ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ တက္ႏိုင္ေရး အပစ္မရပ္ေသးေသာအဖြဲ႔မ်ား အစိုးရႏွင့္ ပူးေပါင္းမည္

ေက်ာ္ခ

အစိုးရသစ္လက္ထက္တြင္ က်င္းပမည့္ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံကို တက္ေရာက္ႏိုင္ရန္ အစိုးရသစ္ႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္သြားမည္ဟု အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး မျပဳလုပ္ရေသးေသာ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရး အဖြဲ႔အစည္းမ်ားက ေျပာဆိုေၾကာင္းသိရသည္။

ထိုင္းႏိုင္ငံ၊ ခ်င္းမိုင္ၿမိဳ႕တြင္ “ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ – (၂၁) ရာစု ပင္လံု အႀကိဳျပင္ဆင္ေရး ဆပ္ေကာ္မတီ (၂)” ႏွင့္ UNFC က ဖြဲ႔စည္းထားေသာ ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ ညႇိႏႈိင္းေဆြးေႏြးေရး ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ (Delegation for Political Negotiation – DPN) တို႔ေဆြးေႏြးအၿပီးတြင္ အစိုးရ၏ ေစ့စပ္ညွိႏႈိင္းေရးတာဝန္ခံ ေဒါက္တာ တင္မ်ဳိးဝင္းက သတင္းေထာက္မ်ားကို ေျပာဆိုသြားျခင္း ျဖစ္သည္။
ေဒါက္တာ တင္မ်ဳိးဝင္း က “၀မ္းသာစရာအခ်က္ကေတာ့ သူတို႔က အားလံုးက ဒီညီလာခံကို တက္ႏိုင္ဖို႔ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ မယ္ဆိုတဲ့ အေျဖတခု ရလိုက္ပါတယ္” ဟု ေဆြးေႏြးပြဲအၿပီးတြင္ သတင္းေထာက္မ်ားကို ေျပာသည္။

“ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ – (၂၁) ရာစု ပင္လံု အႀကိဳျပင္ဆင္ေရး ဆပ္ေကာ္မတီ (၂)” သည္ အစိုးရက အပစ္ မရပ္ရေသးေသာ အဖြဲ႔မ်ားႏွင့္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးရန္ ဖဲြ႔စည္းထားသည့္အဖြဲ႔ျဖစ္ၿပီး DPN အဖြဲ႔သည္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ ေတာ္လွန္ေရး အဖြ႔ဲအစည္း ၉ ဖြဲ႔ျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းထားေသာ ညီညႊတ္ေသာ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ား ဖက္ဒရယ္ ေကာင္စီ (UNFC) က အစိုးရႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ ကိစၥရပ္မ်ား ညွိႏႈိင္းေဆြးေႏြးရန္အတြက္ ဖြဲ႔စည္းေပးထားေသာ အဖြဲ႔ျဖစ္သည္။

ယခင္ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရလက္ထက္တြင္လည္း အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး မျပဳလုပ္ရေသးသည့္ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔ အစည္းမ်ားကို ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ တက္ေရာက္ရန္ ဖိတ္ေခၚခဲ့ေသးသည္။ သို႔ေသာ္လည္း အပစ္မရပ္ရေသးသည့္ အဖြဲ႔မ်ား အေနျဖင့္ ေလ့လာသူအျဖစ္သာတက္ေရာက္ခြင့္ေပးခဲ့ၿပီး ဝင္ေရာက္ေဆြးေႏြး ဆံုးျဖတ္ခြင့္မ်ား မေပးခဲ့သျဖင့္ အပစ္မရပ္ရ ေသးေသာ အဖြဲ႔မ်ားက တက္ေရာက္ခဲ့ျခင္း မရွိေပ။

အပစ္မရပ္ေသးေသာ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား အေနျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ တက္ေရာက္ႏိုင္ေရးအတြက္ မည္ကဲ့သို႔ အေျခအေနမ်ဳိးတြင္ တက္ေရာက္ႏိုင္မည္ ဆိုသည္ကို အစိုးရ ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔အေနျဖင့္ ခ်င္းမိုင္ ေဆြးေႏြးပြဲတြင္ ညွိႏႈိင္းခဲ့ၿပီး ယင္းမတိုင္မီတြင္ ယခင္အစိုးရ လက္ထက္တြင္ အစျပဳခဲ့ေသာ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈ မူေဘာင္မ်ားကို ျပန္လည္ သံုးသပ္သြားမည္ ျဖစ္ရာ ထိုသို႔ သံုးသပ္ရာတြင္ အပစ္မရပ္ေသးေသာ အဖြဲ႔မ်ား တက္ေရာက္ ညွိႏႈိင္းေဆြးေႏြးရန္ ဖိတ္ေခၚေၾကာင္းသိရသည္။

