Friday, October 7, 2011

လူ့​အခြင့္​အ​ေရး​တိုက္ပြဲဝင္ ပုဂၢိဳလ္​ေက်ာ္မ်ား​ အပိုင္း​ (၈)

ခင္​ေမာင္စိုး​

အလုပ္သမား​တို့​ရဲ့​ မိခင္ၾကီး​ မာသာဂ်ံဳး​စ္

အ​ေမရိကန္ လူ့​အခြင့္​ အ​ေရး​ သမိုင္း​မွာ အလုပ္ သမား​ ေတြရဲ့​ အခြင့္​ အ​ေရး​ အတြက္ တိုက္ပြဲ ဝင္ရင္း​ အသက္ ရဝ ​ေက်ာ္ အရြယ္မွာမွ ​ေထာင္ဒဏ္ အႏွစ္ ၂ဝ ခ်မွတ္ ခံခဲ့​ ရတဲ့​ အမ်ိဳး​ သမီး​ၾကီး​တ​ေယာက္ ရွိခဲ့​ဖူး​ ပါတယ္။ သူ့​ကို အလုပ္ သမား​ ေတြက မာသာ ဂ်ံဳး​စ္လို့​ ​ေခၚပါ တယ္။ ျမန္မာ လိုဆို ရင္​ေတာ့​ အ​ေမ ဂ်ံဳး​စ္​ေပါ့​။

အ​ေမဂ်ံဳး​က ​ေၾကြး​ေၾကာ္ ခဲ့​တဲ့​ စကား​ တခြန္း​ ရွိပါတယ္။ “အလုပ္ သမား​ တိုက္ပြဲ ရွိတဲ့​ ​ေနရာမွာ အ​ေမဂ်ံဳး​စ္ အျမဲရွိတယ္” ဆိုတဲ့​ စကား​ပါ။ အ​ေမ ဂ်ံဳး​စ္ တို့​လို သက္ၾကီး​ ရြယ္အို​ေတြ ကိုယ္တိုင္ ဒီလို စိတ္အား​ ထက္ထက္ သန္သန္ တိုက္ပြဲ ဝင္ခဲ့​ တဲ့​အတြက္ အ​ေမရိကန္ျပည္​ေထာင္စုမွာ အလုပ္ သမား​ အခြင့္​ အ​ေရး​ ေတြကို ခံစား​ ခဲ့​ရတာ ျဖစ္ပါတယ္၊​၊​ ဒါ​ေၾကာင ့္​လည္း​ အ​ေမ ဂ်ံဳး​စ္ကို အ​ေမရိကန္လူ့​အခြင့္​ အ​ေရး​သမိုင္း​မွာ ​ေနရာတခု ​ေပး​ေန ရဆဲပါ။ အ​ေမရိကန္ မွာထုတ္​ ေဝတဲ့​ နာမည္​ေက်ာ္ မာသာ ဂ်ံဳး​စ္ မဂၢဇင္း​ဟာ သူ့​ကို ရည္စူး ​ဂုဏ္ျပုျပီး​ ထုတ္​ေဝ တာျဖစ္ ပါတယ္။

အ​ေမဂ်ံဳး​စ္ရဲ့​ အမည္ရင္း​က မာရီဟဲရစ္စ္ဂ်ံဳး​စ္ျဖစ္ပါတယ္။ ၁၈၃၇ ခုႏွစ္ ဩဂုတ္ ၁ ရက္​ေန့​မွာ အိုင္ယာလန္နိုင္ငံမွာ ​ေမြး​ဖြား​ခဲ့​တာပါ။ မာသာဂ်ံဳး​စ္ အ​ေဖဘက္က ​ေတာ္လွန္​ေရး​သမား​ေတြပါ။ သူ့​အဖိုး​က ၾကိုး​ေပး​သတ္တာ ခံခဲ့​ရသလို သူ့​အ​ေဖဟာလည္း​ နိုင္ငံ​ေရး​လုပ္ရင္း​ အိုင္ယာလန္မွာ ​ေနလို့​မရ​ေတာ့​တာနဲ့​ အ​ေမရိကကို ထြက္​ေျပး​လာရပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ မာသာဂ်ံဳး​စ္ အသက္က ၅ ႏွစ္ပဲ ရွိပါ​ေသး​တယ္။

