မိုဃ္းေသြး
“Transitional Justice” အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလ တရားမွ်တမႈဆိုတာဟာ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံရဲ႕ အေျပာင္းအလဲအတြက္ အေရးအပါဆံုး အခ်က္တခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။ဒီအေၾကာင္းကို ေျပာတဲ့အခါ ပညာရွင္လိုလို NGO လိုလို လူတခ်ိဳ႕က တမ်ိဳးထင္ၾကတယ္။ ဒီကိစၥကို အတိုက္အခံေတြက စိတ္ခံစားခ်က္နဲ႔ မာနေၾကာင့္ ေရွ႕တန္းတင္ေနသလိုမ်ိဳး ေဝဖန္ၾကတယ္။ “စိတ္ရွည္သည္းခံ လမ္းေၾကာင္းမွန္” ဆိုျပီးလည္း နားခ်ျပီး ဘာလုပ္လုပ္ ငံု႕ခံခိုင္းၾကတယ္။ လက္ရိွ ရ ထားသေလာက္ေလးယူျပီး ေျဖးေျဖးခ်င္း ေခ်ာ့ေမာ့ဆက္ဆံရင္ အာဏာရွင္ေတြ ေျပာင္းလဲလာမွာပါဆိုျပီး ဖ်ားေယာင္းၾကတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ၈၈၈၈ ေငြရတုပြဲမွာတုန္းက “အတိတ္တုန္းက စစ္အစိုးရရဲ႕ ျပည္သူလူထုအေပၚလြန္က်ဴးခဲ့သမွ်ကို လက္ရိွအစိုးရအေနနဲ႔တရားဝင္ေတာင္းပန္ရမယ္”လို႔ က်ေနာ္တေယာက္တည္း က်ယ္က်ယ္ေလာင္ေလာင္ဟစ္ေၾကြးေတာင္းဆိုခဲ့တဲ့အခါ အေျပာင္းအလဲလိႈင္းမူးေနသူအေတာ္မ်ားမ်ားဟာ ေပၚေပၚတင္တင္မေထာက္ခံရဲခဲ့ၾကတဲ့အျပင္ အခ်ိဳ႕က ဒီေကာင္ ေဟာ့ေရွာ့လုပ္ေနတယ္ဆိုတဲ့အထာနဲ႔ ႏွာေခါင္းပါရံႈ႕ခဲ့ၾကပါေသးတယ္။ က်ေနာ့္စကားေၾကာင့္ သမၼတအၾကံေပးဦးျမင့္ voice သတင္းစာ ေခါင္းၾကီးမွာေဖာ္ျပခံရျပီး အက်ပ္ရိုက္ခဲ့ေတာ့ လူၾကီးကို ဒုကၡမေပးပါနဲ႔လို႔ေတာင္ ဆံုးမသလိုလာေျပာခဲ့သူေတြရိွတယ္။ က်ေနာ္တို႔က ဘယ္လူၾကီးကိုမွ ဒုကၡမေပးပါဘူး။ အဲ့လိုေယာင္ဝါးဝါးအေတြးအေခၚေတြနဲ႔ လူၾကီးလုပ္ခ်င္ေနၾကတဲ့သူေတြကသာ တတိုင္းျပည္လံုးကို ဒုကၡလွည့္ပတ္ေပးေနၾကတာပါ။
အဓိကေျပာခ်င္တာျပန္ေကာက္ရရင္ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလ တရားမွ်တမႈဟာ ဘာေၾကာင့္ ဒီေလာက္ အေရးၾကီးရပါသလဲဆိုတာ ရွင္းရပါမယ္။ က်ေနာ္တို႔ျပည္သူေတြဟာ အာဏာနဲ႔လက္နက္အားကိုးျပီး မတရားက်ဴးလြန္မႈေတြ ႏိုင့္ထက္စီးနင္းျပဳမႈေတြေအာက္မွာ ေခ်ာက္ေခ်ာက္ခ်ားခ်ား ျပိဳလဲခဲ့ၾကရတာပါ။ က်ေနာ္တို႔ျပည္သူေတြ လိုခ်င္တာ အမ်ားၾကီးမဟုတ္ပါဘူး။ တရားမွ်တမႈ၊ လူသားတေယာက္ခ်င္းရဲ႕ လူ႔ဂုဏ္သိကၡာနဲ႔အညီ လြတ္လပ္စြာ ရွင္သန္ႏိုင္မႈ၊ စားဝတ္ေနေရး အာမခံခ်က္ရိွျပီး ျခိမ္းေျခာက္မႈေတြမရိွတဲ့ သူလိုကိုယ္လို ေန႔စဥ္ဘဝေလးေလာက္ပါ။
