အစိုးရေတြ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးတိုင္း ေျပာင္းလဲသြားတတ္ေပမယ့္ ျပည္သူကို ၀န္ေဆာင္မႈေပးေနရတဲ့ ႏိုင္ငံတြင္းက ဌာနဆိုင္ရာေတြဟာ စဥ္ဆက္မျပတ္ အၿမဲရွိေနရ ပါတယ္။ အစိုးရတိုင္းဟာ ၀န္ၾကီးဌာနေတြကေနတဆင့္ ျပည္သူလူထုကို စီမံအုပ္ခ်ဳပ္ရသလို၊ ၀န္ေဆာင္မႈကိုလည္း ေပးရတာျဖစ္ပါတယ္။ မွတ္ပံုတင္ရံုး၊ ရဲစခန္း၊ လွ်ပ္စစ္ဌာန၊ ဆက္သြယ္ေရး၊ ယာဥ္ေမာင္းလိုင္စင္ဌာန၊ ႏိုင္ငံကူးလက္မွတ္ဌာန စတာေတြဟာ ျပည္သူလူထုနဲ႕ ေန႕စဥ္တိုက္ရိုက္ ထိစပ္ေနရတဲ့့ အဖြဲ႕အစည္းေတြ ျဖစ္ၾကပါတယ္။
ယခင္ စစ္အစိုးရေတြဟာ သူ႕တို႕ကိုယ္သူတို႕ေက်းဇူးရွင္ပမာ ျပည္သူလူထုကို ဆက္ဆံၾကပါတယ္္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ အစိုးရ ဗဟိုျပဳ ဆက္ဆံေရးကို က်င့္သံုးၿပီး ျပည္သူဗဟိုျပဳ ဆက္ဆံေရး ပံုစံကို က်င့္သံုးေလ့ မရွိပါဘူး။ လက္ရွိသမၼတဦးသိန္းစိန္က ျပည္သူဗဟိုျပဳအုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ေဆာ္ဩေနပါျပီ။ အက်င့္ေဟာင္းကို ျပင္ဖို႕ အခ်ိန္၊ ေငြနဲ႕ ဦးေဆာင္မႈေတြ လိုပါတယ္။
မ်က္ေမွာက္ေခတ္ ႏိုင္ငံတကာမွာေတာ့ လူထုစီမံခန္႕ခြဲမႈအသစ္ (New Public Management – NPM) ဆိုျပီး အယူအဆေတြ၊ လုပ္ကိုင္ပံုေတြ အဆင့္ဆင့္ျမင့္တက္ က်င့္သုံးေနပါျပီ။ ထိေရာက္ေအာင္ က်င့္သံုးျခင္းအားျဖင့္လည္း အစိုးရနဲ႕ျပည္သူၾကားမွာ ေကာင္းမြန္တဲ့ ဆက္ဆံ ေရးပံုစံအသစ္ကို ထူေထာင္ၾကပါတယ္။
လူထုကို စီမံခန္႕ခြဲတဲ့ေနရာမွာ ရလဒ္ေပၚထြန္းေရး (Focus on result) ကို အေလးေပးရမွာ ျဖစ္ၿပီး မလိုလားအပ္တဲ့ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြကို ဖယ္ရွားပစ္ဖို႕လို္ပါတယ္။ ၀န္ေဆာင္မႈတစ္ခု ကိုအခ်ိန္အတိုင္းအတာ ဘယ္ေလာက္အတြင္းမွာ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္သလဲဆိုတာ ပိုအေရးၾကီး ၿပီးဘယ္သူ႕လက္မွတ္ပါမွ အၿပီးသတ္လုပ္လို႕ရမယ္ဆိုတဲ့ စနစ္ဆိုးက ၾကိဳးနီစနစ္ကို ဖ်က္သိမ္းဖို႕လိုပါတယ္။ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္သားေတြရဲ႕ အခန္းက႑ကိုျမွင့္တင္ၿပီး မန္ေနဂ်ာေတြဟာ လုပ္ငန္းတြင္က်ယ္ေရးကို ေဇာင္းေပးလုပ္ေဆာင္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။
