တုုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္မ်ားကိစၥ သမၼတ ေျပာဆိုမႈအေပၚ သံသယရွိ ဟုုဆို

ဖနိဒါ

သမၼတ ဦးသိန္းစိန္၏ တစ္ႏုုိင္ငံလံုုး အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးအတြက္ တုုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုုင္မ်ား အားလံုုးပါဝင္ရန္ ကုုိယ္တိုင္ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းမည္ဟုု ေျပာဆုုိမႈအေပၚ သံသယရွိေနသည္ဟုု တအာင္းပေလာင္ျပည္နယ္ လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္ဦးက ေျပာသည္။

“အစုုိးရက အားလံုုးပါဝင္ေရးမူကုုိ ေျပာေပမဲ့လည္း က်ေနာ္တုုိ႔အဖြဲ႔ကုုိ Bi-Lateral အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးကေန ဘယ္လုုိလုုပ္ရမလဲ။ သူမ်ားနဲ႔ အင္န္စီေအကုုိ တၿပိဳင္နက္တည္း လက္မွတ္ထုုိးဖိုု႔ သေဘာမတူဘူး။ က်န္တဲ့ ေအေအတိုု႔၊ အင္န္အမ္ဒီေအေအ အဆင့္ႏွိမ့္ၿပီးေတာ့ ခြဲျခားထားတာေတြ ရွိတယ္ဆုုိေတာ့ အင္န္စီေအကုုိ တၿပိဳင္နက္တည္း ထုုိးဖုုိ႔ မရွိဘူး၊ မျဖစ္ႏုုိင္ဘူး” “အင္န္စီေအ လက္မွတ္ထုုိးၿပီးရင္ က်ေနာ္တိုု႔ကုုိ အျပတ္ေခ်မႈန္း ထုုိးစစ္ဆင္မယ့္ဟာေတြ၊ အခုုလည္း တုုိက္ပြဲ ျပင္းထန္ေနပါတယ္။ အဲဒီလုုိ ကိစၥေတြ ရွိေနေတာ့ သမၼတေျပာတဲ့ အားလံုုးပါဝင္ ေရးမူကုုိ က်ေနာ္တိုု႔က ေတာ္ေတာ္ေလး သံသယ ရွိပါတယ္” ဟုု PSLF/TNLA မွ အေထြေထြ အတြင္းေရးမွဴး ဗုိလ္မွဴးႀကီး မုုိင္ဘုန္းေက်ာ္က မဇိၥ်မကုုိ ေျပာသည္။ “သမၼတ ေျပာဆိုထားတဲ့အေပၚမွာ က်ေနာ္တို႔မရွင္းဘူး။ နဂုုိကတည္းက ေျပာထားတဲ့ အတိုင္းပဲလုုိ႔ က်ေနာ္တို႔ ျမင္ပါတယ္။

နဂိုထဲက က်ေနာ္တုုိ႔ တုုိင္းရင္းသားအဖြဲ႔ေတြကုိ ခြဲျခားၿပီးေတာ့မွ က်န္တဲ့ ၁၅ ဖြဲ႔က ထိုးထားတယ္။ က်န္တဲ့ ၆ ဖြဲ႔က ဒီလို၊ ဒီလို ျဖစ္တယ္။ အဆင့္ႏွိမ့္ၿပီးေတာ့မွ ႏုုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမွာ ပါလုိ႔ရတယ္။ လက္္နက္အပ္ၿပီးမွ ပါလို႔ရတယ္ဆုုိတဲ့ ပံုုစံ မ်ဳိးျဖစ္ေနတယ္လုုိ႔ ျမင္ပါတယ္”ဟုု ၎က ဆက္ေျပာသည္။ အစိုးရႏွင့္ တုုိင္းရင္းသား ထိပ္သီးေခါင္းေဆာင္မ်ား လာမည့္ေအာက္တုုိဘာလ ပထမပတ္တြင္ NCA လက္မွတ္ေရးထုိးရန္ သေဘာတူညီမႈဆုုိျခင္းသည္ အားလံုုးပါဝင္ေရး မူအတိုုင္း ရပ္တည္၍ ဆံုုးျဖတ္သည္ဟုု ယူဆေၾကာင္း မုုိင္ဘုုန္းေက်ာ္က ေျပာသည္။ NCA သည္ ျမန္မာနုုိင္ငံ၏ အနာဂတ္အတြက္ အေရးႀကီးသည့္ အဆင့္ျဖစ္သကဲ့သုုိ႔ ၎အား စီစဥ္ေဆာင္႐ြက္သည့္ အခ်ိန္တြင္ အားလံုုးပါဝင္၍ တစ္တုုိင္းျပည္လံုုး၏ အက်ိဳးကို ေရရွည္ၾကည့္႐ႈ လုုပ္ေဆာင္ရန္ လုုိအပ္ေၾကာင္း AA ၏ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗုုိလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထြန္းျမတ္ႏုုိင္က မဇိၥ်မကုုိ ေျပာသည္။

