ေတာင္အာဖရိက ႏိုင္ငံ ေခါင္းေဆာင္ ေဟာင္း နယ္လ္ဆင္ မန္ဒဲလားဟာ ၂၀ ရာစုအတြင္း အထင္ရွားဆုံး ႏိုင္ငံေရးသမားနဲ႔ လြတ္ေျမာက္ေရး ႀကိဳးပမ္းမႈရဲ့ အထင္ရွား ပုဂၢိဳလ္ တစ္ဦးျဖစ္ပါတယ္။
နယ္လ္ဆင္မန္ဒဲလား ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ကြယ္လြန္ၿပီ ဆိုတဲ့အေၾကာင္းကို ေတာင္အာဖရိက သမၼတ Jacob Zuma က ဒီမနက္မွာပဲ ရုပ္ျမင္သံၾကားက တဆင့္ ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။
ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံအေနနဲ႔ သူ႔ရဲ့ အေရးႀကီးဆုံးေသာ သားေကာင္းရတနာ တစ္ဦး ဆုံးရွဳံးလိုက္ရၿပီး ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ ဖခင္ေကာင္းတစ္ဦး ဆုံးရွဳံးရသလို ျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။
နာမက်န္းျဖစ္ေနတဲ့ နယ္လ္ဆင္မန္ဒဲလားဟာ တေန႔ေန႔မွာ ေသဆုံးမယ္ဆိုတာ ႀကိဳတင္သိၾကေပမယ့္ အဲဒီေန႔ေရာက္လာတဲ့အခါ က်ေနာ္တို႔ရဲ့ ဆုံးရွဳံးမႈကို ယူႀကဳံးမရ ခံစားရတုန္းပဲလို႔လည္း ေတာင္အာဖရိက သမၼတက ေျပာပါတယ္။
တဆက္တည္းမွာပဲ ဝမ္းနည္းေၾကာင္း ျပသတဲ့အေနနဲ႔ ႏိုင္ငံေတာ္အလံကို တစ္ဝက္သာ လႊင့္ထူၾကဖို႔လည္း ညြန္ၾကားလိုက္ပါတယ္။
အေမရိကန္ႏိုင္ငံ သမၼတ ဘားရက္ အိုဘားမားကလည္း ဝမ္းနည္းေၾကာင္းေျပာဆိုခဲ့သလို နယ္လ္ဆင္မန္ဒဲလားဟာ သတၱိရွိသူနဲ႔ အင္မတန္ေကာင္းမြန္သူ ျဖစ္ၿပီး သမိုင္းကို သူ႔ရဲ့ လက္ထဲေရာက္ရွိလာေအာင္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္သူလို႔ ခ်ီးမြမ္းေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။
ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒးဗစ္ ကင္မရြန္ကလည္း အလင္းတန္းႀကီးတစ္ခု ကြယ္ေပ်ာက္သြားသလို ခံစားရေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။
ၾသစေၾတးလ်ႏိုင္ငံ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ တိုနီအာေဘာ့တ္ကလည္း နယ္လ္ဆင္မန္ဒဲလားဟာ အာဂ ပုဂၢိဳလ္ျဖစ္ၿပီး အခက္အခဲေတြၾကားက သူရဲေကာင္းျဖစ္လာသူ ျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။
နယ္လ္ဆင္မန္ဒဲလားဟာ အသားအေရာင္ခြဲျခားခံရမႈအေပၚ တြန္းလွန္တဲ့ ေတာ္လွန္ေရးသမားျဖစ္ၿပီး သူ႔ရဲ့ ခံယူခ်က္ေၾကာင့္လည္း ႏွစ္ေပါင္း ၂၇ ႏွစ္ၾကာ ေထာင္က်ခံခဲ့ရပါတယ္။
