အစိုးရဝန္ႀကီးဌာနမ်ားက အမ်ိဳးသားလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္၏ အႀကံျပဳခ်က္မ်ားကို လိုက္နာေစေအာင္ ျပဳလုပ္မႈႏွင့္ ႀကီးၾကပ္ေစာင့္ၾကည့္ျခင္းတို႕ အားနည္းျခင္းေၾကာင့္ ည့ံဖ်င္းေသာ မွတ္တမ္းကို ေထာက္ျပျပီး ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ျမန္မာနိုင္ငံ အမ်ိဳးသားလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ကို အျပင္းအထန္ ေဝဖန္လိုက္သည္။
ေကာ္မရွင္အေနျဖင့္ အရပ္ဘက္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားနွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈ အားနည္းျခင္း၊ လုံေလာက္ေသာ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ ရရွိေရးအပါအဝင္ အက်ဥ္းသားအခြင့္အေရး ျမႇင့္တင္ ကာကြယ္မႈ အားနည္းျခင္း၊ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈ စြပ္စြဲခ်က္မ်ားကို ေကာ္မရွင္၏ သီးျခားဦးေဆာင္မႈျဖင့္ စုံစမ္းစစ္ေဆးရန္ စိတ္အားထက္သန္မႈ မရွိျခင္းစသည့္အခ်က္မ်ားကိုလည္း လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက မီးေမာင္းထိုးျပခဲ့သည္။
ျပီးခဲ့သည့္အပတ္ ၾကာသပေတးေန႔က က်င္းပေသာ လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးတြင္ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ၁၆ ဦးတို႔က လူ႕အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္ဥကၠဌအေနျဖင့္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္သို႔ တနလၤာေန႔က တင္သြင္းခဲ့ေသာ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ႏွစ္ပတ္လည္အစီရင္ခံစာကို ေဆြးေႏြးခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။
အမ်ိဳးသား လူ႕အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္ကို ၂၀၁၁ စက္တင္ဘာလက သမၼတေဟာင္းဦးသိန္းစိန္၏ အမိန္႔မ်ားအရဖြဲ႕စည္းခဲ့ၿပီး ၂၀၁၄ ခုနွစ္တြင္မူ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားအေနျဖင့္ ေကာ္မရွင္၏ အႀကံျပဳခ်က္မ်ားအား အေကာင္အထည္ေဖာ္ျခင္းကို ရက္ေပါင္း ၃၀ အတြင္း ေကာ္မရွင္သို႔ျပန္လည္အစီရင္ခံရန္ ပိုမိုတင္းက်ပ္သည့္စည္းမ်ဥ္းမ်ားျဖင့္ ျပင္ဆင္ဖြဲ႕စည္းခဲ့သည္။
ေကာ္မရွင္တြင္ လတ္တေလာအဖြဲ႕ဝင္ ၁၁ ဦးပါၿပီး (၁၅ ဦးမွ ေလွ်ာ့ခ်ထားသည္) အစိုးရဝန္ထမ္းေဟာင္းမ်ား၊ စစ္အရာရွိေဟာင္းမ်ား၊ ပါေမာကၡေဟာင္းမ်ားႏွင့္ သံအမတ္ေဟာင္းမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။
ေကာ္မရွင္သည္ အစိုးရႏွင့္ စစ္ဘက္အရာရွိမ်ားအား အလုပ္ရုံေဆြြးေႏြးပြဲမ်ား ျပဳလုပ္ေပးျခင္း၊ ရပ္ရြာအတြင္း ကြင္းဆင္းပညာေပးျခင္း၊ အက်ဥ္းေထာင္စံႏႈန္းမ်ားကို ႀကီးၾကပ္ျခင္း၊ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈ သတင္းလက္ခံရရွိပါက စုံစမ္းစစ္ေဆးမႈျခင္းတို႕ကို လုပ္ေဆာင္သည္။ သို႔ေသာ္ လူမႈအေျချပဳအဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ ေဝဖန္သူမ်ားကမူ ထိုလက္ခံရရွိေသာ ခ်ိဳးေဖာက္မႈ အမ်ားစုမွာ ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းမရျဖစ္ေနသည္ဟု ေျပာေနၾကသည္။
