Tuesday, June 10, 2014

ထိန္းသိမ္းရမယ့္ ရွားပါးမ်ိဳးစိတ္မ်ားနဲ႔ မိန္းမလွကြ်န္း

ေမစစ္ပိုင္ / ဘိုကေလး

ျမန္မာႏိုင္ငံ ေအာက္ပိုင္းေဒသ ဒီေရေတာေတြ တည္ရွိရာ အရပ္ျဖစ္သလို ကမၻာ့ ရွားပါးမ်ိဳးစိတ္ေတြ အမ်ားဆံုး တည္ရွိရာ အရပ္က ေတာ့ ဧရာဝတီတိုင္း ေဒသႀကီး၊ ဘိုကေလးၿမိဳ႕နယ္ အတြင္းမွာရွိတဲ့ မိန္းမလွကြ်န္း ေတာ႐ိုင္း တိရစၧာန္ ေဘးမဲ့ေတာႀကီးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီ ေတာႀကီးထဲမွာ ရွားပါး ေတာ႐ိုင္းတိရစၧာန္ေတြ အမ်ားအျပား ေနထိုင္က်က္စားၾကသလို သစ္ဥသစ္ဖုေတြနဲ႔ ေဆးျမစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေပါက္ေရာက္ ရွင္သန္ေနၾကပါတယ္။ မိန္းမလွကြ်န္း ေဘးမဲ့ေတာႀကီးကို ဝန္းရံထားတာကေတာ့ အေရွ႕ဘက္မွာ ဘိုကေလးျမစ္ ျဖစ္ၿပီး အေနာက္ဘက္က ကဒံုကနိ ျမစ္တို႔ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီျမစ္ေတြ အတြင္းမွာေတာ့ မ်ိဳးတံုးေပ်ာက္ ကြယ္ေတာ့မယ့္ အႏၲရာယ္နဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ ေရခ်ိဳ ေရငန္စပ္ မိေက်ာင္း (Corcodylus porosus) ေတြ ရွိပါတယ္။ မိန္းမလွကြ်န္း ေဘးမဲ့ေတာဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ မိေက်ာင္းေတြကို ထိန္းသိမ္း ကာကြယ္ ထားတဲ့ တခုတည္းေသာ ေဘးမဲ့ေတာႀကီး ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီ မိေက်ာင္းေတြဟာ ဘိုကေလးျမစ္၊ ကဒံုကနိျမစ္နဲ႔ ေခ်ာင္းလက္တက္ေတြျဖစ္တဲ့ သေျပေခ်ာင္းနဲ႔ မဲေခ်ာင္း စတဲ့ ေခ်ာင္းႀကီး ၉ ေခ်ာင္းမွာ ရွင္သန္ေနထိုင္ၾကပါတယ္။ မိေက်ာင္းေကာင္ေရ ၁၀ဝ နီးပါး ရွိေပမယ့္ တခါတရံမွ ေရာက္သြားတဲ့ သူေတြ အတြက္ ေတြ႔ျမင္ရဖို႔ ခဲယဥ္းပါတယ္။

မိေက်ာင္းေတြကို သဘာဝနည္းနဲ႔ ထိန္းသိမ္းကာကြယ္ဖို႔ တာဝန္ယူထားတဲ့ ေဘးမဲ့ေတာ ထိန္းသိမ္း ေစာင့္ေရွာက္ေရး အဖြဲ႔နဲ႔ အတူ မိေက်ာင္းေတြကို ရွာေဖြဖို႔ သူတို႔ေတြ အမ်ားဆံုး သြားလာေနရာ သေျပေခ်ာင္းႀကီးထဲကို သြားၿပီး ရွာေဖြခဲ့ၾကပါတယ္။