ေထာင္တြင္းမွာပဲ အဆုတ္ေရာဂါ စြဲကပ္ခံရၿပီး အသက္ႀကီးလာတဲ့အခါမွာ အဲဒီအဆုတ္ေရာဂါေၾကာင့္ပဲ ေသဆုံးခဲ့ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။
သူ႔ရဲ့ ေပးဆပ္မႈေတြအေပၚ ျပည္သူေတြ အသိအမွတ္ျပဳ ခ်စ္ခင္ၾကၿပီး သူ႔ကို Madiba ဒါမွမဟုတ္ Tata လို႔ တင္စား ေခၚေဝၚၾကပါတယ္။ Tata ကေတာ့ အေဖ လို႔ အဓိပၸာယ္ရၿပီး Madiba ကေတာ့ နယ္လ္ဆင္မန္ဒဲလားရဲ့ မ်ဳိးႏြယ္စု နာမည္ျဖစ္ပါတယ္။
အသားအေရာင္ ခြဲျခားခံရမႈအတြက္ တိုက္ပြဲဝင္ခဲ့တဲ့ နယ္လ္ဆင္ မန္ဒဲလားဟာ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္မွာ ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံရဲ့ ပထမဦးဆုံးေသာ လူမည္း သမၼတ ျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။
နယ္လ္ဆင္ မန္ဒဲလားရဲ့ ဘဝျဖစ္စဥ္ေတြကို ေအာက္ပါအတိုင္း ေဖာ္ျပလိုက္ပါတယ္။
ဇူလိုင္လ ၁၈ ရက္ ၁၉၁၈
ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံ အေရွ႕ေတာင္ပိုင္း Mvezo ရြာမွာ Nelson Rolihlahla Mandela ဆိုသူအျဖစ္ Thembu ေတာ္ဝင္မိသားစုကေန ေမြးဖြားလာခဲ့ပါတယ္။
၁၉၄၀
ေက်ာင္းသားသပိတ္မွာ ဝင္ေရာက္ပါဝင္ခဲ့တဲ့အတြက္ Fort Hare တကၠသိုလ္ကေန ထုတ္ပယ္ခံခဲ့ရပါတယ္။
၁၉၄၁
Johannesburg ၿမိဳကကို ေျပာင္းေရႊ႕ေနထိုင္ခဲ့ၿပီး ရဲအျဖစ္ အမႈထမ္းေဆာင္ခဲ့ပါတယ္။
၁၉၄၃
ANC လို႔ေခၚတဲ့ အာဖရိက အမ်ဳိးသားကြန္ဂရက္ ပါတီဝင္ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။
၁၉၄၄
သူနာျပဳျဖစ္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနတဲ့ Marries Evelyn Mase ကို လက္ထပ္ခဲ့ပါတယ္။
၁၉၅၂
အသားအေရာင္ ခြဲျခားခံရတဲ့ ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံမွာ Oliver Tambo နဲ႔အတူ ပထမဆုံးေသာ လူမည္းေတြရဲ့ ေရွ႕ေနရုံးကို ဖြင့္လွစ္ခဲ့ပါတယ္။
ဒီဇင္ဘာ ၅ ရက္ ၁၉၅၆
ႏိုင္ငံေတာ္ကို သစၥာေဖာက္မႈနဲ႔ တရားစြဲဆိုခံရၿပီး ႏိုင္ငံေရး လွဳပ္ရွားသူ ၁၅၆ ေယာက္နဲ႔အတူ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရပါတယ္။
၁၉၅၈
Mase နဲ႔ ၁၉၅၄ ခုႏွစ္မွာ ကြာရွင္းျပတ္စဲၿပီးေနာက္ လူမႈေရးလုပ္ငန္း လုပ္ကိုင္သူ Nomzamo Zaniewe Winifred "Winnie" Madikizela နဲ႔ ဒုတိယအႀကိမ္ လက္ထပ္လိုက္ပါတယ္။