အာဏာရွင္စနစ္ဆိုးေအာက္က အတိတ္ေနာက္ေၾကာင္းကို ျပန္ၾကည့္တဲ့အခါ ေနရာတကာမွာ ျခိမ္းေျခာက္ဓါးျပတိုက္ေနတဲ့ အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္ေရးယႏၲရား၊ တရားတေဘာင္ရယ္လို႔ျဖစ္လာရင္ အာဏာရိွသူ ေငြရိွသူကသာ အႏိုင္ယူေလ့ရိွတဲ့ တရားေရးစနစ္၊ ဥပေဒကဲ့သို႔ အာဏာတည္ေသာအမိန္႔ဆိုတာနဲ႔ ေခါင္းငံု႔လိုက္ရတဲ့ ဥပေဒျပဳေရးစနစ္၊ ျဖစ္သမွ်အေၾကာင္း အေကာင္းပဲေပါ့ဆိုျပီး အသံတိတ္ၾကိတ္မိွတ္ ငိုၾကရတဲ့ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ ဆံုးရံႈးမႈ၊ ဒီလို အေျခခံအခြင့္အေရး မွန္သမွ်ရစရာမရိွေအာင္ ဆံုးရံႈးခဲ့ရတဲ့ ဆယ္စုႏွစ္ငါးခုေက်ာ္ဟာ ခုထိ လတ္ဆတ္ေနဆဲပါ။
၂၀၀၈အေျခခံဥပေဒကို ျပည္သူ႔ေခါင္းေဆာင္ေတြ ပါဝင္ခြင့္မရိွပဲ အတည္ျပဳေရးဆြဲျပီးလို႔ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲကို စိတ္ၾကိဳက္ ကုလားဖန္ထိုးက်င္းပျပီးတဲ့ အရပ္ဝတ္လဲထားတဲ့ အစိုးရဟာ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ျငိမ္းခ်မ္းေရးကို သူတို႔ေလာက္ လိုခ်င္တဲ့သူမရိွေတာ့သေယာင္ ငယ္သံပါေအာင္ ေအာ္ဟစ္လို႔ ႏိုင္ငံတကာကို ဆိုင္းဘုတ္အမ်ိဳးမ်ိဳးေထာင္ျပီး ျမႈဆြယ္ပါေတာ့တယ္။ သူတို႔အစြယ္ ရိုက္ခ်ိဳးလိုက္ႏိုင္ျပီလို႔ ယူဆထားတဲ့ အတိုက္အခံျပည္သူ႔ေခါင္းေဆာင္ေတြကိုလည္း ေခ်ာ့လိုက္ေျခာက္လိုက္နဲ႔ ၂၀၀၈ ေထာင္ေခ်ာက္ထဲ မရမက ဆြဲသြင္းလိုက္ျပန္ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးျဖစ္စဥ္ထဲက အဓိကအခ်က္ေတြကို ေက်ာ္ရစ္ျပီး သူတို႔လိုခ်င္တဲ့ ေပ်ာ္ရႊင္စြာဇာတ္ေပါင္းၾကေလသတည္းဆိုတဲ့ အခန္းကိုပဲျပဖို႕ ၾကိဳးပမ္းၾကပါတယ္။
ဒီေနရာမွာ အေရးၾကီးဆံုးျဖစ္တဲ့ ခံခဲ့ရတာေတြအတြက္ တရားမွ်တမႈ ဘယ္မွာလဲဆိုတဲ့ေမးခြန္းကို ဘယ္လိုပဲ ေဖ်ာက္ဖ်က္ ေက်ာ္ခြဖို႕ ၾကိဳးစားၾကတယ္။ ျပီးခဲ့တာေတြ ခြင့္လႊတ္လိုက္ပါ။ အနာေဟာင္းေတြ ျပန္မဆြၾကပါနဲ႔။ ေမ့သင့္တာေတြ ေမ့ျပီး ေရွ႕ဆက္ဖို႔ကို ေျပာရေအာင္။ မတူတာေတြ ခဏထားတူတာေတြ အရင္တြဲလုပ္ၾကတာေပါ့ဆိုတဲ့ ေလေျပထိုး ႏွစ္သိမ့္စကားေတြမွာ တခ်ိဳ႕ေတြလည္း နားေယာင္ၾက၊ တခ်ိဳ႕ၾကလည္း ေျမဝယ္မက် နားေထာင္ၾကနဲ႔ ေဝခြဲမရျဖစ္ေနတဲ့ ကာလမွာ စစ္တပ္ရဲ႕ အတိတ္က အဓမၼအႏိုင္က်င့္မႈေတြဟာ ျပစ္ဒဏ္စီရင္မႈက ကင္းလြတ္ခြင့္ရေနရံုမက ဘယ္သူမွေတာင္ ပါးစပ္က်ယ္က်ယ္ မေျပာခဲ့ၾကပါဘူး။ ဟားဗတ္တကၠသုိလ္ ဥပေဒေက်ာင္းက အစီရင္ခံစာ တေစာင္မွာဆို ျပည္ထဲေရးဝန္ၾကီး ဒု ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ကုိကုိ၊ အထူးစစ္ ဆင္ေရး အဖြဲ႔မႉး(ကစထ) ဒုဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ခင္ေဇာ္ဦး၊ ေနျပည္ေတာ္တုိင္း စစ္ဌာန ခ်ဳပ္ တုိင္းမႉး ဗုိလ္ခ်ဳပ္ ေမာင္ေမာင္ေအးတို႕ဟာ ၂၀၀၅ မွ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္အတြင္း ကရင္ျပည္နယ္ စစ္ပြဲေတြမွာ လူမဆန္တဲ့ စစ္ရာဇဝတ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္လို႕ ဆိုထားတယ္။ ဒါေပမယ့္ အစိုးရေရာ စစ္တပ္ေရာ လႊတ္ေတာ္ေတြကပါ မသိခ်င္ေယာင္ေဆာင္ မ်က္ႏွာလႊဲထားေနၾကတယ္။
ေခတ္ေျပာင္းေနျပီ၊ ဒီမိုကေရစီကို သြားေနျပီ။ တိုင္စာပို႔ပါ၊ အေရးယူပါ့မယ္။ လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ ရိွတယ္၊ စစ္ေဆးေပးလိမ့္မယ္။ လႊတ္ေတာ္ကိုတင္လိုက္ ေဆြးေႏြးေပးမွာေပါ့ဆိုတာေတြၾကား ဟုတ္ႏိုးႏိုးနဲ႔ နတ္ကရာ ၾကည့္ေမာေနရတဲ့ က်ေနာ္တို႔ျပည္သူေတြဟာ လယ္သိမ္းခံရ၊ လုပ္ချဖတ္ခံရ၊ လာဘ္မေပးလို႔ မတရားလုပ္ခံရတုန္းပါ။
အစိုးရကေျပာေနသလို ျပီးခဲ့တာေတြ ျပည္ဖံုးကားခ်ၾကမယ္ ဆိုပါေတာ့။ အာဏာနဲ႔ လက္နက္ရိွသူေတြဟာ ျပည္သူကို အႏိုင္က်င့္ခဲ့မိပါတယ္၊ ဒါဟာ မွားပါတယ္လို႔ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ အသိတရားရိွရိွ ဝန္ခံထုတ္ေဖာ္ မေျပာသေရြ႕ ဒီလို ေနာက္ထပ္ မလုပ္ေတာ့ဘူးလို႔ က်ေနာ္တို႔ျပည္သူက ဘယ္လို ယံုၾကည္စိတ္ခ်ေပးရမွာလဲ။
အသြင္ကူးေျပာင္းေရးမွာ တရားမွ်တမႈဆိုတာ အသက္ျဖစ္သလို ပိုမိုေကာင္းမြန္တဲ့ အနာဂတ္ကို တည္ေဆာက္ဖို႕ သက္ေသထူမယ့္ မွတ္ေက်ာက္တခုလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကို မၾကာေသးခင္ကတင္ အသက္ပါ ေပးဆပ္ခဲ့တဲ့ ကိုပါၾကီးရဲ့ အမႈက ေမးခြန္းထုတ္ေနပါတယ္။ တရားမွ်တမႈကိုမေမ့ၾကဖို႔ တိုက္တြန္းလိုက္ရပါတယ္ ခင္ဗ်ား။

No comments:
Post a Comment