မိေက်ာင္းေတြဟာ နံနက္ကေန ညေနေစာင္းသည္အထိ ေရေအာက္မွာ ငုပ္လွ်ိဳးသြားလာၾကသလို သစ္တံုးေတြလိုလည္း ၿငိမ္ သက္ ေနတာေၾကာင့္ ေတြ႔ဖို႔ ခက္ခဲပါတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔ သားေကာင္ရွာခ်ိန္ျဖစ္တဲ့ ညဘက္မွသာ ေခ်ာင္းအတြင္းကို သြားၿပီး ၾကည့္႐ႈလို႔ ရမွာပါ။ မိေက်ာင္းေတြဟာ ညဘက္အခ်ိန္ေတြမွာ ပုစြန္နဲ႔ ငါးေတြကိုဖမ္းယူ စားေသာက္ဖို႔အတြက္ ကမ္းစပ္မွာ ၿငိမ္သက္ ေနတတ္ၾကပါတယ္။

“သူတို႔ကို ေတြ႔ဖို႔ေတာ့ မလြယ္လွဘူး၊ ညဘက္က်မွသာ သားေကာင္ရွာခ်ိန္ျဖစ္လို႔ သူတို႔ မ်က္စိအလင္းေရာင္ကို ေရာင္ျပန္ျမင္ႏိုင္ မယ့္ ဓာတ္မီးေတြနဲ႔ ထိုးၾကည့္ၿပီး ေတြ႔မွ အနီးကပ္ၾကည့္လို႔ရမွာ၊ ေန႔ဘက္ဆိုရင္ေတာ့ ေလွသံၾကားတာနဲ႔ ေရေအာက္ငုပ္သြားေတာ့ ျမင္ဖို႔ မျဖစ္ႏိုင္ဘူး”လို႔ မိန္းမလွကြ်န္း ေတာ႐ိုင္းတိရစၧာန္ႏွင့္ သဘာဝအပင္မ်ား ေဘးမဲ့ေတာ ထိန္းသိမ္းေရးအဖြဲ႔ ေတာအုပ္ႀကီး ဦးေဇာ္ထူးေအာင္ က ေျပာပါတယ္။

ည ၈ နာရီအခ်ိန္ေလာက္ သေျပေခ်ာင္းအတြင္းကို စက္တပ္ေလွငယ္တစီးနဲ႔ သြားေရာက္ၾကၿပီး ဓာတ္မီးေရာင္ အားကိုးနဲ႔ မိေက်ာင္း ေတြကို ရွာေဖြၾက ပါေတာ့တယ္။ ဓာတ္မီးေရာင္ ထိုးၾကည့္လိုက္တဲ့အခါ ၁၀ ေပေလာက္ အကြာမွာေတာ့ မီးသီးတလံုး လို လင္း ေနတဲ့ မ်က္လံုးတစံုကို အရင္ျမင္လိုက္ပါၿပီ။ ေလွကို အသံတိတ္သြားေအာင္ စက္ရပ္လိုက္ၿပီး သြားၾကည့္တဲ့ အခါမွာေတာ့ ၆ ေပ ေက်ာ္ရွည္လ်ားတဲ့ မိေက်ာင္းတေကာင္ကို ေတြ႔ရပါတယ္။

မိေက်ာင္းေတြဟာ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေပၚက တိရစာၦန္႐ံုနဲ႔ ေမြးျမဴေရး စခန္းေတြမွာ ေတြ႔ရတဲ့ မိေက်ာင္းေတြလို ၿငိမ္သက္ မေနပါဘူး။ ေလွ က သူ႔အနားေရာက္ၿပီး မိနစ္ပိုင္း အတြင္းမွာ သူ႔ရဲ႕ ကိုယ္ကို ေျပာင္းျပန္ လွန္ခ်ၿပီး ေရထဲကို ငုတ္ဆင္းသြားပါတယ္။ ဆင္းသြားတဲ့ ပုံစံ ဟာ လ်င္ျမန္လြန္းတာ ေတြ႔ရပါတယ္။

ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္းကေတာ့ ႏႈတ္သီးတို အမ်ိဳးအစားျဖစ္ၿပီး သန္မာဖ်တ္လတ္တာေၾကာင့္ သားေကာင္ကို အလြယ္တကူ ဖမ္း ယူႏိုင္တဲ့ မိေက်ာင္းမ်ိဳး ျဖစ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ အေကာင္ အငယ္ဆံုး အလ်ား ၁ ေပ ကေန အႀကီးဆံုး ေပ ၂၀ ေက်ာ္ အထိ ႀကီးထြားၾကၿပီး လူတေယာက္ရဲ႕ သက္တမ္းအတိုင္း သူတို႔လည္း ရွင္သန္ၾကေၾကာင္း သိရပါတယ္။ ကမၻာေပၚမွာ ရွိတဲ့ မိေက်ာင္း ၂၃ မ်ိဳးထဲမွာ ႀကီးထြားမႈ အရွိဆံုးနဲ႔ တိုက္ခိုက္လိုစိတ္ အမ်ားဆံုး မိေက်ာင္း အမ်ိဳးအစား ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ အခ်င္းခ်င္း တိုက္ခိုက္ၾကရာက ေသဆံုးၿပီး အေကာင္ ၁၀ဝ မွာ ၂ ေကာင္ႏႈန္းေလာက္သာ အသက္ရွင္ႏိုင္ေၾကာင္း၊ မိခင္ မိေက်ာင္းမႀကီးကလည္း သူ႔ဥေတြက ေပါက္ဖြားတာတဲ့ မိေက်ာင္း ေပါက္ကေလးေတြကို ကိုက္ျဖတ္ သတ္တာမ်ိဳးေတြလည္း ရွိေၾကာင္း သိရပါတယ္။

၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္ မတိုင္ခင္ ကာလေတြတုန္းကေတာ့ မိန္းမလွကြ်န္း ေဘးမဲ့ေတာႀကီး ပတ္လည္မွာ ရွင္သန္ေနတဲ့ ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္းေကာင္ေရ ၃၀ဝ၀ ေက်ာ္ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ျမန္မာ့ပုလဲနဲ႔ ငါးလုပ္ငန္းက မိေက်ာင္းေတြကို အေကာင္လိုက္ ဖမ္းယူၿပီး ျပည္ပႏိုင္ငံေတြကို တင္ပို႔ေရာင္းခ်ၾကတာေၾကာင့္ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္ခန္႔မွာေတာ့ ရွားပါးေပ်ာက္ကြယ္လုနီးပါး ျဖစ္သြားခဲ့ရတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

“ေဒသခံေတြကို မိေက်ာင္း ေတြ႔တဲ့အခါ၊ မိေက်ာင္းအသိုက္ေတြ ေတြ႔တဲ့အခါမ်ိဳးမွာ ဆုေပးတယ္၊ အေကာင္ေပါက္ အပ္ႏွံႏိုင္ရင္ လည္း ဆုေပးတဲ့ စနစ္လုပ္ခဲ့ေတာ့ မ်ိဳးတံုးလုနီးပါး ျဖစ္ခဲ့ရတာ။ အဲဒီ ကာလေတြတုန္းက ျပည္ပကို တရားဝင္ပို႔တာေရာ၊ တရားမဝင္ သြားတာေတြေရာ ရွိခဲ့တယ္။ အခုေတာ့ နည္းသြားပါၿပီ” လို႔ ေတာအုပ္ႀကီး ဦးေဇာ္ထူးေအာင္က ရွင္းျပပါတယ္။

၁၉၉၄ မွာေတာ့ သစ္ေတာဦးစီးဌာနက မိန္းမလွကြ်န္းကို ေဘးမဲ့ေတာအျဖစ္ သတ္မွတ္လိုက္ၿပီး ေတာ႐ိုင္း တိရစၧာန္နဲ႔ သဘာဝ အပင္မ်ား ကာကြယ္ေရး ဥပေဒ ထုတ္ျပန္ၿပီး မ်ိဳးတံုးေပ်ာက္ကြယ္လုနီးပါး ျဖစ္ေနတဲ့ ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္းေတြကို သဘာဝ အတိုင္း ထိန္းသိမ္းခဲ့ၾကတာပါ။ တျခား နည္းလမ္းေတြနဲ႔ ထိန္းသိမ္း ကာကြယ္မႈကိုေတာ့ မလုပ္ႏိုင္ေသးတာလည္း ေတြ႔ရပါတယ္။

