သဘာဝသယံဇာတခြဲေဝမႈႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီးကခ်င္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားက သေဘာထားထုတ္ျပန္

ဖနိဒါ

ကခ်င္ျပည္နယ္တြင္ သဘာဝ သယံဇာတ အရင္းအျမစ္ စီမံခန္႔ခြဲျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး အရပ္ဘက္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၊ ႏုုိင္ငံေရးပါတီမ်ား၊ ဘာသာေရး အဖြဲ႔အစည္းမ်ား အပါအဝင္ ၆၁ ဖြဲ႔မွ ေခါင္းေဆာင္ေပါင္း ၁၀၃ ဦးတိုု႔ မတ္ ၁ ရက္က ကခ်င္ျပည္နယ္ ျမစ္ႀကီးနားၿမိဳ႕တြင္ ေတြ႔ဆံုုေဆြးေႏြး၍ မတ္လ ၇ ရက္တြင္ ေၾကျငာခ်က္ ထုတ္ျပန္လိုက္သည္။

ယင္းထုတ္ျပန္ခ်က္အရ စစ္မွန္ေသာ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုု ကုုိယ္ပုုိင္ျပဌာန္းခြင့္စနစ္ကုုိ အျမန္ဆံုုး ေဖာ္ေဆာင္၍ အုုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ တရားစီရင္ေရး၊ ဥပေဒျပဳေရး အာဏာမ်ားကုုိ ကခ်င္ျပည္နယ္တြင္ ထားရွိၿပီး ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္မွ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမာက္ေသာ ျပည္နယ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ကုုိ ျပည္ေထာင္စုု အစုုိးရက အသိအမွတ္ျပဳေပးရန္ ထုုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေတာင္းဆုုိထားသည္။

“က်ေနာ္တိုု႔ အဓိက စစ္မွန္တဲ့ ျပည္ေထာင္စုု ျဖစ္မယ္။ ကုုိယ္ပုုိင္ျပဌာန္းခြင့္ကုုိ ေပးမယ္ဆုုိရင္ ဒီျပသနာေတြ ေလ်ာ့ခ်ႏုုိင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္မုုိ႔ ကုုိယ့္ျပည္နယ္မွာ ကုုိ္ယ္ေရြးခ်ယ္တဲ့ ႏုုိင္ငံေရး အဖြဲ႔အစည္း၊ ပါတီ ေခါင္းေဆာင္ေတြထဲက ဝန္ႀကီးေတြ ျဖစ္လုုိ႔ ရွိရင္ ကုုိယ့္ေနရာက ကုုိယ္ကြ်မ္းက်င္ဆံုုးျဖစ္တယ္။ ဥပမာ ကုုိယ့္အိမ္မိသားစုုလိုုဘဲ ကုုိယ့္အိမ္ကလူေရြးရင္ ဒီအိမ္ကုုိ ဘယ္လုုိ ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ ျပဳလုုပ္ မယ္ဆုုိတဲ့ဟာ အေကာင္းဆံုုးစီမံခန္႔ခြဲႏုုိင္တယ္။ အားလံုုးက လက္လွမ္းမမီတဲ့ဟာ ျပည္ေထာင္စုု အဆင့္ ကေနဘဲ ေျပာရင္ လက္ေတြ႔မက်ဘူး”ဟုု ကခ်င္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရး ကြန္ယက္အဖြဲ႔(KDNG) မွ အေထြေထြ အတြင္းေရးမွဴး ကုုိစာဂ်ီက ေျပာသည္။

လတ္တေလာ ကခ်င္ျပည္နယ္ရွိ ယခုုႏွစ္အတြင္း သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ပ်က္ဆီးမႈႏွင့္ တဆက္တည္းမွာဘဲ လူမႈေရးဆုုိင္ရာ ျပႆနာမ်ား ပုုိမုုိဆုုိးဝါးလာသျဖင့္ တက္လာမည့္ အစိုုးရမွ ထည့္သြင္းစဥ္းစားေပးရန္ ရည္ရြယ္၍ သေဘာထား ထုုတ္ျပန္ရျခင္း ျဖစ္သည္ဟုု သူက ေျပာဆုုိသည္။

“အခုု အခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တိုု႔ သဘာဝ သံယံဇာတ အရင္းအျမစ္နဲ႔ ပတ္သက္လုုိ႔ တကယ့္ကုုိ ေျဖရွင္းလုုိ႔ မရတဲ့ အေျခအေနမွာ ေရာက္လာၿပီ။ ကခ်င္ျပည္နယ္က တကယ့္ကုုိ ဆုုိးဝါးစြာ ထိခုုိက္နစ္နာလာတဲ့ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ဆုုိင္ရာ ဖ်က္ဆီးမႈ၊ ပ်က္ ဆီးမႈ၊ လူမႈေရး ဆုုိင္ရာ ေနာက္ဆက္တြဲ ျပႆနာေတြ၊ သဘာဝသယံဇာတ လ်င္ျမန္စြာ ကုုန္ဆံုုးတဲ့ ဟာေတြ ဒါနဲ႔ ဆက္ႏြယ္တဲ့ လက္နက္ကုုိင္ ပဋိ့ပကၡ ျပႆနာေတြေရာ ေတာ္ေတာ္ဆုုိးတဲ့ အေျခအေနေရာက္လာၿပီ။ ဒါေၾကာင့္ ေျဖရွင္းႏုုိင္ဖိုု႔ နည္း လမ္းရွာတဲ့ အေနနဲ႔ လာမဲ ့တက္လာတဲ့ အစုုိးရကေန ဒါကုုိ ထည့္သြင္းစဥ္းစားဖုုိ႔ သေဘာထားထုုတ္ျပန္ျခင္း ျဖစ္တယ္”ဟုု သူက မဇိၥ်မကုုိ ေျပာသည္။

အဓိကအားျဖင့္ ကခ်င္ျပည္နယ္ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ပ်က္ဆီးမႈႏွင့္ သယံဇာတ ကုုန္ဆံုုးေနမႈ ျပႆနာ အမ်ားအျပားရွိရာမွ အဆုုိးဆံုုးသည္ ဖားကန္႔ေဒသ ေက်ာက္စိမ္းတူး ကုုမၺဏီႀကီးမ်ားမွ စြန္႔ပစ္ေသာ ေျမဇာေၾကာင့္ ဥရုုေခ်ာင္း ပ်က္ဆီးမႈ၊ ျမစ္ဆံုု စီမံကိန္းႏွင့္ ဟူးေကာင္းခ်ဳိင့္ဝမ္းအတြင္း ယုုဇန ကုုမၺဏီကုုိ ဗဟုုိအစုုိးရက လုုပ္ပုုိင္ခြင့္ေပးထားသျဖင့္ ေျမယာ ဧက ၂ သိန္းေက်ာ္ သိမ္းယူခဲ့သျဖင့္ က်ားထိန္းသိမ္းေရးေဒသမ်ား ပ်က္ဆီးဆံုုးရႈံုုးခဲ့ရသည္ဟုု ကုုိဆာဂ်ီ ေျပာသည္။

“ဖားကန္႔မွာ တကယ့္ကုုိ ဗဟုုိကေန ခြင့္ျပဳထားတဲ့ ေဒသခံေတြ ဆံုုးျဖတ္ပါဝင္ခြင့္ မရွိတဲ့၊ ကခ်င္ျပည္နယ္အစိုုးရထိ ဘာမွ လုုပ္ပုုိင္ခြင့္ မရွိတဲ့ စည္းစနစ္မက်စြာ ေက်ာက္စိမ္းတူးတဲ့ ကုုမၺဏီႀကီးေတြက ေျမစာ ပရမ္းပတာ စြန္႔ပစ္တယ္။ မေတာ္တဆ ထိခုုိက္ေသဆံုုးမႈေတြ၊ ဥရုုေခါင္းကုုိ ႀကိဳက္သလိုုလုုပ္ထားတယ္။ သစ္ေတာေတြ ခ်ဳိင့္ဝမ္းျဖစ္ကုုန္တယ္။ ေက်ာက္စိမ္းလည္း ခတ္ျမန္ျမန္ ကုုန္ဆံုုးတယ္။ တရုုတ္ေတြလက္ထဲမွာ အားလံုုး ေရာက္သြားတဲ ့အေျခအေနမွာရွိတယ္။ ေဒသခံေတြ တကယ့္ကုုိ ဆင္းရဲစြာ ဒုုကၡကုုိဘဲ ခံစားရတယ္။ ျမစ္ဆံုု စီမံကိန္းေၾကာင့္လညး္ ႀကီးမားတဲ့ ဆုုိးက်ဳိးျပႆနာေတြ ခံစားေနရတယ္။ ေဒသခံလူထုုေနရာေတြ ေပ်ာက္ကုုန္တယ္”ဟုု သူကေျပာသည္။

ကခ်င္ျပည္သူျပည္နယ္သားမ်ားသည္ ကခ်င္ျပည္နယ္ရွိ ေျမအားလံုုး၊ ေျမေပၚ ေျမေအာက္၊ ေရေပၚ ေရေအာက္ႏွင့္ ေလထုု အတြင္းရွိ သဘာဝ သယံဇာတ အရင္းအျမစ္အားလံုုး၏ ပင္ရင္းပုုိင္ရွင္ျဖစ္ၿပီး၊ ကခ်င္ျပည္နယ္ အစုုိးရမွ သေဘာဝ သယံဇာတ ရင္းျမစ္မ်ားကုုိ တုုိက္ရိုုက္ ထုုတ္ယူ သံုုးစြဲခြင့္ႏွင့္ အခြန္ေကာက္ခံပုုိင္ခြင့္ႏွင့္ စီမံခန္႔ခြဲပုုိင္ခြင့္၊ အက်ဳိးျမတ္ခြဲေဝပုုိင္ခြင့္ အာဏာကုုိ ဖြဲ႔စည္းပံုု အေျခခံ ဥပေဒျဖင့္ အာမခံေပးထားရန္ ထုုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ထည့္သြင္းေတာင္းဆုုိထားသည္။

တုုိင္းရင္းသား နယ္ေျမမ်ားရွိ စီမံကိန္းမ်ားအားလံုုးႏွင့္ သေဘာဝ သယ့ဇာတ အရင္းျမစ္ ထုုတ္ယူသံုုးစြဲမႈမ်ားကုုိ ႏုုိင္ငံေရးအရ ေျဖရွင္းႏိုုင္မႈမွ မရွိေသးသ၍ ရပ္တန္႔ထားေပးရန္၊ စီမံကိန္း လုုိင္စင္မ်ား မခ်မီ မူလ ေဒသခံမ်ားအား ႀကိဳတင္ အသိေပးျခင္း၊ ေဆြးေႏြး တုုိင္ပင္ျခင္း၊ လြတ္လပ္စြာ ဆံုုးျဖတ္ခြင့္ႏွင့္ သေဘာတူညီခ်က္မ်ား ရယူျခင္းမ်ား လုုပ္ေဆာင္ၿပီးမွ လုုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္ရန္၊ အမ်ားျပည္သူမ်ား သိသာေစရန္ ပြင့္လင္္းျမင္သာစြာ ထုုတ္ျပန္ျခင္း၊ ေၾကျငာေပးျခင္းမ်ား အခ်ိန္ႏွင့္ တေျပးညီ ျပဳလုုပ္ေပးရန္ ပါရွိသည္။

ထုုိ႔ျပင္ သဘာဝ သယံဇာတ အရင္းအျမစ္ေၾကာင့္ ျဖစ္လာမည့္ အက်င့္ပ်က္ခ်စားမႈ၊ သေဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ပ်က္စီးမႈ၊ လက္နက္ကုုိင္ ပဋိပကၡ၊ လူမႈေရးထိခုုိက္မႈ ျပႆနာမ်ားကုုိ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ျခင္း၊ ေစာင့္ၾကည့္ ၾကပ္မတ္ျခင္းႏွင့္ ျဖစ္ေပၚလာပါက တာဝန္ယူ တာဝန္ခံမႈ ရွိရန္၊ လက္ရွိ အေျခအေနတြင္ ျပည္တြင္းျပည္ပ သုုေတသီမ်ားမွ ေဒသ အေျခအေန၊ ေနာက္ခံသမုုိင္း၊ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဓေလ့ ထံုုးတမ္းမ်ားကုုိ ထည့္သြင္းသံုုးသပ္ျခင္း မရွိဘဲ ကခ်င္ျပည္နယ္ရိ သဘာဝ သယံဇာတ အရင္း အျမစ္မ်ားမွ ရရွိလာေသာ အက်ဳိးအျမတ္ ခြဲေဝျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ အခ်ဳိးအစား မည္မွ်ရွိသင့္သည္ဟုု အၾကံျပဳ ခ်ဥ္းကပ္ေနေသာ လုုပ္ေဆာာင္မႈမ်ား ေရွာင္ရွားရန္လည္း ထည့္သြင္း ေတာင္းဆုုိထားသည္။

ဖားကန္႔ ေက်ာက္စိိမ္းေမွာ္တြင္ ေက်ာက္စိမ္းတူးေဖာ္ေရး ကုုမၺဏီမ်ား၏ စြန္႔ပစ္ေျမစာပံုု ၿပိဳက်မႈေၾကာင့္ မၾကာခဏ လူေသ ဆံုုးမႈမ်ား ရွိေနၿပီး အဆုုိးဆံုုးမွာ ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၁၅ ခုုႏွစ္ ႏုုိဝင္ဘာလက လူ ၁၀၀ ေက်ာ္ ေျမပိေသဆံုုးမႈ ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။

ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္း ေက်ာက္စိမ္းမ်ား တရားမဝင္ တူးေဖာ္မႈႏွင့္ ဆက္စပ္လ်က္ ကခ်င္ျပည္နယ္ အစုုိးရ အဖြဲ႔ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေဇာ္သိန္း၊ အပါအဝင္ အေကာက္အခြန္ ညြန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးထြန္းသိန္း၊ စီးပြားေရးႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္းဝယ္ေရး ညြန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးညြန္႔ေအာင္တုုိ႔ကုုိ တာဝန္မွ ရပ္စဲလုုိက္သည္ဟုု သိရသည္။