ထိုင္းမွ ဒုကၡသည္မ်ား ျပန္ပို႔မည့္အေရး စိုးရိမ္မႈမ်ားရွိ

လင္းသန္

ထုိင္း-ျမန္မာနယ္စပ္ရွိ ျမန္မာဒုကၡသည္ ၁ သိန္း ၃ ေသာင္းေက်ာ္ကုိ ေနရပ္ ျပန္လည္ပုိ႔ေဆာင္ရန္ လုပ္ေဆာင္ေနမႈႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ဒုကၡသည္မ်ားႏွင့္ ဒုကၡသည္အေရး ေဆာင္ရြက္ေနၾကသူမ်ားက စုိးရိမ္ေနၾကေၾကာင္း သိရသည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ သီတင္းပတ္အတြင္းက တပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး မင္းေအာင္လႈိင္ ထုိင္းႏုိင္ငံသုိ႔ လာေရာက္စဥ္ ထုိင္းစစ္တပ္ အႀကီးအကဲမ်ားႏွင့္ ဒုကၡသည္မ်ားအေရး ေဆြးေႏြးၿပီးေနာက္ ထုိသုိ႔ ျပန္ပုိ႔ရန္ စီစဥ္ျခင္းျဖစ္သည္။

ျမန္မာဒုကၡသည္မ်ား ေနရပ္ရင္း ျပန္ပုိ႔ေရး အစီအစဥ္မ်ားကုိ ထုိင္း-ျမန္မာ ႏွစ္ႏုိင္ငံ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မည္ဟု ထုိင္း အမ်ိဳးသား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရး ေကာ္မတီ (NCPO) အႀကီးအကဲ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ပရာယြတ္ ခ်န္ အုိခ်ာက ၿပီးခဲ့သည့္ ဇူလုိင္လ ၁၁ ရက္ေန႔ ႐ုပ္ျမင္သံၾကား မိန္႔ခြန္းတခုတြင္ တရား၀င္ ေျပာဆုိသြားခဲ့ရာ ဒုကၡသည္ စခန္းမ်ားတြင္ ေနထုိင္သူမ်ားႏွင့္ ၎တို႔ကို အကူအညီ ေပးေနသူမ်ားအၾကား စုိးရိမ္မႈမ်ား ျမင့္တက္လာျခင္း ျဖစ္သည္။

အုန္းျပန္႔ ဒုကၡသည္ စခန္းရွိ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေဟာင္း ဦးလွသန္းက “က်ေနာ္တုိ႔ စခန္းမွာ ဒုကၡသည္ေတြကို ျမန္မာျပည္ ျပန္ပို႔မယ္ဆုိေတာ့ လူေတြက ေသြးပ်က္ေလာက္ေအာင္ ျဖစ္ကုန္ၾကတာ” ဟု ဧရာ၀တီသို႔ ေျပာသည္။

အလားတူ မယ္လႏွင့္ ႏုိ႔ဘုိး ဒုကၡသည္စခန္းမ်ားရွိ ေနရပ္ မျပန္လုိေသာ ဒုကၡသည္မ်ားကလည္း ျမန္မာႏုိင္ငံကို ျပန္ပို႔မည့္အေရး စုိးရိမ္ေၾကာင့္ၾက ေနၾကေၾကာင္း သိရသည္။

ႏုိ႔ဘုိး ဒုကၡသည္စခန္းမွ ဦး၀င္းႏုိင္ကလည္း “က်ေနာ္တုိ႔က ျပန္စရာေနရာလည္း မရွိဘူး၊ ၿပီးေတာ့ ဘယ္သူက က်ေနာ္တုိ႔ကို အလုပ္ေပးမလဲ၊ က်ေနာ္တုိ႔ ဘယ္လုိ ရပ္တည္သြားရမလဲ” ဟု ဆုိသည္။

NCPO ၏ မူ၀ါဒမွာ စခန္းမ်ားကုိ ပိတ္သိမ္းကာ ဒုကၡသည္မ်ား ျပန္ပုိ႔ေရးျဖစ္ၿပီး ျမန္မာအစုိးရကလည္း ျပန္လည္ လက္ခံသြားမည္ဟု သိရေၾကာင္း ယေန႔ထုတ္ ဘန္ေကာက္ပုိစ္ သတင္းစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