“ကမၻာမွာ အႀကီးဆံုးမိေက်ာင္းမ်ိဳး ျဖစ္သလို သူတို႔ရဲ႕ သားေရက အေရာင္လွတာေၾကာင့္ ဝယ္ယူခ်င္တဲ့ ႏိုင္ငံေတြ အရမ္းမ်ားတယ္၊ သေဘာက် ၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တကမၻာလံုးမွာ ဒီမိေက်ာင္း အမ်ိဳးအစားကို ကုန္သြယ္ခြင့္ ပိတ္ထားတယ္” လို႔ ေဘးမဲ့ ေတာ ေတာအုပ္ ကိုေက်ာ္ေက်ာ္ႏိုင္က ေျပာျပပါတယ္။

ကမၻာ့ေတာ႐ိုင္း တိရစၧာန္နဲ႔ သဘာဝအပင္မ်ား ကာကြယ္ေရးအဖြဲ႔ (FFI)က ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္းေတြကို ကမၻာ့မ်ိဳးသုဥ္းလုနီးပါး ရွားပါးမ်ိဳးစိတ္ စာရင္းမွာ ထည့္သြင္းထားၿပီး ကုန္သြယ္ခြင့္၊ ေရာင္းဝယ္ေဖာက္ကားခြင့္နဲ႔ လက္ဝယ္ ထားရွိခြင့္ေတြကို ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ပူးေပါင္းၿပီး ပိတ္ပင္ထားပါတယ္။

“ပါမစ္မရွိဘဲ တင္ပို႔ခြင့္ မရွိဘူး၊ သုေတသန အတြက္ဆိုရင္လည္း ေထာက္ခံခ်က္ေတြ လိုလိမ့္မယ္၊ လက္ဝယ္ထားျခင္း၊ ဖမ္းဆီးျခင္း၊ အနာတရျဖစ္ေအာင္ လုပ္လို႔ မရဘူး” လို႔ ကိုေက်ာ္ေက်ာ္ႏိုင္က ရွင္းျပပါတယ္။

မိန္းမလွကြ်န္း ေဘးမဲ့ေတာ အတြင္းမွာေတာ့ ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္းေကာင္ေရ ၁၀ဝ နီးပါးရွိၿပီး ၂၀ဝ၀ ျပည့္ႏွစ္ အတြင္းက ျပည္ ပ က ေရာက္ရွိလာတဲ့ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ဆိုင္ရာ ပညာရွင္တဦးနဲ႔ WCS ရဲ႕ ပူးေပါင္းတြက္ခ်က္ ေလ့လာမႈအရ ဧရာဝတီ တိုင္း ေဒသႀကီး တခုလံုး အတြင္းမွာေတာ့ အေကာင္ေရ ၃၀ဝ၀ ကေန ၄၀ဝ၀ ၾကား ရွိႏိုင္ေၾကာင္း ခန္႔မွန္းထားတယ္လို႔ သစ္ေတာဦးစီး ဌာန က သိရပါတယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္၊ စစ္ေတြ၊ တနသၤာရီ ကမ္း႐ိုးတန္း၊ ပဲခူး၊ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တို႔မွာလည္း ေပါက္ဖြားရွင္သန္ ခဲ့ဖူးတဲ့ အေထာက္အထားေတြ ရွိတယ္လို႔လည္း သိရပါတယ္။

ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္းေတြဟာ ျမန္မာမွာသာမက ဩစေၾတးလ်၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊ ဘ႐ူႏိုင္း၊ အိႏိၵယ၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ မေလးရွား၊ ဖိလစ္ပိုင္၊ သီရိလကၤာနဲ႔ အေရွ႕တီေမာ စတဲ့ ႏိုင္ငံတခ်ိဳ႕မွာရွိၿပီး မ်ိဳးတံုးႏိုင္တဲ့ အႏၲရာယ္နဲ႔ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ မ်ိဳးစိတ္တခု ျဖစ္ပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္က မိန္းမလွကြ်န္းအနီး ေက်းရြာတရြာက ေရခ်ိဳးဆင္းေနတဲ့ ကိုရင္တပါးကို ကိုက္သတ္လို႔ ရြာသားေတြ သတ္ျဖတ္ လိုက္ တဲ့ အလ်ားေပ ၂၀ ေက်ာ္ရွိခဲ့တဲ့ မိေက်ာင္းႀကီးကေတာ့ ထိန္းသိမ္းခဲ့သမွ် မိေက်ာင္းေတြထဲမွာ အႀကီးဆံုး မိေက်ာင္းႀကီး တေကာင္ ျဖစ္ပါတယ္။ လတ္တေလာမွာေတာ့ အလ်ား ၁၈ ေပေက်ာ္ မိေက်ာင္းက အႀကီးဆံုး ျဖစ္တယ္ လို႔ ေဘးမဲ့ေတာ ထိန္းသိမ္းေရးအဖြဲ႔ရဲ႕ အခ်က္အလက္ေတြ အရ သိရပါတယ္။

“မိေက်ာင္းအႏၲရာယ္ သတိေပးခ်က္ေတြကို ထုတ္ျပန္ေပးတယ္၊ ပံုမွန္အခ်ိန္ဆိုရင္ ရန္မူတတ္တဲ့စိတ္ မရွိေပမယ့္ သူတို႔ မိတ္လိုက္ တဲ့ လေတြမွာေတာ့ ရန္လိုစိတ္ေတြ ျပင္းထန္ေနတတ္တာေၾကာင့္ လူေတြကို သတိေပးခ်က္ေတြ ထုတ္ျပန္ထားရတယ္” လို႔ မိန္းမလွကြ်န္း ေဘးမဲ့ေတာ ေတာအုပ္ႀကီး ဦးေဇာ္ထူးေအာင္က ရွင္းျပပါတယ္။

ႏွစ္စဥ္ ေမလ ကေန ဩဂုတ္လ အထိ ကာလေတြက မိေက်ာင္းေတြရဲ႕ မိတ္လိုက္ရာသီျဖစ္ၿပီး အသိုက္တည္၊ ဥ,ဥတဲ့ ကာလ ျဖစ္ ပါတယ္။ အဲဒီ အခ်ိန္ေတြမွာ အစာရွာရတာ ခက္ခဲတာနဲ႔ မိတ္လိုက္ ရာသီ ျဖစ္တာရယ္ေၾကာင့္ ရန္မူခ်င္စိတ္ေတြ မ်ားေန တတ္ တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

မိန္းမလွကြ်န္းဟာ ျမန္မာ့႐ိုးရာ အစဥ္အလာ ယံုၾကည္ခ်က္ အရ ေရငန္ပိုင္ ဦးရွင္ႀကီးနတ္ ပိုင္စိုးရာ ကြ်န္းျဖစ္ၿပီး အေျပာအဆို၊ အေနအထိုင္ေတြမွာ ဆင္ျခင္ရတာေတြ ရွိတယ္လို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာဆိုပါတယ္။

“မယံုၾကည္လို႔ မရဘူး၊ ေဒသ အယူအဆေတြ အရ အရမ္းနတ္ႀကီးတယ္၊ ေျပာမွား ဆိုမွားျဖစ္လို႔ မရဘူး” လို႔ ၿဗံဳးေမႊးကြ်န္းေပၚမွာ ေနထိုင္တဲ့ ေဒသခံ ေဒၚတင္ရီက ဆိုပါတယ္။

“ႏိုင္ငံျခားသားေတြ လာတုန္းက ဦးရွင္ႀကီးနတ္ တင္တာကို ဗီဒီယို ႐ိုက္ခ်င္တယ္ ဆိုလို႔ ပြဲျပင္ၿပီး ကမ္းစပ္မွာ ခ်ထားတဲ့ အခ်ိန္ မိေက်ာင္းႀကီးတေကာင္ ကူးသြားကူးလာ လုပ္ေနတာေတြ႔လို႔ သူတို႔ေတြ သိပ္အံ့ဩ သြားၾကတာ” လို႔လည္း သူက ဆက္ေျပာပါတယ္။

