ္ လည္းေကာင္း၊ ဦးေမာင္စံေရႊအား စည္ပင္သာယာေရးဝန္ႀကီးအျဖစ္ လည္းေကာင္း အသီသီး ေျပာင္းလဲ တာဝန္ေပးအပ္ခဲ့သည္။

ၾသဂုတ္လ(၁၁)ရက္ေန႔ကလည္း ရခိုင္ျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႔အေနျဖင့္ လုပ္ငန္းမ်ားအေကာင္အထည္ေဖာ္ရာတြင္ ထိေရာက္ျမန္ဆန္မႈမရွိဟုဆိုကာ ျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ထံ တင္ျပခဲ့ေၾကာင္း ေပါက္ေတာၿမိဳ႕နယ္မွ ျပည္နယ္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးတက္ထြန္းေအာင္က ေျပာသည္။

“ရခိုင္ျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕ဟာ လုပ္ကိုင္တဲ့ေနရာမွာ ထိေရာက္ျမန္ဆန္မႈမရွိတဲ့အတြက္ ဒီဝန္ႀကီးေတြကို ဖိအားေပးဖို႔အတြက္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ (၁၆)ေယာက္က လက္မွတ္ထိုးၿပီးတင္ျပခဲ့ၾကတယ္။ အဲဒါနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဒီကိစၥ(ဝန္ႀကီးအေျပာင္းအလဲ)ျဖစ္လာတယ္လို႔ ယူဆတယ္” ဟု ၎က ေျပာသည္။

လုပ္ငန္းမ်ားအား အရွိန္အဟုန္ျမင့္ေဆာင္ရြက္ရန္ ရည္ရြယ္ခ်က္ျဖင့္ ဝန္ႀကီး(၅)ဦးအား ဌာနအေျပာင္းအလဲ လုပ္ခဲ့ေသာ္လည္း ဝန္ႀကီးမ်ားအေနျဖင့္ ဌာနဆိုင္ရာဝန္ထမ္းမ်ားအား စနစ္တက် မကိုင္တြယ္ပါက ရခိုင္ျပည္နယ္ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးမွာ နဂိုအတိုင္းသာ ရွိမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးတက္ထြန္းေအာင္က သံုးသပ္ ေျပာဆိုသည္။

“တစ္ခုရွိတာက ရခိုင္ျပည္နယ္အစုိးရ အဖြဲ႕က ဌာနဆိုင္ရာေတြကို ကိုင္တြယ္လို႔ မရဘူးျဖစ္ေနတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္အစိုးရနဲ႔ ဝန္ႀကီးဌာနေတြဟာ ဌာနဆိုင္ရာေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မွသာလွ်င္ ေအာင္ျမင္မယ္လို႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ယူဆပါတယ္။ ေကာင္းမလား ဆိုးမလားဆိုတာကေတာ့ ဌာနဆိုင္ရာေတြကို မကိုင္တြယ္ႏိုင္ဘူးဆိုရင္ေတာ့ နဂိုအတိုင္းပဲ ျဖစ္မွာေပါ့” ဟု ၎က ေျပာသည္။

ေျမပံုလႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ ဦးေအာင္ဝင္းကလည္း ယခုလိုဆက္ေျပာသည္။

”အရင္တစ္ေခါက္လည္း အေျပာင္းအလဲျဖစ္ၿပီးၿပီေလ။ ဆိုလိုတာက အခုအေျခအေနက ခုေျပာင္းလိုက္ေတာ့ အေျခအေနတိုးတက္သြားမလားဆုိတာက သိပ္ေတာ့ အေျပာင္းအလဲျဖစ္လာမယ္လို႔ ကၽြန္ေတာ္မထင္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ ေစာင့္ေတာ့ ၾကည့္ရဦးမွာေပါ့ဗ်ာ” ဟု ေျပာသည္။

လႊတ္ေတာ္သက္တမ္း(၅)ႏွစ္တာ ကာလအတြင္း ရခိုင္ျပည္နယ္ အစုိးရအဖြဲ႔မွ ဝန္ႀကီးမ်ားအား အေျပာင္းအလဲ(၂)ႏွစ္ႀကိမ္ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ယခုေနရာေျပာင္းလဲခန္႔အပ္ျခင္းမွာ ဒုတိယအႀကိမ္ျဖစ္သည္။

လြန္ခဲ့ေသာ ရက္ပိုင္းကလည္း ရခိုင္ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္တြက္ ဘ႑ာေငြခြဲေဝသံုးစြဲမႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ကာ အျငင္းပြားမႈတစ္ခ်ိဳ႕ေပၚေပါက္ခဲ့ၿပီး၊ ယခု ဝန္ႀကီးမ်ားအား ေနရာေျပာင္းလဲခန္႔အပ္ျခင္းမွာ ဘက္ဂ်က္ေငြကိစၥႏွင့္ သက္ဆိုင္ႏိုင္ေၾကာင္း ေဝဖန္မႈမ်ားလည္း ရွိေနသည္။