သုိ႔ေသာ္ ဒုကၡသည္ဆုိင္ရာ အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔မ်ားက ေနရပ္ျပန္ ဒုကၡသည္မ်ား၏ဘ၀ ျပန္လည္ ထူေထာင္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ အေျခခံ အေဆာက္အအံုပင္ ျမန္မာဘက္တြင္ အဆင္သင့္ မရွိေသး သည့္အတြက္ စိုးရိမ္မႈ မ်ားလည္း ရွိေနသည္။

ထုိင္းစစ္တပ္၏ လက္ေထာက္ေျပာခြင့္ရ ပုဂၢိဳလ္ Veerachon Sukhontapatipak က “က်ေနာ္တုိ႔က ဒုကၡသည္ေတြကို အတင္းအဓမၼ ႏုိင္ငံကေန ႏွင္ထုတ္မွာမ်ဳိး မလုပ္ပါဘူး။ ပထမဆံုး ဒုကၡသည္ စခန္းေတြက လူေတြကို စိစစ္မႈ လုပ္မွာပါ” ဟု ေျပာဆုိေၾကာင္း Reuters သတင္း၌ ေဖာ္ျပထားသည္။

လြန္ခဲ့သည့္ ဇူလုိင္လ ၈ ရက္ေန႔ကတည္း အုန္းျပန္႔ဒုကၡသည္စခန္း အပါအ၀င္ တာ့ခ္ခ႐ုိင္တြင္းရွိ မယ္လႏွင့္ ႏုိ႔ဘုိး ဒုကၡသည္စခန္းတို႔တြင္ ထုိင္းစစ္တပ္၊ ေဒသ အာဏာပိုင္မ်ားႏွင့္ ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ မဟာမင္းႀကီး႐ံုး (UNHCR) တုိ႔မွ တာ၀န္ရွိသူမ်ား၊ လုိက္ပါလ်က္ လူဦးေရစိစစ္ျခင္းမ်ား လုပ္ေဆာင္ခဲ့ၿပီး၊ ျမန္မာ ဒုကၡသည္ ၁ သိန္း ၃ ေသာင္းေက်ာ္အား အုပ္စု ၃ စု ခြဲရန္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားေၾကာင္း သိရသည္။

ဒုကၡသည္မ်ား ေနရပ္ျပန္ပုိ႔ေရးကုိ ထုိင္းစစ္တပ္ႏွင့္အတူ မယ့္ဖာလြန္ ေဖာင္ေဒးရွင္း၊ UNHCR စသည့္ ဒုကၡသည္မ်ား ကူညီ ေစာင့္ေရွာက္ေပးေနသည့္ အဖြဲ႔မ်ားက ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္သြားမည္ျဖစ္ၿပီး၊ နယ္စပ္တေလွ်ာက္ ဒုုကၡသည္စခန္း ၉ ခုရွိ ျမန္မာဒုကၡသည္မ်ားအား လူဦးေရ စိစစ္ျခင္း၊ ေတြ႔ဆံုေမးျမန္းျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ထုိင္းႏုိင္ငံ အမွတ္ (၉) တုိင္း ေျခလ်င္တပ္မွ သတင္းရင္းျမစ္တခုကုိ ကုိးကားၿပီး ဘန္ေကာက္ပုိ႔စ္တြင္ ေရးသားထားသည္။

“ဒုကၡသည္အားလံုးနဲ႔ စကားေျပာၿပီးရင္ က်ေနာ္တုိ႔ အုပ္စု ၃ ခု ခြဲထုတ္လိုက္မယ္၊ အဲဒီမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံကုိ ျပန္လုိသူေတြ ရွိမယ္၊ ထုိင္းမွာပဲ ဆက္ေနခ်င္သူေတြရွိမယ္။ ေနာက္တအုပ္စုကေတာ့ တတိယႏုိင္ငံေတြမွာ ျပန္လည္ အေျခခ်ဖုိ႔ သြားလိုသူေတြ ရွိမယ္” ဟု အဆုိပါ သတင္းရင္းျမစ္က ဆုိသည္။

အေမရိကန္ႏုိင္ငံႏွင့္ ဥေရာပသမဂၢက ျမန္မာဒုကၡသည္မ်ားအား လက္ခံရန္ အဆင့္သင့္ရွိေၾကာင္း ေဖာ္ျပခဲ့ေသာ္လည္း အေရအတြက္ မည္မွ် လက္ခံမည္ကိုမူ အတည္ျပဳခ်က္ မရေသးေၾကာင္း သိရသည္။