၀န္ေဆာင္မႈ (Service) သေဘာျဖစ္လာေစဖို႕အတြက္ အစိုးရရဲ႕ဌာနေတြဟာ ေခါက္ရိုးက်ိဳးေနတဲ့ တဖက္သက္ဆက္ဆံေရး ပံုစံကေန အၿပိဳင္အဆိုင္ ၀န္ေဆာင္မႈကိုေပးတဲ့ စနစ္မ်ိဳး ေစ်းကြက္သေဘာကို ေျပာင္းလဲရပါမယ္။ ဒီေနရာမွာ ခါတိုင္း အစိုးရပိုင္လံုးလံုး လုပ္ေဆာင္ေနရာကေန ပုဂၢလိကနဲ႕အက်ိဳးအျမတ္ ခြဲယူၿပီး ေကာင္းမြန္တဲ့ ၀န္ေဆာင္မႈ စားသံုးသူေတြကို ေပးႏိုင္ေရးအတြက္ ျပင္ဆင္မႈေတြျပဳလုပ္ဖို႕လိုပါတယ္။
ျမန္မာ့ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္း (MPT) ဟာ ေစ်းကြက္သေဘာမေဆာင္တဲ့ အေကာင္းဆံုးဥပမာ ျဖစ္ပါတယ္။ MPT ဟာ ေစ်းကြက္ကို လက္၀ါးၾကီးအုပ္ တဖက္သက္ စားသံုးသူေတြကို မတန္မဆ ေစ်းႏႈန္းေတြနဲ႕ ေငြညွစ္ခဲ့တဲ့အတြက္ ျမန္မာျပည္သူတိုင္း ေအာ့ႏွလံုးနာစရာျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ မၾကာေသးမီကမွ MPT ဟာ ဂ်ပန္ကုမၸဏီတခုနဲ႕ေပါင္းၿပီး ပုဂၢလိကေစ်းကြက္ထဲမွာ ေအာ္ရီဒူးနဲ႕ တယ္လီေနာတို႕နဲ႕ ၿပိဳင္ဆိုင္ဖို႕ ျပင္ဆင္ခဲ့ပါတယ္။ ပုဂၢလိကလုပ္ငန္းမ်ားကဲ့သို႕ ထိေရာက္တဲ့ စြမ္းေဆာင္ရည္ရွိေအာင္ အစိုးရအဖြဲ႕အစည္းေတြက ဌာနေတြကို အသြင္ေျပာင္းလဲျခင္းအားျဖင့္ ျပည္သူေတြအတြက္ အက်ိဳးအျမတ္ ျဖစ္ေပၚေစပါတယ္။ လူထုစီမံခန္႕ခြဲမႈအသစ္(NPM) ကလည္း အစိုးရဌာနေတြကို ပုဂၢလိကလုပ္ငန္းေတြ နဲ႕ ၿပိဳင္ဆိုင္ခိုင္းပါတယ္။ လြတ္လပ္ျပီး မွ်တတဲ့ ျပိဳင္ဆိုင္မႈမ်ိဳး ျဖစ္ရပါမယ္။
ေစ်းကြက္ကို အေျခခံျပီဆို စားသံုးသူက ေမာင္းႏွင္တဲ့စနစ္ (Customer-driven) ျဖစ္ေစဖို႕ လိုတယ္။ ျပည္သူေတြကို စားသံုးသူေတြလို႕ ျမင္လာေအာင္ NPM က ဖန္တီးရတာျဖစ္ၿပီး အစိုးရဌာနေတြဟာ အျခားပုဂၢလိကလုပ္ငန္းကဲ့သို႕ စားသံုးသူပဓာန မူ၀ါဒကို ေျပာင္းလဲက်င့္သံုးရပါတယ္။ ျပည္သူကို ငါတို႕က ကူညီရတယ္ဆိုတဲ့ ေတြးပံုေခၚပံုမ်ိဳးထက္ ျပည္သူ႕အခြန္ဘ႑ာနဲ႕ လခရယူေနသူေတြ ျဖစ္တာမို႕ ငါတို႕ဟာ ျပည္သူကို ထိေရာက္တဲ့ ၀န္ေဆာင္မႈကို ေပးရမယ္ဆိုတဲ့ ခ်ဥ္းကပ္ပံုဆီကို ေျပာင္းလဲရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ထိုနည္းတူ တာ၀န္ ထမ္းေဆာင္တဲ့ ၀န္ထမ္းေတြကိုလည္း အစိုးရ ၀န္ထမ္းဆိုတဲ့ စိတ္ခံယူမႈကေန စားသံုးသူ ၀န္ေဆာင္မႈေပးသူလို႕ ခံယူတတ္လာေအာင္ ေလ့က်င့္သင္ၾကား ေပးရပါမယ္။