“အားလံုးတက္ႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားမယ္။ ႀကိဳးစားတဲ့အခါ ဘယ္လိုနည္းနဲ႔ သံုးမလဲ။ ခုနက က်ေနာ္ေျပာတဲ့ NCA မထိုးေသးဘဲနဲ႔လည္း ရီဗ်ဴးမီတင္တက္ဖို႔ ဖိတ္ေခၚမယ္။ လာတက္ၾက။ ရီဗ်ဴးမွာ ခုနက မူေဘာင္ေတြကို ျပဳလြယ္ ျပင္လြယ္ ေျပာင္းလြယ္ ရွိတဲ့အခါက်ေတာ့ ျပန္ၿပီးေတာ့ သေဘာတူတယ္ဆိုရင္ ဒီကေနတဆင့္ ဒုတိယအဆင့္ NCA ကို သြားမွာေပါ့” ဟု ေဒါက္တာ တင္မ်ဳိးဝင္းက ေျပာသည္။

၎က ဆက္လက္၍ “ဒါေတြ အကုန္လံုးသည္ စားပြဲ၀ိုင္းေပၚမွာ ညွိႏိႈင္းၿပီးမွ ျဖစ္ေပၚလာမယ့္ အေျဖေတြ။ မူေဘာင္ ရီဗ်ဴးမွာ ပါ၀င္လာမယ္။ ၿပီးလို႔ရွိရင္ ညွိႏိႈင္းမယ္။ ေနာက္ဆံုး အဆံုးအျဖတ္ကေတာ့ တကယ့္အေရးႀကီးတဲ့ stakeholders ေပါ့၊ ႏိုင္ငံေတာ္ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ရယ္။ ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ရယ္၊ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္ ေခါင္းေဆာင္ေတြရယ္ အားလံုးက သေဘာတူမွ အေျဖတခု ထြက္လာမယ္” ဟု ဆိုသည္။

ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံကို အစိုးရသစ္၏ ဖိတ္ေခၚမႈႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး DPN အဖြဲ႔ဘက္ကလည္း ယခုအစိုးရသစ္ လက္ထက္တြင္ ေဆာင္ရြက္မည့္ အေျခအေနမ်ားကို ယခင္အစိုးရ လက္ထက္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည့္ အေျခအေနမ်ားႏွင့္ မည္သို႔ ကြာျခားမႈ ရွိသည္ ဆိုသည္ကို ေဆြးေႏြးခဲ့ေၾကာင္း DPN အဖြဲ႔၏ ဒုတိယေခါင္းေဆာင္ျဖစ္သူ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ဂြန္ေမာ္ က သတင္းေထာက္မ်ားကို ေဆြးေႏြးပြဲ အၿပီးတြင္ ေျပာသည္။

“က်ေနာ္တို႔ EAO အပိုင္းကလည္း ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရးအရ အေျဖရွာသင့္တယ္ဆိုတဲ့ မူရွိတယ္။ အဲဒီေတာ့ အခု အစိုးရကလည္း ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမယ္ဆိုတဲ့ အပိုင္းကို က်ေနာ္တို႔ ႀကိဳဆိုပါတယ္။ ဒုတိယအပိုင္းကေတာ့ ဘယ္လို ပါဝင္မလဲဆုိတဲ့ အပိုင္း ျဖစ္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္းပဲ ဒီမနက္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ေရးအဖြဲ႔ ဥကၠ႒နဲ႔ ေခါင္းေဆာင္မ်ား ေျပာတာကေတာ့ ညွိႏႈိင္းပါဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဘက္ကလည္း ဘယ္လိုညွိႏႈိင္းမလဲဆိုတဲ့အပိုင္းကို မၾကာခင္မွာ က်ေနာ္တို႔ ႏွစ္ဘက္ အဆက္အသြယ္ လုပ္ၿပီးေတာ့ အစီအစဥ္ေတြ ခ်မွတ္သြားဖို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအခါက်မွ ေသေသခ်ာခ်ာ သိရမွာျဖစ္ပါတယ္” ဟု ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ဂြန္ေမာ္က ေျပာသည္။