မာသာဂ်ံဳး​ဟာ က​ေနဒါနိုင္ငံ တိုရြန္တိုျမို့​မွာ ပညာသင္ၾကား​ ၾကီး​ျပင္း​လာပါတယ္။ အသက္ ၁၇ ႏွစ္အရြယ္မွာ အထက္တန္း​ ပညာျပီး​ဆံုး​ေတာ့​ သီလရင္​ေက်ာင္း​တ​ေက်ာင္း​မွာ ဆရာမ ဝင္လုပ္ပါတယ္။ ၈ လၾကာျပီး​တဲ့​ေနာက္မွာ ခ်ီကာဂိုျမို့​ကို ​ေျပာင္း​ျပီး​ အပ္ခ်ုပ္လုပ္ငန္း​ကို လုပ္ပါတယ္။ အဲဒီက​ေန မင္း​ဖစၥျမို့​ကို ​ေရႊ့​ေျပာင္း​ျပီး​ ​ေက်ာင္း​ဆရာမ လုပ္ျပန္ပါတယ္။ အဲဒီမွာ သံထည္အလုပ္သမား​ ​ေဂ်ာ့​ဂ်ံဳး​စ္နဲ့​ ​ေတြ႕​ျပီး​ အိမ္​ေထာင္ျပုပါတယ္။ အိမ္​ေထာင္ျပု​ေတာ့​ သူ့​အသက္က ၃၁ ႏွစ္ရွိပါျပီ။ ​ေယာက္်ား​ျဖစ္သူက အလုပ္သမား​အဖြဲ့​မွာ ပါဝင္လႈပ္ရွား​သူျဖစ္တဲ့​အတြက္ မာသာဂ်ံဳး​စ္ဟာလည္း​ အလုပ္သမား​ေတြနဲ့​ ထိ​ေတြ႕​ေပါင္း​သင္း​ရင္း​ သူတို့​ရဲ့​ ဆိုး​ရြား​ေနတဲ့​ ဘဝကို ပိုျပီး​နား​လည္လာပါတယ္။

အသက္ ၃၇ ႏွစ္အရြယ္မွာ​ေတာ့​ မာသာဂ်ံဳး​စ္ရဲ့​ဘဝမွာ အလြန္ၾကီး​မား​တဲ့​ ဆံုး​ရွံဳး​မႈကို ​ေတြ႕​ၾကံုရပါတယ္၊​၊​ ​ေယာက္်ား​ျဖစ္သူ​ေရာ က​ေလး​ေလး​ေယာက္ပါ အသား​ဝါ​ေရာဂါနဲ့​ တပတ္အတြင္း​ေသဆံုး​သြား​တဲ့​ အျဖစ္ဆိုး​ၾကီး​ပါ။ ဒီအျဖစ္ဆိုး​ၾကီး​ကို ၾကံု​ေတြ႕​ရျပီး​ေနာက္မွာ သူဟာ ခ်ီကာဂိုကိုျပန္ျပီး​ စက္ခ်ုပ္တဲ့​အလုပ္ကို လုပ္​ေနျပန္ပါတယ္။ စာသင္တဲ့​အလုပ္ထက္ အထည္ခ်ုပ္ရတဲ့​အလုပ္ကို ပိုသ​ေဘာက်တယ္လို့​ မာသာဂ်ံဳး​စ္က ​ေျပာပါတယ္။ အထက္တန္း​လႊာ​ေတြအတြက္ အဝတ္အထည္ခ်ုပ္လုပ္​ေပး​ရင္း​ အထက္တန္း​လႊာလူတန္း​စား​နဲ့​ အ​ေျခခံအလုပ္သမား​ လူတန္း​စား​ၾကား​ အခြင့္​အ​ေရး​နဲ့​ လူမႈအဆင့္​အတန္း​ ကြာဟခ်က္ကိုလည္း​ ပိုမို သိျမင္လာခဲ့​ပါတယ္။