မတ္လ ၂၁ ရက္ ၁၉၆၀
ေတာင္အာဖရိက အစိုးရက Sharpeville မွာ ဆႏၵေနတဲ့ လူ ၆၇ ဦးကို လုံထိန္းရဲေတြ ပစ္သတ္လိုက္ၿပီး ANC ပါတီ နဲ႔ Pan African Congress ပါတီကို မတရားအသင္း ေၾကညာလိုက္ၿပီး ႏိုင္ငံတြင္း အေရးေပၚ အေျခအေန ေၾကညာလိုက္ပါတယ္။
၁၉၆၁
ႏိုင္ငံေတာ္ သစၥာေဖာက္မႈနဲ႔ တရားစြဲခံရာကေန မန္ဒဲလားနဲ႔ တျခားႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြကို အျပစ္မရွိေၾကာင္း တရားေသဆုံးျဖတ္ေပး ခဲ့ပါတယ္။
ဒီဇင္ဘာ ၁၆ ရက္ ၁၉၆၁ ခုႏွစ္
ANC ပါတီရဲ့ စစ္တပ္ကို ဖြဲပစည္းလုိက္ၿပီး အဲဒီ စစ္တပ္ကို ႏိုင္ငံရဲ့ လွံတံတပ္ ဒါမွမဟုတ္ Umkhonto we Sizwe လို႔ နာမည္ေပးလိုက္ၿပီး နယ္လ္ဆင္မန္ဒဲလားက အဲဒီစစ္တပ္ရဲ့ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ျဖစ္လာပါတယ္။
ၾသဂုတ္လ ၅ ရက္ ၁၉၆၂
ဖမ္းဆီးခံရၿပီး ေထာင္ ၅ ႏွစ္ က်ခံခဲ့ရပါတယ္။
၁၉၆၄
ဒီမိုကေရစီအတြက္ က်ေနာ္ေသဖို႔ အဆင္သင့္ပဲ ဆိုတဲ့ မိန္႔ခြန္းကို ေဟာေျပာၿပီးေနာက္ Robben ကြ်န္း ေထာင္မွာ ေထာင္ဒဏ္ တစ္သက္တစ္ကြ်န္း က်ခံခဲ့ရပါတယ္။
၁၉၉၀
ေထာင္ကေန လႊတ္ေျမာက္လာခဲ့ပါတယ္။
ဇူလိုင္ ၅ ရက္ ၁၉၉၁
ANC ပါတီရဲ့ ဥကၠဌ အျဖစ္ ေရြးခ်ယ္ခံခဲ့ရပါတယ္။
၁၉၉၂
ဒုတိယ ဇနီးျဖစ္သူ Winnie နဲ႔ အိမ္ေထာင္ကြဲလိုက္ပါတယ္။
ေအာက္တိုဘာလ ၁၅ ရက္ ၁၉၉၃
De Klerk နဲ႕အတူ ႏိုဘယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆု ခ်ီးျမင့္ခံခဲ့ရပါတယ္။
ဧၿပီလ ၂၇ ရက္ ၁၉၉၃
လူမည္းတစ္ဦး အေနနဲ႔ လူမ်ဳိးေပါင္းစုံ ပါဝင္တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ပထမဆုံးအႀကိမ္ မဲေပးခြင့္ ရခဲ့ပါတယ္။
ေမလ ၁၀ ရက္ ၁၉၉၄
ေတာင္အာဖရိကတိုက္ရဲ့ ပထမဦးဆုံးေသာ လူမည္း သမၼတ ျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။
ဇူလိုင္လ ၁၈ ရက္ ၁၉၉၈
ကြယ္လြန္သူ မိုဇန္ဘီ သမၼတရဲ့ ဇနီးျဖစ္သူ Marries Graca Machel ကို တတိယဇနီးအျဖစ္ လက္ထပ္လိုက္ပါတယ္။
၁၉၉၉
သမၼတ သက္တမ္း တၾကိမ္အၿပီး ရာထူးကေန ဆင္းေပးခဲ႔ပါတယ္။
ဇြန္လ ၁ ရက္ ၂၀၀၄
ႏိုင္ငံေရးေလာကမွာ အနားယူေၾကာင္း ေၾကညာခဲ႔ပါတယ္။
ဇန္န၀ါရီလ ၆ ရက္ ၂၀၀၅