“ေကာ္မရွင္က ၂၀၁၅ ခုနွစ္မွာ တိုင္ၾကားစာ ၁၂၈၇ ေစာင္လက္ခံရရွိတယ္လို႔ သိရတယ္။ ဒါေပမယ့္ လူမ်ိဳးစုေဒသေတြအပါအဝင္ တနိုင္ငံလုံးမွာ လူ႕အခြင္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈက ဒီထက္မကဘူးလို႔ သိရတယ္” ဟု ဆုရ လူ႕အခြင့္အေရးကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္သူနွင့္ ၂၀၁၄ ေအာက္တိုဘာလက မြန္ျပည္နယ္တြင္ စစ္တပ္က ထိန္းသိ္မ္းထားစဥ္ေသဆုံးခဲ့ရေသာ သတင္းေထာက္ ကိုပါၾကီး၏ က်န္ရစ္သူဇနီး ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚသႏၲာက ေျပာသည္။
ခင္ပြန္းသည္ေသဆုံးမႈႏွင့္ပတ္သက္၍ တပ္မေတာ္သား ၂ ဦးကို စစ္ခုံရုံးတြင္ တရားစြဲဆိုခဲ့သည္ဟုဆိုေသာ္လည္း ၂၀၁၅ ေမလတြင္ တရားေသ လႊတ္ေပးခဲ့သည္။ သမၼတဦးသိန္းစိန္က အမ်ိဳးသား လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္အေနျဖင့္ စုံစမ္းစစ္ေဆးမႈ ျပဳလုပ္ရန္ အမိန္႔ေပးခဲ့ၿပီး ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ေကာ္မရွင္၏က အစီရင္ခံခဲ့ေသာ ေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားသည္ လုပ္ႀကံဇာတ္လမ္းမ်ားသာ ျဖစ္သည္ဟု ေဒၚသႏၲာက ေျပာခဲ့သည္။
ေကာ္မရွင္သည္ ၎တို႔၏ အႀကံျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားကို ေနာက္ဆက္တြဲ စိစစ္ရာတြင္ အားနည္းသည္ဟု ၾကာသာပေတးေန႔က လႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးတြင္ ေဒၚသႏၲာက ေျပာသည္။
၂၀၁၄ ခုနွစ္က ေကာ္မရွင္၏ သီးျခားစံုစမ္းစစ္ေဆးမႈ အႀကံျပဳခ်က္ ၁၉ ခ်က္သည္ ကာကြယ္ေရးႏွင့္ ျပည္ထဲေရးအပါအဝင္ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားအတြက္ ရည္႐ြယ္ေသာ္လည္း မည္သည့္ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားသည္ ၎တို႔ကို ပြင့္လင္းစြာ တုန္႔ျပန္ေဆာင္႐ြက္ရန္ ပ်က္ကြက္သည္ကို ထုတ္ျပန္ျခင္းမရွိဟု ေဒၚသႏၲာက ေျပာသည္။
ေကာ္မရွင္သည္ အစိုးရဝန္ႀကီးဌာနမ်ားကို လိုအပ္ေသာ ဖိအားေပးသည္ကို မေတြ႕ရေၾကာင္းႏွင့္ ေကာ္မရွင္သည္ လြတ္လပ္သည္ဟု ေျပာဆိုေနျခင္းကို အႀကီးအက်ယ္ သံသယျဖစ္ရသည္ဟုလည္း ဆိုသည္။
စစ္ကိုင္းတိုင္းမွ အမ်ိဳးလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးရဲထြဋ္က ကိုပါႀကီးသတ္ျဖတ္ခံရမႈ၊ ၂၀၁၄ ခုနွစ္က စစ္ကိုင္းတိုင္းမွ လက္ပံေတာင္း ေၾကးနီမိုင္းက ေဒၚခင္ဝင္းကို ရဲက အေသပစ္သတ္မႈ၊ ၂၀၁၅ ခုနွစ္ အေစာပိုင္း ရွမ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္းတြင္ ကခ်င္ေက်ာင္းဆရာမ ၂ ဦး မုဒိမ္းက်င့္သတ္ျဖတ္ခံရမႈအပါအဝင္ တရားမွ်တမႈကို မေဖာ္ေဆာင္ေပးနိုင္ခဲ့သည့္ အမႈႀကီးမ်ားကိုေထာက္ျပၿပီး ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ကို အျပစ္တင္ခဲ့သည္။