ႏွစ္စဥ္ ျပည္ပ ဧည့္သည္ ၅၀ ေက်ာ္ မိန္းမ လွကြ်န္း အတြင္းက ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္း၊ ဧရာဝတီလင္းပိုင္၊ ဖ်ံ စတဲ့ မ်ိဳးစိတ္ေတြကို ေလ့လာဖို႔ လာတတ္ၾကတယ္ လို႔ သိရပါတယ္။

မိန္းမလွကြ်န္း ေဘးမဲ့ေတာ အတြင္းမွာေတာ့ ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္းေတြကို လံုးဝ ကာကြယ္ထားတဲ့ တိရစၧာန္ စာရင္းမွာ ထည့္ သြင္း ထားသလို သာမန္ ကာကြယ္ထားတဲ့ တိရစၧာန္စာရင္းမွာပါ ထည့္ထားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဖမ္းဆီး သတ္ျဖတ္သူေတြကို ေထာင္ဒဏ္ ၃ ႏွစ္ကေန ၇ ႏွစ္ အထိ အျပစ္ေပး အေရးယူလို႔ ရတယ္လို႔ ေဘးမဲ့ေတာ ထိန္းသိမ္းေရး အဖြဲ႔က ဆိုပါတယ္။

ေရခ်ိဳေရငန္ မိေက်ာင္းေတြက ေရေအာက္မွာ ၾကာရွည္ မေနႏိုင္ပါဘူး။ သူတို႔ရဲ႕ သဘာဝအရ ခႏၶာကိုယ္ အပူဓာတ္ လံုေလာက္စြာ ရရွိဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ မဟုတ္ရင္ေတာ့ အေအးဓာတ္ လြန္ကဲၿပီး ေသဆံုးႏိုင္တယ္ လို႔ သိရပါတယ္။

မိန္းမလွကြ်န္း အတြင္းက မိေက်ာင္းေတြကို ေလ့လာခ်င္ရင္ေတာ့ ဒီေရ အတက္အက်ရွိတဲ့ အခ်ိန္၊ ရာသီဥတု ေကာင္းမြန္ခ်ိန္၊ အစာရွာခ်ိန္နဲ႔ အပူခ်ိန္ အေနအထားစတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို ေသခ်ာေလ့လာ ၿပီးမွသာ ၾကည့္႐ႈလို႔ အဆင္ေျပမွာပါ။

မိန္းမလွကြ်န္း ေတာ႐ိုင္းတိရစၧာန္နဲ႔ သဘာဝ အပင္ ထိန္းသိမ္းေရးအဖြဲ႔က ကြ်န္းပတ္လည္က ျမစ္ ၂ စင္းနဲ႔ ေခ်ာင္းေတြ အတြင္းမွာ လွည့္လည္ က်က္စားေနတဲ့ မိေက်ာင္း ေကာင္ေရစာရင္းကို ႏွစ္စဥ္ ဒီဇင္ဘာလတိုင္းမွာ ေကာက္ယူေလ့ ရွိပါတယ္။ သူတို႔ရဲ႕ စာရင္း ေကာက္ ေလ့လာမႈအရ တႏွစ္ထက္ တႏွစ္ အေကာင္ေရ တိုးပြားမႈ ရွိလာတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ေကာင္ေရ ၁၀ဝ ေက်ာ္ရွိတဲ့ အထဲမွာ အရြယ္ မေရာက္ေသးတဲ့ အေကာင္က ၅၀ ေက်ာ္ ရွိေနၿပီး သက္လတ္ေကာင္နဲ႔ သက္ႀကီး ေကာင္က နည္းပါးတယ္လို႔ စာရင္းေကာက္အဖြဲ႔က ဆိုပါတယ္။