NGOမ်ားအတြက္ စစ္ေတြ ၿမိဳ႕ျပင္တြင္ ျပည္နယ္အစိုးရ ေနအိမ္ေဆာက္ေပးမည္

ေကဇူး

ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ ဒုကၡသည္မ်ားကို အကူအညီေပးေရး လုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိေသာ ႏိုင္ငံတကာ အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔မ်ားကို ျပည္နယ္အစိုးရက စစ္ေတြၿမိဳ႕၏ အျပင္ဘက္၌ သီးျခားေနအိမ္မ်ား ေဆာက္လုပ္ေပးမည္ဟုျပည္နယ္အစိုးရ ေဆာက္လုပ္ေရးႏွင့္ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး ဝန္ႀကီး ဦးလွဟန္က မဇၥၽိမကို ေျပာသည္။

UN အဖြဲ႔မ်ားအပါအဝင္ ႏိုင္ငံတကာ အကူအညီေပးေရးအဖြဲ႔မ်ား အေနျဖင့္ စစ္ေတြၿမိဳ႕တြင္းတြင္ ႐ံုးခန္းဖြင့္လွစ္ရန္ ေဒသခံမ်ားထံမွ အိမ္ငွားရန္းေရးကိစၥ အဆင္မေျပသျဖင့္ ထိုသို႔ စီစဥ္ျခင္းျဖစ္သည္ဟု ဦးလွဟန္က ေျပာသည္။

“ေစ်းျမင့္တာ အပါအဝင္ အခက္အခဲ တခ်ဳိ႕ေၾကာင့္ ဒီမွာ ႐ံုးခန္းဖြင့္ဖို႔အိမ္ငွားမရတဲ့ အဖြဲ႔ေတြရွိတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ ျပည္နယ္အစိုးရ က ေဆာက္ၿပီးငွားရန္းမွာ ျဖစ္ပါတယ္”ဟုဦးလွဟန္က ဆိုသည္။

စစ္ေတြၿမိဳ႕၏ အေနာက္ဘက္ ေျမကြက္လပ္တြင္ ထိုသို႔ တည္ေဆာက္ေပးရန္စီစဥ္ထားၿပီး ဒီဇင္ဘာလတြင္ စတင္ႏိုင္မည္ဟု ဦးလွ ဟန္ကေျပာသည္။

မတ္လ ၂၆ ႏွင့္ ၂၇ ရက္မ်ားက NGO အဖြဲ႔တစ္ခုက သာသနာ့ အလံကိုမဖြယ္မရာျပဳသည္ဟု ဆိုကာ စစ္ေတြ ေဒသခံအခ်ဳိ႕က ႏိုင္ငံ တကာအကူအညီေပးေရးအဖြဲ႔မ်ား၏႐ံုးခန္းမ်ားကို ဖ်က္ဆီးျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ေသးသည္။

“NGO ေတြနဲ႔ ေဒသခံေတြ ျပသနာမျဖစ္ဖို႔က တရားဥပေဒစိုးမိုးဖို႔နဲ႔၊ အကူအညီေပးေရးလုပ္ငန္းေတြ ပြင့္လင္းျမင္သာဖို႔လိုတယ္”ဟု အေရးေပၚညိႇႏိႈင္းေရးအဖြဲ႔ ECC အဖြဲ႔ဝင္ ဦးသန္းထြန္းကေျ ပာသည္။

ႏိုင္ငံတကာ အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔ ၂၀ ခန္႔ ျပန္လည္ အကူအညီေပးေရးလုပ္ငန္းေတြ စတင္ေနၿပီျဖစ္ေသာ္လည္း အခ်ဳိ႕အဖြဲ႔မ်ားမွာ ဝင္ေရာက္ႏိုင္ျခင္း မရွိေသးေပ။

MSF အပါအဝင္ ႏိုင္ငံတကာ အကူအညီေပးေရးအဖြဲ႔မ်ားကို အစိုးရကျပန္လည္ ဖိတ္ေခၚထားသည္။ ေဒသခံမ်ားကမူ ေဒသတြင္း ျပန္လည္ဝင္ေရာက္ အကူအညီေပးေရးလုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ကိုင္ရန္ မာေတဇာ အဖြဲ႔ႏွင့္ နယ္စည္းမထားဆရာဝန္မ်ားအဖြဲ႔MSF ကို ကန္႔ကြက္ထားဆဲျဖစ္သည္။

အီဘိုုလာ ေရာဂါအေၾကာင္း က်န္းမာေရး ေဟာေျပာ

DVB