သိလိုသည့္ အခ်က္မ်ားကို DPN ဘက္က ေမးျမန္းခဲ့ၿပီး ထိုေမးျမန္းခ်က္မ်ားကို အစိုးရ ကိုယ္စားလွယ္ဘက္မွ အတိအက် ေျဖၾကားႏုိင္ခဲ့ျခင္း မရွိေသးဘဲ ႏိုင္ငံေတာ္ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ သက္ဆိုင္ရာ တာဝန္ရွိသူမ်ားထံ တင္ျပရဦးမည့္ အေနအထားမွာပင္ ရွိေနေသးေၾကာင္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ဂြန္ေမာ္ ကေျပာသည္။

“ေမးခြန္းေတြကေတာ့ အမ်ားႀကီးေပါ့။ ဥပမာ NCA ထိုးၿပီးမွဘဲ ဒီညီလာခံကို တက္ေရာက္ခြင့္ ရွိမွာလား။ ေနာက္တခုကေတာ့ ဒီညီလာခံနဲ႔ အရင္ NCA နဲ႔ဘယ္လိုခ်ိတ္ဆက္မလဲ။ အခုက ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံလို႔လည္း ေျပာတယ္။ ၿပီးေတာ့ ၂၁ ရာစု ပင္လံုလို႔လည္း ေျပာတယ္ဆိုေတာ့ ဒီအေပၚမွာ သူ႔ရဲ႕ သေဘာထားက ဘာေတြလဲ။ တခ်ဳိ႕အဖြဲ႔ေတြကို NCA ထိုးၿပီးမွ တက္ရမယ္ ေျပာခဲ့သလို တခ်ဳိ႕အဖြဲ႔ေတြကို ထိုးစရာမလိုဘူးလို႔ ေျပာခဲ့တဲ့ အပိုင္းကဘာလဲ။ ေနာက္ အရင္အစိုးရ လက္ထက္က ညွိႏႈိင္းဖို႔ခက္ခဲ့ေနတဲ့ ကိုးကန္႔၊ တအာင္းနဲ႔ AA ကိစၥေတြကို ဘယ္လိုသေဘာထားသလဲဆိုတဲ့ ေမးခြန္းေတြျဖစ္ပါတယ္” ဟု ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ဂြန္ေမာ္က ေျပာသည္။

အစိုးရကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ကမူ UNFC တြင္ မပါဝင္သည့္ အဖြဲ႔မ်ားျဖစ္သည့္ “ဝ” ျပည္ေသြးစည္း ညီညႊတ္ေရး တပ္မေတာ္ (UWSA)၊ အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီ မဟာမိတ္တပ္မေတာ္ – မုိင္းလားအဖြဲ႔ (NDAA) ႏွင့္ နာဂအမ်ိဳးသား ဆိုရွယ္လစ္ ေကာင္စီ – ကပ္ပလန္ (NSCN-K) တို႔ႏွင့္လည္း ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးသြားရန္ အစီအစဥ္ရွိေၾကာင္းေျပာသည္။ UWSA ႏွင့္ NDAA တို႔ကိုမူ ေနာက္တပတ္တြင္ ေတြ႔ဆံုႏိုင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းသြားမည္ဟု ေဒါက္တာတင္မ်ဳိးဝင္းက ဆိုသည္။

ထို႔အတူ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရက NCA လက္မွတ္ထိုးေရးကို ကန္႔သတ္ခဲ့ေသာ မဟာမိတ္သံုးဖြဲ႔ျဖစ္သည့္ ပေလာင္ (တအာင္း) အမ်ဳိးသားလြတ္ေျမာက္ေရး တပ္မေတာ္ (TNLA)၊ ျမန္မာ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ မဟာမိတ္ တပ္မေတာ္ (MNDAA) ႏွင့္ ရကၡိဳင့္ တပ္္မေတာ္ (AA) တို႔ကိုလည္း ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးသြားမည္ ဟုဆိုသည္။ တပ္မေတာ္ကမူ အဆုိပါသံုးဖြဲ႔ကို NCA လက္မွတ္ေရးထိုးေရးစားပြဲဝိုင္းကို ပါဝင္လာေရးကို ယခင္အစိုးရ လက္ထက္တြင္ ကန္႔ကြက္ခဲ့သကဲ့သို႔ ယခုအစိုးရ လက္ထက္တြင္လည္း ထိုသံုးဖြဲ႔အေပၚ သေဘာထားတင္းမာဆဲျဖစ္သည္။