ယေန႕ ျမန္မာအစိုးရရံုးေတြဟာ ျပည္သူအေပၚမွာ ေမာက္ေမာက္မာမာ ဆက္ဆံမႈေတြ အေတာမသတ္ ရွိေနဆဲပါ။ ယုတ္စြအဆံုး ရပ္ကြက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉး ရံုးလိုေနရာမ်ိဳးမွာသည္ပင္ အာဏာပါ၀ါ ျပမႈေတြရွိေနၿပီး အခြန္ထမ္းျပည္သူေတြ ကသိကေအာက္ျဖစ္စရာ၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးယႏၲရား မေခ်ာေမြ႕စရာ လုပ္ရပ္ေတြ ဆက္လက္ လုပ္ေဆာင္ေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္မီးဌာနဆို မီတာခေတြ တိုးေကာက္ခံလာေပမယ့္ ျမန္မာျပည္သူေတြဟာ မီးကို ဖူလံုေအာင္ မရရွိပါဘူး။ ျပည္သူကို ေကာင္းစြာ ၀န္ေဆာင္မႈ မေပးႏိုင္တာ ႏွစ္ေပါင္း မ်ားစြာၾကာျမင့္ခဲ့ပါၿပီ။
စည္းကမ္းေဘာင္ ထူထပ္ၿပီး ေရွးရိုးစြဲ ဗ်ဴရိုကေရစီယႏၱယားအျဖစ္ကေန ရလဒ္ကို အေျချပဳေသာ ျပည္သူ႕၀န္ေဆာင္မႈအျဖစ္သို႕ ေျပာင္းလဲျခင္းျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အလုပ္မျဖစ္တဲ့ ကန္႕သတ္ခ်က္ေတြကို ဖယ္ရွားပစ္ရပါမယ္္။ Deregulation လုပ္ရပါမယ္။ ထို႕အတူ အစိုးရဌာနေတြက ၾကီးၾကပ္အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြဟာ ပုဂၢလိကလုပ္ငန္းက မန္ေနဂ်ာမ်ားကဲ့သို႕ စြမ္းေဆာင္ရည္ျမင့္မားလာေအာင္ က်င့္ၾကံ အားထုတ္ရပါမယ္။ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ (Transparency) နဲ႕ တာဝန္ခံမႈ (Accountability) ရွိရမယ္။ ျပည္သူေတြ ေဒၚလာေငြကို တိုက္ရိုက္သံုးစြဲခြင့္ရွိလာေအာင္ လုပ္ေဆာင္မႈဟာ Deregulation ျဖစ္ပါတယ္။ ကားေစ်းကြက္ကို ေခတ္စနစ္နဲ႕အညီေျပာင္းလဲခဲ့ျခင္းဟာလည္း အမ်ားျပည္သူ အက်ိဳးရွိေစတဲ့ Deregulation ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီေျဖေလ်ာ့မႈေတြဟာ အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္တဲ့ လုပ္ရပ္ျဖစ္ၿပီး အက်ိဳးအျမတ္ကို ျပည္သူေတြ တိုက္ရိုက္ ခံစားခြင့္ရေစခဲ့ပါတယ္။
အစိုးရရဲ႕ အဓိကတာ၀န္ဟာ ၀န္ေဆာင္မႈကို အာမခံေပးဖို႕ျဖစ္ၿပီး လည္ပတ္ေနတဲ့လုပ္ငန္းကို မလိုလားအပ္တဲ့ ဥပေဒေတြနဲ႕ ေႏွးေကြးေအာင္ မလုပ္မိဖို႕ျဖစ္ပါတယ္။ ကုန္သည္ၾကီးေတြ ရံဖန္ရံခါ ေစ်းကစားၿပီး ေအာက္လမ္းနည္းနဲ႕ အက်ိဳးအျမတ္ ရွာေဖြမႈေတြကို အစိုးရက ၀င္ေရာက္ထိန္းသိမ္းရေလ့ရွိသလို လိုအပ္တဲ့ဥပေဒေတြကုိလည္း ျပဌာန္းၿပီး အစြန္းထြက္မႈေတြမျဖစ္ေအာင္ တည့္မတ္ေပးရပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အလုပ္သမား၀န္ၾကီးဌာနဟာ အလုပ္ရွင္ အလုပ္သမားျပသနာေတြမွာ ၾကား၀င္ေစ့စပ္ေပးရပါတယ္။ အဲဒီျပသနာ ပိုမိုမၾကီးထြားေစဖို႕ လိုအပ္တဲ့ ပဲ့ကိုင္မႈကိုေပးရပါတယ္။ လမ္းမွန္ေရာက္ေအာင္ ထိန္းေက်ာင္းေပးရတာဆိုေပမယ့္ အလုပ္တြင္က်ယ္မႈကို အ ေႏွာင့္အယွက္မျဖစ္ေအာင္ စီမံေဆာင္ရြက္ရပါတယ္။
