ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ပိုင္း တာခ်ီလိတ္ၿမိဳ႕ကေနၿပီး ၁နာရီၾကာ ဆုိင္ကယ္နဲ႔ သြားလိုက္ရင္ ေတာေတာင္ ေတြ သစ္ပင္ ေတြ ကို မေတြ႔ရဘဲ ေတာင္ကတံုးေတြကိုသာ ေတြ႔ရပါတယ္။
တခ်ိန္က ဒီေနရာေတြက ေတာေတာင္ေတြနဲ႔ စိမ္းစိုတဲ့ေဒသတခုျဖစ္သလို ေခ်ာင္းေရေတြကလည္း ၾကည္လင္ေနတဲ့ ေနရာတခုပါလို႔ ဆုိင္ကယ္နဲ႔ လုိက္ပို႔သူက ေျပာျပပါတယ္။
အဲဒီေနရာကေတာ့ ထုိင္းႏိုင္ငံနဲ႔ လာအိုႏိုင္ငံ အနီးမွာတည္ရွိတဲ့ တာခ်ီလိတ္ခရုိင္ တာေလၿမိဳ႕နယ္ မုိင္းလင္း ေက်းရြာ အုပ္စု အေနာက္ဘက္ နားဟုိင္းလံု ေက်းရြာပါ။
ရြာကိုသြားတဲ့ လမ္းတေလွ်ာက္ကေတာ့ ရႊံ႕ဗြက္ေတြနဲ႔ လယ္ေတြ၊ လမ္းေတြကလည္း ပ်က္စီးေနသလို ရြာအဝင္လမ္း ကေန ေတာင္ေတြကို လွမ္းၾကည့္လိုက္ရင္လည္း စက္ယႏၱရားႀကီးေတြနဲ႔ ေျမႀကီးေတြ ေကာ္ေနတာေတြ ၿပီးေတာ့ နမ့္ခမ္း ေခ်ာင္းကေတာ့ တိမ္ေကာေနၿပီး ႏုန္းေတြကိုပဲ ေတြ႔ရပါေတာ့တယ္။
အဲဒီေဒသမွာ ေရႊတူးေဖာ္မႈေၾကာင့္ လယ္ယာေျမဧက ၃၀၀ ေက်ာ္ ပ်က္စီးေနၿပီလို႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ ေတာင္သူ လယ္သမား မ်ား ကြန္ရက္ ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။
နမ့္ခမ္းေခ်ာင္း တိမ္ေကာရျခင္း
နားဟိုင္းလံု ေက်းရြာကို ၂၀၁၂ ခုႏွစ္မွာ ေရႊတူးေဖာ္မႈေတြ ဝင္ေရာက္လာၿပီး ေရႊတူးေဖာ္ၾကလို႔ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ထိခိုက္မႈေတြ ျမစ္ေခ်ာင္း တိမ္ေကာမႈေတြ လယ္ယာပ်က္စီးမႈေတြ စတင္ျဖစ္ပြားခဲ့တာပါလို႔ ေဒသခံေတြက ဆိုပါတယ္။
နားဟိုင္းလံု ေက်းရြာမွာ အဓိကေရႊတူးေနတဲ့ ကုမၸဏီေတြက စိုင္းတစ္၊ လြယ္ခမ္းလံု၊ စိုင္းစိုက္ပ်ိဳးေရး၊ တာခ်ီလိတ္ ေရႊ ေတာင္နဲ႔ ေရႊရွမ္းမင္း ကုမၸဏီေတြ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ရွမ္းျပည္နယ္အေရွ႕ပိုင္း သတၱဳလုပ္ငန္းရွင္ အသင္းက ထုတ္ျပန္ထား ပါတယ္။