UNHCR ကလည္း ျမန္မာႏုိင္ငံကုိ မိမိသေဘာဆႏၵအရ ျပန္လုိသည့္ ဒုကၡသည္မ်ားအတြက္ ပထမဆံုး တႏွစ္အတြက္ အဆုိပါ ဒုကၡသည္မ်ားကို ေျမယာႏွင့္ ေငြေၾကး ေထာက္ပံ့မႈ ကိစၥကို ေထာက္ပံ့မည္ဟု ကမ္းလွမ္းထားေၾကာင္းလည္း သိရသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ဒုကၡသည္မ်ား ျပန္လည္ လက္ခံ ေနရာခ်ထားေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဗဟုိ ေကာ္မတီ၏ မူ၀ါဒတြင္ ပါရွိၿပီး၊ ယင္းဗဟုိအဖြ႔ဲတြင္ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္က တာ၀န္ယူကာ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး မင္းေအာင္လႈိင္ႏွင့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ဥကၠ႒ သူရ ဦးေရႊမန္းတုိ႔လည္း ပါ၀င္သည္။

ျမန္မာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး စင္တာ (MPC) ဦးလွေမာင္ေရႊြက “ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဗဟုိ ေကာ္မတီအေနနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ ႏုိင္ငံသားေတြ ျဖစ္တဲ့အတြက္ အေႏွးနဲ႔အျမန္ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ ႏုိင္ငံက ဒါကို ျပန္ၿပီး စီစဥ္ေပးရမယ္။ ဒါက က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ မိသားစု၀င္ေတြ ျဖစ္တဲ့အတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ဘက္က ျပင္ဆင္ေပးရမွာေတာ့ အေသအခ်ာပဲ” ဟု ဆုိသည္။

သုိ႔ေသာ္ တႏုိင္ငံလံုး အတုိင္းအတာႏွင့္ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး လက္မွတ္ထုိးႏုိင္မႈ မရွိေသးခ်ိန္၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုိင္ရာ ႏုိင္ငံေရးသေဘာတူညီမႈ တစံုတရာ မရခင္ကာလ၌ ျမန္မာ ဒုကၡသည္ ၁ သိန္း ၃ ေသာင္းေက်ာ္အား ေနရပ္ျပန္လည္ ေနရာခ်ထားေရး၊ ေနစရာႏွင့္ အလုပ္အကုိင္ ဖန္တီးေပးေရး၊ ႏုိင္ငံသား မွတ္ပံုတင္ ထုတ္ေပးေရး ကိစၥမ်ားသည္ ႀကီးမားသည့္ စိန္ေခၚမႈလည္း ျဖစ္ေနသည္။

“ထုိင္းအစုိးရအေနနဲ႔ ဒုုကၡသည္ေတြကို အတင္းအဓမၼ ျပန္ပို႔တာမ်ိဳးေတာ့ မျဖစ္သင့္ဘူး။ ျမန္မာအစုိးရဘက္မွာလည္း မုိင္း ရွင္းလင္းေရးကိစၥေတြ၊ ဘ၀ျပန္လည္ ထူေထာင္ေရးအတြက္ အလုပ္အကိုင္ ဖန္တီးေပးဖို႔ေတြလည္း အဆင္သင့္ မျဖစ္ေသးဘူး၊ လံုး၀ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရတဲ့ အေျခအေနလည္း မရွိေသးဘူး၊ ဒါေၾကာင့္ ဒီကိစၥကို ေသခ်ာ သံုးသပ္သင့္တယ္” ဟု ထုိင္းအေျခစိုက္ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအဖြဲ႔ (AAPP) မွ ဦးဘုိၾကည္က ဆုိသည္။

ျမန္မာဒုကၡသည္မ်ား ျပန္လည္လက္ခံေရး ကိစၥသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ တႏုိင္ငံလံုး အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားႏွင့္ တုိက္႐ုိက္ဆက္စပ္ေနၿပီး အလြန္သိမ္ေမြ႔သည့္ ကိစၥျဖစ္ေၾကာင္း လူ႔အခြင့္အေရး အဖြဲ႔မ်ားက သုံးသပ္သည္။