တင္းက်ပ္တဲ့ စည္းကမ္းေတြကို ဖယ္ရွားမႈနဲ႕အတူ ဌာနအတြင္းမွာ ပါ၀င္လုပ္ကိုင္ရတဲ့ ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ တကိုယ္ရည္ စြမ္းေဆာင္ႏိုင္မႈကို ျမွင့္တင္ေပးဖို႕ရာ အစိုးရမွာ တာ၀န္ရွိပါတယ္။ ၀န္ထမ္း ေလ့က်င့္ ပ်ိဳးေထာင္ေပးေရး (Employee empowerment) ဟာ အင္မတန္မွ အေရးပါတယ္။ ထူးခြ်န္တဲ့ ၀န္ထမ္းေတြကို ခ်ီးေျမွာက္ျခင္းအားျဖင့္ အဖြဲ႕အစည္းရဲ႕ စိတ္ဓာတ္စြမ္းရည္ ပိုမိုျမင့္တက္လာဖြယ္ရွိပါတယ္။ ပုဂၢလိက ပိုင္းလုပ္ငန္းေတြနဲ႕ၿပိဳင္ဆိုင္ၿပီး ၀န္ေဆာင္မႈေပးရမွာ ျဖစ္တာမို႕ အစိုးရ၀န္ထမ္းေတြဟာ ပုဂၢလိကပိုင္းက လုပ္သားမ်ားကဲ့သို႕ စြမ္းေဆာင္ရည္ျမင့္မားတဲ့ လုပ္သားေတြျဖစ္ဖို႕လိုပါတယ္။ အၿပိဳင္အဆိုင္ရွိတဲ့ အခြင့္အေရးမက္လံုးေတြနဲ႕ အလုပ္သမားေတြကို ဆြဲေဆာင္ႏိုင္မႈ ရွိရပါမယ္။ ထိုက္တန္တဲ့ လစာနဲ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြကို အပ္ႏွင္းရပါမယ္။ ႏို္င္ငံတကာမွာ အစိုးရ၀န္ထမ္းေတြဟာ အလုပ္အာမခံခ်က္ (Job Security) အေပးႏိုင္ဆံုးအလုပ္လို႕ ယူဆၾကပါတယ္။ အေၾကာင္းက အစိုးရေတြရဲ႕ဘတ္ဂ်က္ေတြဟာ ေယဘုယ်အားျဖင့္ တည္ၿငိမ္မႈရွိၿပီး အလုပ္သမားေတြအတြက္ အာမခံမႈကို ပိုၿပီး ေပးႏိုင္ပါတယ္။ ပုဂၢလိကပိုင္လုပ္ငန္းေတြမွာေတာ့ အက်ိဳးအျမတ္၊ ေျပာင္းလဲလာတဲ့ အေျခအေနေတြအေပၚ မူတည္ၿပီး ရုတ္တရက္ ၀န္ထမ္းေလ်ာ့ခ်မႈေတြ ရွိႏိုင္ပါတယ္။ စြမ္းရည္ ျမွင့္တင္ေပးေရး လုပ္ငန္းဟာ စဥ္ဆက္မျပတ္လုပ္ရတဲ့ လုပ္ငန္းျဖစ္တဲ့အတြက္ ေရရွည္စီမံခ်က္ခ်ၿပီး လုပ္ေဆာင္ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။
လူထုစီမံခန္႕ခြဲမႈဟာ လူးသာလြန္႕သာရွိမႈ (Flexibility)၊ တီထြင္ၾကံဆမႈ (Innovation)၊ ျပႆနာကို ေျဖရွင္းႏိုင္မႈ (Skill for problem-solving)၊ ကိုယ္ပိုင္ေတြးေခၚလုပ္ကိုင္ေစမႈ တို႕ကို အေျချပဳလုပ္ေဆာင္ ဖို႕လိုပါတယ္။ လုပ္ငန္းေအာင္ျမင္ေရးကို အာရံုစိုက္ လုပ္ေဆာင္ရတဲ့အတြက္ စည္းမ်ဥ္းေတြဟာ ေခတ္ကာလနဲ႕ လိုက္ေလ်ာညီေထြ ရွိရပါတယ္။ စည္းကမ္းသတ္မွတ္ခ်က္ေတြဟာ ျပဳလြယ္ျပင္လြယ္ရွိရပါမယ္။ အရာရာကို ေလွနံဒါးထစ္ လုပ္လို႕မရပါဘူး။ စည္းကမ္းေဘာင္ ေတြဟာ လုပ္ငန္းအတြက္ အေထာက္အကူျပဳေစဖို႕ ျဖစ္ၿပီး စြမ္းေဆာင္ရည္ျမင့္ ၀န္ေဆာင္မႈေတြ လုပ္ေဆာင္ရာမွာ အဟန္႕အတား မျဖစ္ေစရပါဘူး။
No comments:
Post a Comment