ကေမာၻဇ၊ ပါရမီႏွင့္ မက္စ္ျမန္မာ ကုမၸဏီမ်ား ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ ထိပ္ဆံုးတြင္ရွိဟု ဆို

သစ္ေနမိုး

ျပည္တြင္းကုမၸဏီမ်ား ပြင့္လင္းျမင္သာရွိမႈတြင္ ကေမာၻဇ၊ ပါရမီ ႏွင့္ မက္စ္ျမန္မာ ကုမၸဏီမ်ား ထိပ္ဆုံးမွ ရပ္တည္လ်က္ ရွိေၾကာင္း ျမန္မာ့ စီးပြားေရး က႑တြင္ တာ၀န္ယူမႈရွိေရး အေထာက္အကူျပဳ ဌာန(MCRB) ၏ ဇူလိုင္ ၂၂ ရက္က ထုတ္ျပန္သည့္ သုေတသနျပဳ အစီရင္ခံစာ၌ ေဖာ္ျပထားသည္။

MCRB က ျပည္တြင္း ကုမၸဏီမ်ား ပြင့္လင္းျမင္သာမႈႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ သုေသသနျပဳ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ကုိ ႏုိင္ငံတကာ အဂတိ လိုက္စားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရး အဖြဲ႔(TI) ၏ Transparency in Coporate Reporting (TRAC) စနစ္အတုိင္း လုပ္ေဆာင္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ယခုကဲ့သုိ႔ ထုတ္ျပန္လုိက္ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

ယခုကဲ့သို႔ သုေတသနျပဳ လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ရန္ အတြက္ လုပ္ငန္းပမာဏ ႀကီးမားေသာ ျမန္မာကုမၸဏီမ်ားကုိ ေရြးခ်ယ္ခဲ့ၿပီး၊ ျပည္တြင္းအခြန္မ်ား ဦးစီးဌာနက ထုတ္ျပန္ထားသည့္ ကုန္သြယ္လုပ္ငန္းခြန္ ေပးေဆာင္သူ ထိပ္တန္္း ၁၀၀ႏွွင့္ ၀င္ေငြခြန္ ေပးေဆာင္သူ ထိပ္ တန္း ၁၀၀ စာရင္းမ်ားကုိ အေျခခံၿပီး ကုမၸဏီ ၆၀ ကုိ ေရြးခ်ယ္ကာ အမွတ္ေပး စနစ္ျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ဆို သည္။

ယင္းအစီရင္ခံစာႏွင့္ ပတ္သတ္ၿပီး MCRB ၏ ဆက္သြယ္ေရး တာ၀န္ခံ ကုိ၀င္းေက်ာ္ေက်ာ္က “ဒီအစီရင္ခံစာကုိ ႏုိင္ငံတကာနဲ႔ ျပည္တြင္း အရပ္ဘက္ အဖြဲ႔အစည္းေတြကုိ ေပးပုိ႔ပါမယ္၊ အျခားသက္ဆုိင္တဲ့ လႊတ္ေတာ္ အမတ္ေတြ အပါအ၀င္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ေကာ္မရွင္နဲ႔ သက္ဆုိင္ရာ အစုိးရ ဌာနေတြကုိလည္း ေပးပုိ႔သြားမွာပါ”ဟု ေျပာသည္။

ကုမၸဏီ ပြင့္လင္းျမင္သာရွိမႈကုိ အကဲျဖတ္ အမွတ္ေပးရာတြင္ က႑သုံးခုျဖင့္ ခြဲျခား သုေသသန ျပဳခဲ့ေၾကာင္း၊ ယင္းတုိ႔မွာ အဂတိ တုိက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားဆုိင္ရာ ထုတ္ျပန္ျခင္း၊ အဖြဲ႔အစည္း ဆုိင္ရာ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ ထုတ္ျပန္ျခင္းႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရး၊ က်န္းမာေရး၊ လုံၿခဳံစိတ္ခ်ရမႈႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ဆုိင္ရာ ထုတ္ျပန္ျခင္းတုိ႔ ျဖစ္သည္ဟု သိရသည္။

ယင္းအခ်က္ သုံးခ်က္အရ တခုခ်င္းစီ အလုိက္တြင္ မက္စ္ျမန္မာ ကုမၸဏီက အဂတိ လုိက္စားမႈ တုိက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းဆုိင္ရာတြင္ အမွတ္အမ်ားဆုံး ျဖစ္ၿပီး၊ အဖြဲ႔အစည္းဆုိင္ရာ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈတြင္ ကေမာၻဇ ကုမၸဏီက အမွတ္မ်ားဆုံး ျဖစ္သည္။ ပါရမီ ကုမၸဏီ အေနျဖင့္ အဖြဲ႔အစည္း ပြင့္လင္းျမင္သာရွိမႈတြင္ ကေမၻာဇ ကုမၸဏီႏွင့္အတူ ထိပ္ဆုံးမွ လုိက္ၿပီး လူ႔အခြင့္အေရး၊ က်န္းမာေရး၊ လုံၿခဳံစိတ္ခ်ရမႈႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ဆုိင္ရာ ထုတ္ျပန္မႈတြင္ ဒုတိယ ေနရာတြင္ လုိက္ခဲ့သည္။

လူ႔အခြင့္အေရး က်န္းမာေရး၊ လုံၿခံဳစိတ္ခ်ရမႈႏွင့္ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ဆုိင္ရာႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ ထုတ္ျပန္မႈတြင္ Myanmar Petroleum Resources Ltd E&P ကုမၸဏီကလည္း အမွတ္အမ်ားဆံုး ရရွိသည္။

စုစုေပါင္းအမွတ္မ်ား အားလုံး ထုတ္ျပန္ခ်က္ အစဥ္လုိက္တြင္ ကေမာၻဇ ကုမၸဏီက ထိပ္ဆုံးျဖစ္ၿပီး ပါရမီ ကုမၸဏီႏွင့္ မက္စ္ျမန္မာ ကုမၸဏီတုိ႔က အစဥ္လုိက္ ျဖစ္သည္။ အျခား ျပည္တြင္း ကုမၸဏီႀကီးမ်ားျဖစ္သည့္ ဦးပိုင္ႏွင့္ MEC တုိ႔မွာ အဆင့္ ၅၅ ႏွင့္ ၄၇ တုိ႔တြင္ ပါရွိကာ ထူးဂရုစ္မွာ အဆင့္ ၃၂ တြင္ ရွိေနသည္။ ေဇကမာၻ ကုမၸဏီမွာ သုေသသနျပဳခဲ့ေသာ ကုမၸဏီ ၆၀တြင္ ေနာက္ဆုံအဆင့္တြင္ ရွိေနသည္ကို ေတြ႔ရသည္။

MCRB ၏ ယခု သုေတသနျပဳမႈတြင္ ပါ၀င္ခဲ့ေသာ ကုမၸဏီမ်ားအား လာမည့္ စက္တင္ဘာလထဲတြင္ ေတြ႔ဆုံ ေဆြးေႏြးမႈတရပ္ ျပဳလုပ္ သြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း MCRB ၏ ဒါရုိက္တာ မစၥ ဗစ္ကီဘုိးမန္း က ေျပာသည္။

“ကုမၸဏီေတြ အားလုံးပါ၀င္တဲ့ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးမႈကုိ စက္တင္ဘာလမွာ လုပ္သြားမွာပါ၊ ဒီအစီရင္္ခံစာဟာ ပထမဆုံး အႀကိမ္ျဖစ္ၿပီး လာမယ့္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာလည္း ထပ္မံ ထုတ္ျပန္ဖုိ႔ လုပ္ေဆာင္သြားမွာပါ”ဟု ၎က ဆိုသည္။

MCRB သုေသတနျပဳခဲ့ေသာ ကုမၸဏီ ၆၀ တြင္ ကုမၸဏီ ၃၅ ခုသာ ၀က္ဆုိဒ္ထားရွိၿပီး အျခား ကုမၸဏီမ်ားမွာ ၀က္ဆိုဒ္ မရွိၾကသည္ ကုိ ထူးျခားစြာ ေတြ႔ရွိရေၾကာင္း အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။ ၀က္ဆုိဒ္ မရွိသည့္ ကုမၸဏီ စာရင္းတြင္ နာမည္ႀကီး ကုမၸဏီႀကီး မ်ား ျဖစ္သည့္ အုိင္ဂ်ီအီး၊ ဧဒင္၊ ဦးပုိင္၊ MEC၊ ယုဇန၊ ေဇကမာၻ ကုမၸဏီမ်ား ပါ၀င္ေၾကာင္း သိရသည္။

MCRB သည္ ယူေက အေျခစုိက္ လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းအဖြဲ႔ IHRB ႏွင့္ ဒိန္းမတ္ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ DIHR တုိ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းထားေသာ ရန္ကုန္အေျခစုိက္ အဖြဲ႔အစည္းျဖစ္ၿပီး ယူေက၊ ဒိန္းမတ္၊ နယ္သာလန္၊ ဆြစ္ဇာလန္ႏွင့္ အုိင္ယာလန္တုိ႔မွ ရန္ပုံေငြ ေထာက္ပံ့ထားသည့္ အဖြဲ႔အစည္းျဖစ္သည္။