အသက္ ၄၁ ႏွစ္အရြယ္မွာ ​ေနာက္ထပ္ အျဖစ္ဆိုး​ၾကီး​နဲ့​ ၾကံုရျပန္ပါတယ္။ ခ်ီကာဂိုျမို့​မွာ မီး​အၾကီး​အက်ယ္ ​ေလာင္က်ြမ္း​တဲ့​အတြက္ မာသာဂ်ံဳး​စ္ပိုင္ဆိုင္သမ်ွဟာလည္း​ မီး​ထဲ ပါသြား​ပါတယ္။ ဒီ့​ေနာက္မွာ​ေတာ့​ မာသာဂ်ံဳး​စ္ဟာ အလုပ္သမား​အခြင့္​အ​ေရး​တိုက္ပြဲထဲမွာ အျပည့္​အဝ ပါဝင္လာပါ​ေတာ့​တယ္။ ကမ႓ာ့​စက္ရံုအလုပ္သမား​အဖြဲ့​ၾကီး​ကို ထူ​ေထာင္ရာမွာ ပါဝင္ခဲ့​ပါတယ္။

အလုပ္သမား​ေတြ ဆနၵျပတဲ့​ေနရာတိုင္း​မွာ မာသာဂ်ံဳး​စ္ဟာ အား​ေပး​ကူညီပါတယ္။ တိုက္ပြဲရွိမွ ​ေအာင္ပြဲရွိမယ္လို့​ ယံုၾကည္သူျဖစ္တဲ့​အတြက္ လုပ္ခတိုး​ဖို့​၊​ အလုပ္ခ်ိန္​ေလ်ွာ့​ဖို့​ အလုပ္သမား​ေတြ ဆနၵျပသပိတ္​ေမွာက္တာမ်ိဳး​ကို တိုက္တြန္း​ခဲ့​ပါတယ္။ ​ေဟာ​ေျပာတဲ့​ေနရာမွာ အလြန္အား​မာန္ပါတဲ့​အတြက္ အလုပ္သမား​ေတြဟာ စိတ္အား​တက္ၾကြလာျပီး​ ဘယ္လိုတိုက္ပြဲမ်ိဳး​၊​ အခက္အခဲမ်ိဳး​ကိုမဆို ရင္ဆိုင္ဖို့​အတြက္ အဆင္သင့္​ျဖစ္လာတတ္ပါတယ္။ မာသာဂ်ံဳး​စ္ဟာ သူတို့​အတြက္ အ​ေမတ​ေယာက္လို ျဖစ္လာျပီး​ မာသာဂ်ံဳး​စ္ပါဝင္တဲ့​ ပြဲတိုင္း​ဟာ အလုပ္သမား​ေတြအတြက္ အ​ေရး​ပါတဲ့​ပြဲ​ေတြ ျဖစ္လာပါတယ္။