ဤသို႔ တရားမဲ့ က်ဴးလြန္ေနမႈမ်ိဳးကို အဆုံးသတ္ရန္ သူက ေတာင္းဆိုၿပီး “ဘယ္သူမွ ဥပေဒအထက္မွာ မရွိေအာင္ လုပ္ရမယ္”ဟု ေျပာသည္။
လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ေကာ္မရွင္တြင္ လူ႔အခြင့္အေရးကို နားလည္ၿပီး ျပည္သူ႔ဘက္မွ ရပ္တည္သူမ်ား ပိုမိုထည့္သြင္းေရးကို အၾကံျပဳသည္။ ယင္းသည္ အစိုးရဝန္ထမ္းေဟာင္း အမ်ားအျပားပါဝင္ေသာ လက္ရွိေကာ္မရွင္အဖြဲ႕ဝင္မ်ားကို အယုံအၾကည္ကင္းမဲ့မႈကို ေဖာ္ျပေနသည္။
ထိုလႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးအတြင္း အမ်ိဳးသား လူ႕အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္ဥကၠဌ ဦးဝင္းျမက လႊတ္ေတာ္၏ အႀကံျပဳခ်က္မ်ားကို အေလးအနက္ လက္ခံၿပီး လာမည့္နွစ္တြင္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္သို႔ ပိုမိုက်ယ္ျပန္႔ေသာ အစီရင္ခံစာတင္မည္ဟု ကတိျပဳသည္။
ေကာ္မရွင္ဥကၠဌက ၎တို႔၏ အႀကံျပဳခ်က္မ်ားနွင့္ပတ္သက္၍ အစိုးရဝန္ႀကီးဌာနမ်ား၏ လိုက္နာမႈ ခ်ိဳ႕ယြင္းျခင္းမွာ လက္ရွိ ၎တို႔၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္ အကန္႔အသတ္မ်ားေၾကာင့္ဟု အေလးထား ေျပာဆိုသည္။ ေကာ္မရွင္ရဲ႕အခန္းက႑သည္ အႀကံေပးရုံသက္သက္ဟု သူက ေျပာသည္။
“တိုင္စာေတြရတဲ့အခါ က်ေနာ္တို႔ စစ္ေဆးၿပီး ေတြ႕ရွိခ်က္ေတြကို သက္ဆိုင္ရာအစိုးရဌာနကို ေပးတယ္။ ရက္ ၃၀ အတြင္း မတုန္႔ျပန္ရင္ သူတို႔ကို ဖိအားေပးတယ္။ ဒါကိုေတာ့ အစီရင္ခံစာထဲမွာ ေဖာ္ျပမထားပါဘူး” ဟု ေကာ္မရွင္ဥကၠဌက ေျပာသည္။
ဝန္ႀကီးဌာနမ်ား၏ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈ အားနည္းေၾကာင္း သူကဝန္ခံၿပီး အႀကံျပဳခ်က္မ်ား၏ ၂၃ ရာခိုင္နႈန္းကိုသာ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားက တလအတြင္း တုန္႔ျပန္ခဲ့သည္ဟု ေျပာသည္။ က်န္အႀကံျပဳခ်က္မ်ား၏ ၃၂ ရာခိုင္နႈန္းကို ရက္ေပါင္း ၉၀ အတြင္းရၿပီး စာအေစာင္ ၁၀၀ ေက်ာ္မွာ လုံးဝတုန္႔ျပန္မႈမရဟု သူက ေျပာသည္။
ဦးဝင္းျမက ေဝဖန္မႈမ်ားသည္ ျပင္းထန္ေသာ္လည္း ေကာ္မရွင္ကို အနာဂတ္တြင္ ပိုမိုႀကံ့ခိုင္ေစမည္ဟုေျပာၿပီး လႊတ္ေတာ္၏ ယခုေဆြးေႏြးမႈမ်ားေၾကာင့္ ဝမ္းသာမိသည္ဟု ဆိုသည္။
ကခ်င္ျပည္နယ္မွ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးခင္ေမာင္ျမင့္က မၾကာေသးမီက ကခ်င္ျပည္နယ္မွ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ားကို စုံစမ္းစစ္ေဆးျပီး က်ဴးလြန္သူမ်ားကို စြဲခ်က္တင္ရန္ တိုက္တြန္းသည္။
ဤအမႈမ်ားတြင္ ေမလက ဖားကန္႔ၿမိဳ႕နယ္ ဆိုင္ေတာင္ေက်း႐ြာမွ ေက်း႐ြာအုပ္စု အုပ္ခ်ပ္ေရးမွဴးေဒၚနႏၵာလိႈင္ကုိ လူ ၃ ဦးက သတ္ျဖတ္မႈ၊ ဇြန္လတြင္ ကခ်င္ေက်ာင္းသားဂြမ္ဆန္းေအာင္ကို ျပည္နယ္ၿမိဳ႕ေတာ္ျမစ္ႀကီးနားတြင္ တပ္မေတာ္သားမ်ားက ပစ္ခတ္သျဖင့္ ေသဆုံးမႈနွင့္ ဖားကန္႔ေက်ာက္စိမ္းတြင္း ေျမၿပိဳမႈမ်ားတြင္ ေက်ာက္ရွာသူမ်ား ေသဆုံးရမႈမ်ား ပါဝင္သည္။
No comments:
Post a Comment