၁၉၉၄ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလက စလို႔ ေဘးမဲ့ေတာ အျဖစ္ သတ္မွတ္ေၾကညာခဲ့ၿပီး ၂၀ဝ၃ ခုႏွစ္ အာဆီယံ အေမြအႏွစ္ ဥယ်ာဥ္အျဖစ္ သတ္မွတ္ခံထားရတဲ့ မိန္းမလွကြ်န္း အတြင္းမွာ ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္းေတြ အျပင္ ဧရာဝတီလင္းပိုင္၊ ဖ်ံ၊ ဆတ္၊ ေတာဝက္၊ ေခြးအ၊ ေတာေၾကာင္၊ ေတာႀကီးေျမြေဟာက္၊ ငွက္ကေလးတံုးစပ္၊ ခ်ည္ခင္စြပ္၊ စြန္ေခါင္းျဖဴ၊ ပိန္ညင္း၊ ခ႐ုစုတ္၊ စစၥလီ၊ တင္က်ီး၊ သိမ္းက်ား စတဲ့ တိရစၧာန္ မ်ိဳးစိတ္ေတြ အျပင္ ငါးမ်ိဳးစိတ္ ၅၁ မ်ိဳး၊ ပုစြန္မ်ိဳးစိတ္ ၁၂ မ်ိဳး၊ ကဏန္းမ်ိဳးစိတ္ ၉ မ်ိဳးနဲ႔ ေဒသသံုး ပရေဆး ပင္ ၅၃ မ်ိဳး၊ သစ္ခြ ၇ မ်ိဳး ေပါက္ေရာက္တဲ့ ေတာႀကီး ျဖစ္ေၾကာင္း ေဘးမဲ့ေတာ ထိန္းသိမ္းေရး အဖြဲ႕က ေျပာပါတယ္။

နာဂစ္ ဆိုင္ကလုန္းမုန္တိုင္း ဝင္ၿပီးခ်ိန္က စလို႔ တခ်ိဳ႕မ်ိဳးစိတ္ေတြ နည္းပါးသြားေၾကာင္း၊ ယေန႔ အခ်ိန္ထိလည္း သစ္ပင္သစ္ေတာ ေတြကို ခိုးယူ ခုတ္ထြင္ျခင္းေတြ ရွိတာေၾကာင့္ မိန္းမလွကြ်န္း ေဘးမဲ့ ေတာႀကီး အပါအဝင္ ေတာ႐ိုင္း တိရစၧာန္ေတြနဲ႔ အပင္ေတြကို အျပည့္အဝ ကာကြယ္မႈ မေပးႏိုင္ေသးေၾကာင္း သိရပါတယ္။

ႏိုင္ငံတကာ အဖြဲ႔အစည္းေတြရဲ႕ ထိေရာက္တဲ့ အကူအညီေပးမႈေတြနဲ႔ ေဒသခံေတြရဲ႕ ပူးေပါင္း ကာကြယ္ေပးမႈေတြလည္း လိုအပ္ ေန တယ္ လို႔ ေဘးမဲ့ေတာ ထိန္းသိမ္းေရး အဖြဲ႔ဝင္ေတြက ဆိုပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္း၊ ထိုင္း မိေက်ာင္း၊ သံသုမာ မိေက်ာင္း နဲ႔ ဂဂၤါ မိေက်ာင္း ဆိုၿပီး မိေက်ာင္း ၄ မ်ိဳး ရွိတဲ့ အထဲ က တကမၻာလံုးမွာ မ်ိဳးတံုး ေပ်ာက္ကြယ္လုနီးပါး ျဖစ္ေနတဲ့ ေရခ်ိဳေရငန္စပ္ မိေက်ာင္းကို သဘာဝအတိုင္း ထိန္းသိမ္းေစာင့္ ေရွာက္တာအျပင္ မ်ိဳးတံုးမယ့္အႏၲရာယ္က ကာကြယ္ႏိုင္ဖို႔ နည္းလမ္းလည္း လိုအပ္ေနပါေသးတယ္။ ။

No comments: