တုိင္းရင္းသားေဒသမ်ားတြင္ လူ႔အခြင့္ေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈ ႏုိင္ငံတကာသိရန္ ေဆြးေႏြးပြဲလုပ္

ဖနိဒါ

ျမန္မာအစိုးရ၏ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္အေပၚ ႏုိင္ငံတကာက အေကာင္းျမင္လြန္းေနသျဖင့္ တုိင္းရင္းသားနယ္ေျမမ်ားတြင္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာ္မႈ မ်ားအပါအဝင္ ကခ်င္၊ ကရင္ႏွင့္ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈ အေျခအေနမ်ားကို “Attacks on Peace” ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ ထုိင္းႏုိင္ငံရွိ လူမႈအဖြဲ႔အစည္းမ်ားက ထုိင္းႏုိင္ငံ ခ်င္းမုိင္တကၠသိုလ္တြင္ ႏုိဝင္ဘာ ၁၂ ရက္က ေဆြးေႏြးခဲ့သည္။

ခ်င္းမုိင္တကၠသိုလ္မွ Dr. Chayan Vaddhanaphuti၊ ကခ်င္ အမ်ဳိးသမီးအစည္းအ႐ံုး (KWAT)၊ ရွမ္းလူ႔အခြင့္ အေရးမ႑ိဳင္ (SHRF)၊ ကရင္ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ႏွင့္ လူမႈေရးလႈပ္ရွားမႈ ကြန္ရက္အဖြဲ႔ (KESAN)ႏွင့္ ရွမ္းအမ်ဳိးသမီးေရးရာ ဆက္သြယ္လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ေရးအသင္း (SWAN)တုိ႔က ေဆြးေႏြးခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

“ႏိုင္ငံတကာအတုိင္းအဝုိင္းက အစုိးရကေန ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လမ္းစဥ္ ကုိ ေဖာ္ေဆာင္ေနတယ္။ ၿပီးေတာ့ ေအာင္ျမင္ေနသေလာက္ ရွိၿပီလုိ႔ ျမင္ တယ္။ ႏုိင္ငံတကာ ဆန္ရွင္ေတြလည္း တခ်ဳိ႕႐ုတ္သိမ္းလုိက္တယ္။ အစုိးရ အခ်င္းခ်င္း engagement ေတြ ပုိမ်ားလာတယ္။ ႏုိင္ငံ တကာ ေထာက္ပံ့မႈေတြ ကလည္း ေနျပည္ေတာ္ဘက္ သြားတာမ်ားတယ္။ တုိင္းရင္းသား နယ္ေျမထဲတကယ္ ျဖစ္ပ်က္ေနတာကုိ လစ္လ်ဳိရႈ႕တာမဟုတ္ေပမဲ့ သိပ္ၿပီး မေျပာၾကေတာ့ဘူး။” ဟု လူ႔အခြင့္အေရးမ႑ိဳင္မွ ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ နန္းခြန္လိတ္က မဇၥၽိမကုိ ေျပာသည္။

လက္ရွိတြင္ အစိုးရႏွင့္ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕မ်ားအၾကား အပစ္ရပ္ေရး လက္မွတ္ေရးထုိးထားၿပီး ျဖစ္ေသာ္လည္း တုိက္ပြဲမ်ား ဆက္လက္ျဖစ္ပြားျခင္း၊ အစိုးရဘက္မွ စစ္အင္အား တိုးခ်ဲ႕ျခင္း အပါအဝင္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈမ်ား ရွိေန၍ ပဋိပကၡျဖစ္ေစသည့္ လုပ္ရပ္မ်ား ရပ္ဆုိင္းရန္ တုိက္တြန္းလိုက္သည္။

ျမန္မာ့အတုိက္အခံေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကလည္း ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ျဖစ္စဥ္မ်ားကို အေမရိကန္က အေကာင္းျမင္လြန္းေနၿပီး ၿပီးခဲ့သည့္ တစ္ႏွစ္အတြင္း ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္းမ်ားမွာ သိသာသည့္ ေျပာင္းလဲမႈ မရွိဟု ႏိုဝင္ဘာ ၅ရက္က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ေတာ္ဝင္ႏွင္းဆီတြင္ ျပဳလုပ္သည့္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲတြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

“Attacks on Peace” ေဆြးေႏြးပြဲတြင္ ကရင္ျပည္နယ္၌ ႏုိဝင္ဘာလ ၇ ရက္က ကရင္ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ား ေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႔(KRW) က ထုတ္ေဝခဲ့ေသာ လက္ရွိ ကရင္ျပည္နယ္အတြင္း လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္ခံရမႈ အေျခအေနမ်ားကုိ ေဖာ္ျပထားေသာ “Afraid to Go Home” အမည္ရွိ အစီရင္ခံစာကိုလည္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ယင္းအစီရင္ခံစာ၌ စက္တင္ဘာလ ၂၆ ရက္မွ ေအာက္တုိဘာလ ၁၇ ရက္ထိ ကရင္ျပည္နယ္ ဘားအံ့ၿမိဳ႕၊ ဖာပြန္ၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္ မြန္ျပည္နယ္ အတြင္း အစုိးရ လက္ေအာက္ခံ နယ္ျခားေစာင့္တပ္ႏွင့္ ဒီမိုကေရစီအက်ဳိးျပဳ ကရင့္ တပ္မေတာ္ (DKBA) တုိ႔အၾကား တုိက္ပြဲျဖစ္ပြားခဲ့သျဖင့္ စစ္ေျပးဒုကၡသည္မ်ား ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ခဲ့ရသည့္ ဗီဒီယုိ မွတ္တမ္းမ်ားကုိ ျပသခဲ့သည္။