ေတာင္က်ေခ်ာင္းေရ စီးဆင္းတဲ့ေနရာကို ေရႊတူးေဖာ္တဲ့ ကုမၸဏီေတြက ေနရာယူလိုက္ၿပီး ေရႊလုပ္ငန္းအတြက္ ေတာင္က် ေခ်ာင္းေရကိုအသံုုးျပဳၾကပါတယ္။
အဲဒီေရႊတူးေဖာ္မႈေၾကာင့္ လက္ရွိမွာေတာ့ နားဟုိင္းလံုေက်းရြာ ေဒသခံေတြ လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးဖုိ႔နဲ႔ ေသာက္သံုးဖို႔ အတြက္ အားထားရတဲ့ နမ့္ခမ္းေခ်ာင္းလည္း ႏုန္းေတြနဲ႔ တိမ္ေကာလာတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ေတာင္က်ေခ်ာင္းေရေတြက နမ့္ခမ္းေခ်ာင္းထဲကို မစီးဆင္းေတာ့ေၾကာင္း၊ ေရႊတူးေဖာ္ရာတြင္ အသံုးျပဳတဲ့ ဓာတုပစၥည္းေတြ ေခ်ာင္းထဲကိုစြန္႔ပစ္ခ်မႈေၾကာင့္ ငါးေတြ ေသဆံုးတာ၊ လယ္ယာေတြ ပ်က္စီးတာ ျဖစ္ရတယ္လို႔လည္း နားဟုိင္းလံု ေဒသခံရြာသား ဦးစုိင္းလြန္းဖတ္ က ဧရာဝတီကို ေျပာပါတယ္။
နမ့္ခမ္းေခ်ာင္းထဲစီးဆင္းတဲ့ ေတာင္က်ေခ်ာင္းေရကိုခံသံုးတဲ့ စိုင္းတစ္ကုမၸဏီကို သတၱဳလုပ္ငန္းရွင္အသင္းက ေရႊ တူးေဖာ္မႈ ရပ္ဆုိင္းထားခုိင္းၿပီး နမ့္ခမ္းေခ်ာင္းကုိလည္း ကုမၸဏီေတြ စုေပါင္းၿပီး ႏုန္းေတြ ျပန္လည္ဆယ္ယူမႈ ျပဳလုပ္ ၿပီးၿပီလို႔ သတၱဳလုပ္ငန္းရွင္ အသင္း အတြင္းေရးမႉး ဦးတင္ႏြယ္က ေျပာပါတယ္။
နမ့္ခမ္းေခ်ာင္းအတြင္းက ႏုန္းဆယ္တာေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဆည္ေျမာင္းဦးစီးဌာနနဲ႔ ပူးေပါင္းၿပီး က်ပ္သိန္း ၂၀၀ နီးပါး အကုန္က်ခံကာ ကုမၸဏီေတြက ျပဳျပင္ေပးခဲ့ၿပီး ဒီႏွစ္မွာ ဘတ္ ၆သိန္း၊ က်ပ္ေငြနဲ႔ဆို သိန္း၂၀၀နီးပါး အကုန္အက်ခံၿပီး ျပဳျပင္ ေပးခဲ့ပါတယ္။
ဒါလည္း ျပဳျပင္ေဆာင္ရြက္ေပးတဲ့ အခါ ကုမၸဏီ ၄ ခုအျပင္ ရြာကိုထိခုိက္မယ့္ ကုမၸဏီ၂ခုကိုပါ ေဆာင္ရြက္ခိုင္းပါတယ္ လို႔လည္း ဦးတင္ႏြယ္က ထပ္မံ ေျပာဆုိပါတယ္။
အခုေနာက္ပိုင္းမွာ ေရႊမ်ားမ်ား ရယူလုိိခ်င္ၾကတဲ့အတြက္ ဆုိက္ယာႏုိက္ ေဆးရည္ကို အလြန္အကြ်ံသံုး ေရႊ ထုတ္ယူ ၿပီးေနာက္ က်န္တဲ့ေျမစာေတြကုိ စည္းမဲ့ကမ္းမဲ့ စြန္႔ပစ္တာေတြေၾကာင့္ ေရေတြ အဆိပ္သင့္ၿပီး အဲဒီေရေတြကို ေသာက္ သံုးမိတဲ့ ကြ်ဲ၊ ႏြားတိရစာၦန္ေတြ အဆိပ္သင့္ေသဆံုးမႈေတြ၊ ေရသံုးစြဲတဲ့ ေဒသခံ ျပည္သူေတြကိုလည္း အဆိပ္သင့္ ေရာဂါ ေတြ ျဖစ္လာမယ္ဆိုတဲ့အတြက္ သတၱဳတြင္း ဝန္ႀကီးဌာနက အမိန္႔ထုတ္ၿပီး ေရႊလုပ္ငန္းေတြမွာ ဆုိင္ယာႏုိက္ ေဆး မသံုးစြဲဖို႔ တားျမစ္ ပိတ္ပင္ထားတယ္လို႔လည္း သတၱဳတြင္းဦးစီးဌာန ဒုညြန္ၾကားေရးမႉး (ၿငိမ္း) ဦးစိန္ျမင့္က ဆုိပါ တယ္။
ေရႊတူးေဖာ္မႈေတြ ေရႊလုပ္ငန္းေတြမွာ ဘယ္လုိ ဓာတုပစၥည္းေတြကို အသံုးျပဳေနလဲ၊ ေရႊတူးတဲ့ေနရာမွာ ဘယ္လုိတူးေန လဲ။ စြန္႔ပစ္ပစၥည္းေတြ ဘယ္လုိစြန္႔ပစ္ေနလဲ ဆုိတာ သက္ဆုိင္ရာဌာနက ေလ့လာရမယ္လို႔လည္း ဦးစိန္ျမင့္က အႀကံ ေပး ပါတယ္။
နားဟုိင္းလံု ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့့ အခက္အခဲေတြ
နမ့္ခမ္းေခ်ာင္းက ႏုန္းေတြနဲ႔ ျမင့္လာတဲ့အတြက္ ျမစ္ေခ်ာင္းေဘးမွာေနထိုင္တဲ့ ေဒသခံေတြအတြက္ ေရအိမ္သံုးစြဲမႈေတြ ခက္ခဲလာၿပီး ေသာက္သံုးေရအတြက္လည္း အခက္အခဲေတြ ႀကံဳေတြ႔ေနရတယ္လုိ႔ ေဒသခံေတြက ေျပာဆုိၾကပါတယ္။
“နမ့္ခမ္းေခ်ာင္းက ေရခန္းၿပီး ႏုန္းေတြတက္လာတယ္။ ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ကန္ေရေတြလည္း ျမင့္တက္လာတယ္။ ေရကန္ထဲမွာ ေရညွိေတြလုိလုိ စိမ္းေနတာေတြ႔ေနတယ္။ ေရညိွလည္း မဟုတ္ဘူး။ အခု ေသာက္ေရကန္ေတြ မရွိေတာ့ ေရဝယ္ ေသာက္ေနရတယ္”လို႔ နားဟုိင္းလံုေဒသခံ စိုင္းစံေက်ာက္က ေျပာျပပါတယ္။
“ေရႊတူးေဖာ္္မႈေၾကာင့္ နားဟုိင္းလံုေက်းရြာမွာတခါမွ မႀကံဳဘူးတဲ့ လည္ေခ်ာင္းနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ေရာဂါ၊ ကိုယ္ဝန္သည္ ေတြ ကိုယ္ဝန္ပ်က္က်တဲ့ ေရာဂါ၊ ေမြးဖြားလာတဲ့ ကေလးေတြ လမေစ့ေမြးတဲ့ ျပႆနာေတြကို ႀကံဳေတြ႔ေနရပါတယ္” လို႔ နားဟုိင္းလံုေဒသ သားဖြားဆရာမ နန္းလာ(ခ) နန္းေကာင္တစ္ ကလည္း ဧရာဝတီသို႔ ေျပာျပပါတယ္။
နမ့္ခမ္းေခ်ာင္းထဲရွိ ေရစစ္ေဆးခ်က္ကို သတၱဳလုပ္ငန္းရွင္ ဦးတင္ႏြယ္က “လုပ္ကြက္ထဲမွာရွိတဲ့ေရ PH ပါဝင္မႈႏႈန္းနဲ႔ နားဟုိင္းလံု ေဒသမွာရွိတဲ့ ေရရဲ႕ PH ပါဝင္မႈႏႈန္းကို ယူၿပီးစစ္ေဆးပါတယ္။ လုပ္ကြက္ ပတ္ဝန္းက်င္မွာေတာ့ PH ပါဝင္ မႈႏႈန္း ျမင့္ေနတာ ရွိပါတယ္။ ဆိုးဆုိးရြားရြား အႏၱရာယ္ မျဖစ္ဘူးလို႔လည္း အစိုးရ႐ံုးကို တင္ပါတယ္”လို႔ ရွင္းျပပါတယ္။
ေဒသခံေတြ ဆံုးရံႈးေနရတဲ့ အခြင့္အေရးေတြ
နားဟုိင္းလံု ေဒသခံေတြကနမ့္ခမ္းေခ်ာင္းထဲ ေရစီးဆင္းမႈ မရွိတဲ့အတြက္ ေရႊတူးေဖာ္တဲ့ ကုမၸဏီလုပ္ကြက္ကို ေနာက္ ဆံုး အခ်ိန္အျဖစ္ လြန္ခဲ့တဲ့ ၉ လ က သြားေရာက္ ၾကည့္႐ႈမႈေတြ ျပဳလုပ္ရာမွ မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ ေဒသခံတဦး ေသနတ္ပစ္ ခံရၿပီး ေသဆုံးသြားတဲ့ အျဖစ္အပ်က္လည္း ႀကံဳေတြ႔ခ့ဲရပါတယ္။
၂၀၁၅ ေအာက္တုိဘာ ၁၃ရက္ေန႔က ရြာသားေတြက ေရႊတူးေဖာ္တဲ့ ကုမၸဏီကို ၾကည့္ဖို႔ သြားေနစဥ္မွာ လြိဳင္ခမ္းလံု ကုမၸဏီကို လုံၿခံဳေရး တာဝန္ယူေနတဲ့ မုိင္းျဖတ္အေျခစိုက္ တပ္က တပ္သားေတြက လမ္းေလွ်ာက္လာတဲ့ နားဟုိင္းလံု လယ္သမားေတြကို ေသနတ္နဲ႔ ပစ္ခတ္မႈ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။
အဲဒီ ပစ္ခတ္မႈမွာ နားဟုိင္းလံု ေဒသခံ လယ္သမား အသက္ ၅၀ ေက်ာ္ ဦးစိုင္းဆမ္ရဲ႕ဒူးမွာ ေသနတ္မွန္ခဲ့ၿပီး အသက္ ဆံုးရႈံးမႈျဖစ္ပြားခဲ့ကာ ေဒသခံ ၆ဦးလည္း ဒဏ္ရာေတြ ရခဲ့တယ္လို႔ ျဖစ္စဥ္မွာ လုိက္ပါသြားတဲ့ ဦးစိုင္းစံေက်ာက္က ေျပာျပပါတယ္။
ဦးစိုင္းဆမ္ ေသဆံုးမႈဟာ နားဟိုင္းလံု ေဒသခံေတြအတြက္ ၿခိမ္းေျခာက္မႈတခုျဖစ္သလို ေရႊတူးေဖာ္မႈကို ေနာက္ထပ္ မကန္႔ကြက္ႏုိ္င္ေအာင္ လုပ္လုိုက္တဲ့သေဘာလုိ႔ ေဒသခံေတြက ဆုိၾကပါတယ္။
ဦးစိုင္းဆမ္ရဲ႕အမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ တာခ်ီလိတ္ခ႐ိုင္႐ံုးမွာ အမႈဖြင့္ထားေပမယ့္လည္း လက္ရွိမွာ အမႈနဲ႔ ပတ္သက္ ၿပီး ထူးျခားမႈ တစံုတရာ မရွိေသးေပ။
“အေဖ ေသဆံုးတဲ့ကိစၥ အမႈနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ စာရြက္စာတမ္းေတြ က်ေနာ့္ဆီ ဘာမွ မေရာက္ဘူး။ ဘယ္လုိပုဒ္မနဲ႔ ဖြင့္ လည္း ဆုိတာလည္း က်ေနာ္မသိဘူး။ တာခ်ီလိတ္တရား႐ံုးကေတာ့ အမႈၿပီးသြားၿပီလို႔ ေျပာပါတယ္။ က်ေနာ္ ဘာ ဆက္ လုပ္ရမွန္း မသိေသးဘူး”လို႔ ဦးစုိင္းဆန္ရဲ႕သားျဖစ္သူ စိုင္းလ်ိဳး က ေျပာပါတယ္။
တာခ်ီလိတ္ခ႐ိုင္ အေထြေထြ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉး ဦးတင္ဝင္းေရႊ ကေတာ့ ဦးစိုင္းဆမ္ ေသဆံုးမႈကို သက္ဆုိင္ရာ က အမႈဖြင့္ထားၿပီး လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္လုိ႔ ေျပာဆိုပါတယ္။
ေရႊတူးေဖာ္မႈကိုရပ္ဆိုင္းခ်င္ေနတဲ့ ေဒသခံေတြရဲ႕ဆႏၵ
နားဟုိင္းလံုေက်းရြာက လယ္ယာကို အဓိကအားကိုးေနရတဲ့ ေဒသျဖစ္တဲ့အတြက္ လယ္ယာျပန္လုပ္လုိ႔ ရေအာင္ ေရႊတူးေဖာ္မႈကို အၿမဲကန္႔ကြက္ခဲ့ပါတယ္။
ေရႊတူးေဖာ္မႈကို ကန္႔ကြက္တဲ့ေနရာမွာလည္း ေအာင္ျမင္မႈတခုမွ မရသလို လူတဦးပါ ေသဆံုးၿပီး ေဒသခံေတြကို အာဏာပိုင္ေတြနဲ႔ ကုမၸဏီေတြက အၿမဲလာေရာက္ ၿခိမ္းေျခာက္မႈေတြ ရွိေနပါတယ္။
အဲဒီအျပင္ ရြာသားအခ်င္းခ်င္း ေသြးကြဲမႈေတြ ျဖစ္ေအာင္လည္း လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္လို႔ လယ္သမားေတြ ကို ကူညီ ေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ နန္းလာ က ေျပာပါတယ္။
“ကုမၸဏီေတြက လယ္သမားေတြ ျမန္မာစကား မတတ္တာေတြကို အခြင့္ေကာင္းယူၿပီး လုပ္ခ်င္တာ လုပ္ေနတာပါ။ က်မ တို႔မွာ အခုအစစအရာရာ ပ်က္စီးေနတာ ဘယ္သူေတြ လာၾကည့္လို႔လဲ။ ေခ်ာင္းေတြ ေရရေအာင္ ႏုန္းေတြ ဆယ္ တယ္။ ဒါေပမယ့္ အဆင္မေျပပါဘူး”လို႔ နန္းလာက ေျပာဆိုပါတယ္။
လယ္ယာေျမ စိုက္ပ်ိဳးလို႔မရေတာ့တဲ့ အတြက္ ကုမၸဏီေတြက သီးႏွံေလ်ာ္ေၾကးေငြကို ၂၀၁၄ ခုနစ္က ေပးတာ ဧက ၁၆၈ ဧကမွာ ၁ ဧကကို က်ပ္ ၆သိန္း ၆ေသာင္း ရရွိခဲ့ၿပီး ၂၀၁၅ ခုနစ္မွာေတာ့ ဧက ၃၀၀ ေက်ာ္အတြက္ ၁ ဧကကို က်ပ္ ၃သိန္းခြဲ ေလာက္သာ ရရွိတယ္လို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာျပပါတယ္။
လယ္ယာေတြ ထပ္မံမပ်က္စီးေအာင္ ေခ်ာင္းေတြ ေရစီးေရလာေကာင္းေအာင္နဲ႔ စိုက္ပ်ိဳးလို႔မရတဲ့ လယ္ေတြကိုလည္း အစားထုိးသီးႏွံ စိုက္ပ်ိဳးလို႔ရေအာင္အတြက္ ကုမၸဏီေတြက ကူညီေဆာင္ရြက္ ေပးေနတယ္လုိ႔ သတၱဳလုပ္ငန္းရွင္ အတြင္းေရးမႉး ဦးတင္ႏြယ္ကေတာ့ ေျပာပါတယ္။
“ေက်းရြာဖြံ႔ၿဖိဳးမႈက ေက်းရြာလမ္းေတြ ျပဳျပင္တယ္။ ေခ်ာင္းကို ျပဳျပင္တယ္။ လယ္ပ်က္စီးမႈ ေလ်ာ္ေၾကးေပးတဲ့ အျပင္ က်ေနာ္တုိ႔ အခု လယ္အစားထုိး ျပန္စိုက္ဖို႔ ညိွႏႈိင္းပါတယ္”လို႔ ဦးတင္ႏြယ္က ေျပာဆိုပါတယ္။
လက္ရွိ ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ပိုင္းမွာ ေရႊ တူးေဖာ္ထုတ္လုပ္ေနတဲ့ ျပည္ေထာင္စု အစုိးရကို အခြန္ေပးေဆာင္ ေနတဲ့ ကုမၸဏီ ၃၉ ခု ရွိၿပီး ေရႊ တူးေဖာ္ထုတ္လုပ္ဖို႔ ေလွ်ာက္ထားဆဲ ကုမၸဏီေတြကေတာ့ ၃၈ ခုရွိတယ္လို႔လည္း သူက ဆုိ ပါတယ္။
ခြင့္ျပဳခ်က္ လာေရာက္တင္တဲ့ ကုမၸဏီေတြကေတာ့ တုိင္းရင္းသားပိုင္ ကုမၸဏီေတြ ျဖစ္တယ္လို႔ သတၱဳလုပ္ငန္းရွင္မ်ား အသင္း ကလည္း ေျပာပါတယ္။
ေဒသခံေတြရဲ့ အနာဂတ္ အတြက္ စိုးရိမ္မႈ
နားဟုိင္းလံု ေက်းရြာမွာ ေခ်ာင္းက ႏုန္းေတြ ျမင့္တက္လာၿပီး၊ ေသာက္သံုးေရေတြလည္း ေသာက္လို႔ မရေတာ့တဲ့ အတြက္ ေဒသခံေတြကေတာ့ ေက်းရြာကေန ေျပာင္းေရႊ႕ရမွာကို စုိးရိမ္မႈေတြ ျဖစ္ေနပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ေရႊတူးေဖာ္မႈကို လံုးဝရပ္ဆုိင္းသြားေအာင္ ေရႊတူးေဖာ္မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သက္ဆုိင္ရာ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ပညာရွင္ေတြေရာ၊ ေဒသႏၱရ အစုိးရကိုပါ လာၿပီး ၾကည့္ေစခ်င္တယ္လုိ႔ ေဒသခံေတြက ေတာင္းဆုိေနပါတယ္။
သားဖြားဆရာမ နန္းလာကေတာ့“က်မတို႔ ေဒသခံေတြ ေရႊလည္းမရတဲ့အျပင္ ေဒသခံ လူတေယာက္လည္း ေပးဆပ္ လုိက္ရၿပီ၊ ေက်းရြာပါ ထပ္ေပးရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ မေတြးရဲဘူး။ က်မတို႔ အားလံုးကေတာ့ ေရႊ တူးေနတာကို ရပ္ဆုိင္း ေစခ်င္တယ္”လို႔ ေျပာဆိုပါတယ္။ ။
No comments:
Post a Comment