သားျဖစ္သူ Makgatho ေအအိုင္ဒီအက္စ္ ေရာဂါနဲ႔ ကြယ္လြန္သြားခဲ႔ေၾကာင္း ေၾကညာခဲ႔ပါတယ္။
ဧၿပီလ ၁၉ ရက္ ၂၀၀၉
ေရြးေကာက္ပြဲမတိုင္ခင္ ANC ပါတီအတြက္ လူထုေတြကို ႀကိဳတင္အသံသြင္းထားတဲ့ ႏိုင္ငံေရး မိန္႔ခြန္းကို ေနာက္ဆံုးေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။
ဇြန္လိုင္လ ၁၁ ရက္ ၂၀၁၀
ေတာင္ အာဖရိကႏိုင္ငံမွာ က်င္းပခဲ႔တဲ႔ ကမာၻ႔ဖလား ေဘာလံုး ၿပိဳင္ပြဲရဲ႕ ပိတ္ပြဲအခမ္းအနားမွာ ျပန္လည္ေတြ႕ ျမင္ခဲ႔ရပါတယ္။
ဇန္န၀ါရီလ ၂၈ ရက္ ၂၀၁၁
အသက္ရွဳလမ္းေၾကာင္း ျပႆနာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ၂ ရက္ၾကား ေဆးကုသခံခဲ့ရာကေန ေဆးရုံက ျပန္ဆင္းလာခဲ့ရပါတယ္။
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၂၅ ၂၀၁၂
နာတာရည္ ဝမ္းဗိုက္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေရာဂါေၾကာင္႔ ေဆးရံုးျပန္လည္တင္လိုက္ရပါတယ္။
ေမလ ၃၀ ရက္ ၂၀၁၂
ANC ပါတီ ရာျပည့္ပြဲမွာ တႀကိမ္ ရုပ္ျမင္သံၾကားေပၚ ပါလာခဲ့ပါတယ္။
ဒီဇင္ဘာလ ၈ ရက္ ၂၀၁၂
Pretoria ေဆးရုံမွာ အသဲေရာဂါနဲ႔ သဲေျချပႆနာေၾကာင့္ ေဆးရုံတင္ခဲ့ရၿပီး ေဆးရုံမွာ ၁၈ ရက္ ၾကာ ေနခဲ့ရပါတယ္။
ဇန္နာဝါရီလ ၆ ရက္ ၂၀၁၃
Johannesburg ၿမိဳ႕ရွိ ေနအိမ္မွာ ေဆးကုသမႈ ဆက္လက္ခံေနရေပမယ့္ နယ္လ္ဆင္မန္ဒဲလား သက္သာလာၿပီလို႔ ဆရာဝန္ေတြက ေျပာပါတယ္။
မတ္လ ၉ ရက္ ၂၀၁၃
Pretoria ေဆးရုံမွာ ေဆးစစ္ခံယူၿပီး ေနာက္တစ္ရက္မွာ ေဆးရုံက ဆင္းခဲ့ပါတယ္။
မတ္လ ၂၇ ရက္ ၂၀၁၃
အသဲေရာဂါ ဆုိးဝါးလာတဲ့အတြက္ ေဆးရုံျပန္တက္ရၿပီး ရက္အနည္းငယ္အတြင္း ေဆးရုံ ဆင္းခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။
ဂြ်န္လ ၈ ရက္ ၂၀၁၃
အသက္ ၉၄ ႏွစ္အရြယ္ မန္ဒဲလားဟာ အသဲေရာဂါေၾကာင့္ ေနာက္တစ္ႀကိမ္ ေဆးရုံတက္ခဲ့ရၿပီး ေရာဂါအေျခအေန ဆိုးဝါးေပမယ့္ တည္ၿငိမ္တဲ့ အေနအထားရွိတယ္လို႔ ဆရာဝန္ေတြက ေျပာပါတယ္။
ဇူလိုင္လ ၁၈ ရက္ ၂၀၁၃
အသက္ ၉၅ ႏွစ္ျပည့္ ေမြးေန႔ပြဲကို ေဆးရုံမွာ က်င္းပခဲ့ၿပီး ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံ အစုိးရက မန္ဒဲလားရဲ့ က်န္းမာေရး တိုးတက္လာၿပီလို႔ ေျပာပါတယ္။
ဒီဇင္ဘာလ ၆ ရက္ ၂၀၁၃
Johannesburg ၿမိဳ႕ ေနအိမ္အတြင္း မိသားစုေတြရဲ့ ေရွ႕ေမွာက္မွာပဲ ကြန္လြန္သြားခဲ့ပါတယ္။
No comments:
Post a Comment