“NCA က အရမ္းအေရးႀကီးတာမို႔လုုိ႔ သတိမထားဘဲ အျမန္လုုပ္လုုိက္ရင္ ႐ွိဳးပြဲလုုိ ျဖစ္ၿပီးမွ အနစ္သာရ ကင္းမဲ့သြားႏုုိင္တယ္။ ဆုုိလုုိတာက အကုုန္လံုုးပါဝင္ၿပီးမွ တုုိင္းျပည္အေရးကုုိ ေျဖရွင္းတာမ်ဳိး ျဖစ္ေစခ်င္တယ္” ဟုု ၎က ေျပာသည္။ “က်ေနာ္တုုိ႔က ႏုုိင္ငံေရးအရ သံသယကုုိ ဦးစားမေပးဘူး။ ပကတိအေျခအေနကုုိပဲ ေထာက္ျပေျပာလုုိတယ္။ ကုိးကန္႔ကိစၥကုုိ သမၼတကုုိယ္တုုိင္ ကုုိင္တြယ္မယ္ဆုုိတာကိုု သူကုုိယ္တုုိင္ ကမ္းလွမ္း ေဆြးေႏြးျခင္း မရွိဘူးဆုုိတာကုုိ တပ္အပ္ေျပာလုုိ႔ ရတယ္။ ၿပီးရင္ ရခုုိင္တပ္မေတာ္ ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးမွ သူေျပာတဲ့ ကိစၥေတြကုုိလည္း ဒါဟာ နည္းလမ္း မက်ေသးဘူး။ က်ေနာ္တိုု႔ဟာ ရခုုိင္အမ်ဳိးသား အက်ဳိးစီးပြားကုုိ ၾကည့္ၿပီးေတာ့ တျခားတုုိင္းရင္းသား ေတြနဲ႔ လက္တြဲလုုပ္ေနတဲ့အေပၚ က်ေနာ္တိုု႔ကုုိ ျမင္တဲ့ အေနအထားေတြေကာ။ တအာင္းအဖြဲ႔နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ေျပာဆုုိတဲ့ ကိစၥေတြေရာက ႏုုိင္ငံေတာ္ အစိုုးရဆုုိတာ တစ္ႏုုိင္ငံလံုုးကုုိ ျပႆနာကုုိ ေျဖရွင္းသင့္တယ္။ ဒါကုုိ သူတိုု႔က approve နည္းလမ္းတစ္ခုုခုု လြဲေခ်ာ္ေနတာလားဆုုိၿပီး ေထာက္ျပ လုုိတယ္” ဟုု ဗုိလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထြန္းျမတ္ႏုုိင္က ဆက္လက္ ေျပာဆုုိသည္။

ပေလာင္ျပည္နယ္ လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္ဦး (PSLF/TNLA)၊ ရကၡိဳင့္တပ္မေတာ္(AA)ႏွင့္ ျမန္မာႏုုိင္ငံ အမ်ဳိးသား ဒီမုိကရက္တစ္မဟာမိတ္ တပ္မေတာ္(ကုုိးကန္႔တပ္မေတာ္) (MNDAA) တုုိ႔သည္ စက္တင္ဘာလ ၉ ရက္ႏွင့္ ၁၀ ရက္မ်ားတြင္ လြတ္ေျမာက္ နယ္ေျမတစ္ေနရာ၌ မဟာမိတ္ ထိပ္သီး အစည္းအေဝး က်င္းပကာ အမ်ဳိးသားတန္းတူေရးႏွင့္ ကုုိယ္ပုုိင္ျပ႒ာန္းခြင့္ကုုိ အျပန္အလွန္ အသိအမွတ္ျပဳၿပီး ႏုုိင္ငံေရး၊ စစ္ေရး ပုုိမုုိပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္ရန္ သေဘာတူ ဆံုုးျဖတ္ခဲ့သည္ဟု ယေန႔ ေၾကညာခ်က္ ထုုတ္ျပန္ထားသည္။ “က်ေနာ္တုုိ႔ သံုုးဖြဲ႔က ညီညီၫြတ္ညြတ္ရွိတယ္။ တကယ္လုုိ႔ အစုုိးရဘက္က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုုိ လုုိလားၿပီး အကုုန္လံုုးကုုိ လက္မွတ္ေရးထုုိးခြင့္ ျပဳတယ္ဆုုိရင္ က်ေနာ္တိုု႔ သံုုးဖြဲ႔က အဆင့္သင့္ရွိတယ္။ တကယ္လုုိ႔ မဟုုတ္ဘူး။ ဟိုုခြဲ ဒီခြဲ လုုပ္မယ္ဆုုိရင္ေတာ့ က်ေနာ္တုုိ႔ သံုုးဖြဲ႔က လက္မွတ္မထုုိုုးႏုုိင္ဘူး” ဟုု မုုိင္ဘုုန္းေက်ာ္က ေျပာသည္။

ယခုု အစုုိးရသက္တမ္းကုုန္ေတာ့မည္ျဖစ္ရာ NCA လက္မွတ္မေရးထုုိးမီ ႀကိဳတင္ေဆြးေႏြး ထားေသာ code of conduct ကုုိ မည္သည့္အခ်ိန္တြင္ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ရမည္၊ ႏုုိင္ငံေရးေဆြး ေႏြးပြဲကုုိ မည္သည့္အခ်ိန္တြင္ စတင္ေဆြးေႏြးမည္ဟုု ေဆြးေႏြးၿပီးမွသာလွ်င္ NCA အက်ဳံးဝင္မည္ဟူ ေသာ ကတိကဝတ္မ်ား ရွိသျဖင့္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲ ကာလတစ္ခုုကုုိ ျဖတ္သန္းရမည့္ အစုုိးရတစ္ရပ္သည္ ႏုုိင္ငံေရးအရ ေဆြးေႏြးမည့္ သက္တမ္းက်န္မက်န္ အေသးစိတ္ ဆင္ျခင္သံုုးသပ္ရန္ လုုိအပ္သျဖင့္ အေလာတႀကီး မေဆာင္႐ြက္သင့္ေၾကာင္း ၎က ေျပာသည္။ တစ္ႏုုိင္ငံလံုုး အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္(NCA) တြင္ တုုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုုိင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားအားလံုုး တၿပိဳင္နက္တည္း အတူတကြ လက္မွတ္ေရးထုုိးရန္ဟူေသာ မူအတုုိင္း အခုုိင္အမာ ရပ္တည္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၎တိုု႔ ထုုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။ လာမည့္ ႏုုိဝင္ဘာလ ၈ ရက္တြင္ က်င္းပမည့္ အေထြေထြေ႐ြးေကာက္ပြဲအား လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်တသည့္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲ တစ္ရပ္ျဖစ္ေစရန္ ျမန္မာအစုုိးရကုုိ တုုိက္တြန္းေတာင္းဆုုိထားၿပီး ထြက္ေပၚလာမည့္ အစုုိးရသည္ တုုိင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ားႏွင့္ ျဖစ္ပြားေနေသာ ႏုုိင္ငံေရး၊ စစ္ေရး ပဋိ့ပကၡမ်ားကုုိ ပင္လံုုကတိကဝတ္ကုုိ အေျခခံၿပီး ကိုုင္တြယ္ေျဖရွင္းရန္ လုုိလားေၾကာင္း ေတာင္းဆုုိထားသည္။

“လာမယ့္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာလည္း တရားမွ်တမႈ ျဖစ္ဖုုိ႔ရယ္၊ တက္လာတဲ့အစုုိးရဟာ ျမန္မာ ႏုုိင္ငံရဲ႕ ျပည္တြင္းစစ္ကုုိ စနစ္တက်ေျဖရွင္းမယ့္ အစုုိးရကုုိ တက္လွမ္းေစခ်င္တယ္။ စစ္ေရးႏုုိင္ငံေရး ပူးေပါင္း ေဆာင္႐ြက္ေရး ဆုုိတာကလည္း တျခားတုုိင္းရင္းသားေတြကုုိ ဖိတ္ေခၚတဲ့ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာ က်ေနာ္တုုိ႔ ဘက္မွာ တုုိက္ပြဲ ျပင္းထန္ေနတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တုုိ႔ မဟာမိတ္အဖြဲ႔ေတြမွာ အဲဒါကုုိ ဘယ္လုုိ လုုပ္မယ္ ဆုုိတာေတြ ေဆြးေႏြးျဖစ္ပါတယ္” ဟုု ၎က ေျပာသည္။ အဆုုိပါ မဟာမိတ္အဖြဲ႔သံုုးဖြဲ႔သည္ အစုုိးရထံသုုိ႔ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးျပဳလုုပ္ရန္ ကမ္းလွမ္းခဲ့ ေသာ္လည္း ယခုုထိ စစ္ေရးအရ အျပင္းအထန္ ထုုိးစစ္ဆင္တုုိက္ခိုုက္ေနသျဖင့္ ျမန္မာျပည္ ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးျဖစ္စဥ္ကို အေႏွာက္အယွက္ ဖ်က္ဆီးေနသည့္ လုုပ္ရပ္အျဖစ္ ယင္းအဖြဲ႔သံုုးဖြဲ႔က အျပင္းအထန္ ကန္႔ကြက္႐ႈတ္ခ်ေၾကာင္း ထည့္သြင္းေဖာ္ျပထားသည္။ ယခုုရက္ပုုိင္းအတြင္း ရွမ္းျပည္နယ္ ကြတ္ခုုိင္ၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ေက်ာက္မဲၿမိဳ႕နယ္မ်ား အပါအဝင္ ေဒသအႏွံ႔အျပားတြင္ အစိုုးရစစ္တပ္ႏွင့္ TNLA တုုိ႔ တုုိက္ပြဲ ျဖစ္ပြားေနၿပီး ကုုိးကန္႔ေဒသဘက္တြင္ လည္း တုုိက္ပြဲ ဆက္လက္ျဖစ္ပြားေနသည္ဟုု မုုိင္ဘုုန္းေက်ာ္က ေျပာသည္။