၁၉ဝဝ ျပည့္​ႏွစ္ကစျပီး​ အလုပ္သမား​လႈပ္ရွား​မႈ​ေတြမွာ သူတို့​ရဲ့​ဇနီး​မယား​ေတြပါ ပါဝင္လာ​ေအာင္ မာသာဂ်ံဳး​စ္က စည္း​ရံုး​ခဲ့​ပါတယ္။ အလုပ္သမား​ေတြ ဆနၵျပခ်ီတက္ပြဲလုပ္ရင္ သူတို့​ဇနီး​ေတြပါ လိုက္ပါခ်ီတက္​ေအာင္ စီစဉ္​ေပး​ပါတယ္။ ၁၉ဝ၁ ခုႏွစ္မွာ​ေတာ့​ ရက္ကန္း​စက္ရံုမွာ အလုပ္လုပ္တဲ့​ အမ်ိဳး​သမီး​ေတြ၊​ အိမ္​ေဖာ္အလုပ္လုပ္တဲ့​ အမ်ိဳး​သမီး​ေတြရဲ့​ ဆနၵျပပြဲ​ေတြ၊​ သပိတ္​ေမွာက္ပြဲ​ေတြကို မာသာဂ်ံဳး​စ္က စည္း​ရံုး​စီစဉ္​ေပး​ခဲ့​ပါတယ္။ မာသာဂ်ံဳး​စ္လို သက္ၾကီး​တ​ေယာက္က တက္တက္ၾကြၾကြ ဦး​ေဆာင္ပါဝင္ခဲ့​တဲ့​အတြက္ ဒီလိုအလုပ္သမား​သပိတ္​ေတြဟာ အလြန္ အရွိန္အဟုန္ၾကီး​ခဲ့​ပါတယ္။ ၁၉ဝ၃ ခုႏွစ္မွာ ပင္ဆီ​ေဗး​နီး​ယား​ျပည္နယ္ ကန္စင္စတန္ျမို့​က​ေန နယူး​ေယာ့​ျမို့​ကို က​ေလး​ေတြနဲ့​ ခ်ီတက္ဆနၵျပပြဲတခုကို သူဦး​စီး​ ​ေရွ့​ေဆာင္ခဲ့​ပါတယ္။ အရြယ္မ​ေရာက္​ေသး​တဲ့​ က​ေလး​အလုပ္သမား​ေတြနဲ့​ ပတ္သက္ျပီး​ သမၼတရူး​စဗဲ့​ သိ​ေအာင္ လုပ္ခဲ့​တာပါ။

ဒါ​ေပမယ့္​ အာဏာပိုင္​ေတြနဲ့​ စက္ရံုပိုင္ရွင္မ်ား​ဘက္က​ေတာ့​ မာသာဂ်ံဳး​စ္ကို အၾကမ္း​ဖက္မႈ​ေတြျဖစ္လာ​ေအာင္ အလုပ္သမား​ေတြကို ​ေသြး​ထိုး​ေပး​တဲ့​သူ၊​ အၾကမ္း​ဖက္​ေအာင္ လွံဳ့​ေဆာ္​ေပး​ေနသူလို့​ ျမင္​ေနပါတယ္။ ဒါ​ေၾကာင့္​ပဲ မာသာဂ်ံဳး​စ္ဟာ ႏွစ္ၾကိမ္အဖမ္း​ခံခဲ့​ရပါတယ္။

ပထမအၾကိမ္က ၁၉ဝဂ ခုႏွစ္မွာ ျဖစ္တာပါ။ အ​ေနာက္ဗာဂ်ီနီး​ယား​နယ္က သတၴုတြင္း​အလုပ္သမား​ေတြ သပိတ္​ေမွာက္ပြဲျဖစ္ရာမွာ သတၴုတြင္း​ပိုင္ရွင္​ေတြက ​ေသနတ္နဲ့​ ပစ္ခတ္ႏွိမ္နင္း​ပါတယ္။ ကုမၸဏီရဲ့​ လံုျခံု​ေရး​အ​ေစာင့္​တဦး​ အသတ္ခံခဲ့​ရတဲ့​အတြက္ ဒီသပိတ္ပြဲကို ​ေခါင္း​ေဆာင္ခဲ့​သူ မာသာဂ်ံဳး​စ္ကို ဖမ္း​ျပီး​ အႏွစ္ ၂ဝ ​ေထာင္ခ်ခဲ့​ပါတယ္။ ​ေနာက္ပိုင္း​မွာ အထက္လႊတ္​ေတာ္က ​ေကာ္မရွင္တခု ဖြဲ့​စည္း​ျပီး​ စံုစမ္း​ရာမွာ အျပစ္မရွိ​ေၾကာင္း​ ​ေတြ႕​တဲ့​အတြက္ ျပန္လြတ္လာပါတယ္၊​၊​ အဲဒီအခ်ိန္မွာ မာသာဂ်ံဳး​စ္အသက္က ၇၈ ႏွစ္ ရွိ​ေနပါျပီ။

ဒုတိယအၾကိမ္ အဖမ္း​ခံရတာက​ေတာ့​ ၁၉၁၃ ခုႏွစ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ မာသာဂ်ံဳး​စ္ဟာ ​ေကာ္လိုရာဒိုျပည္နယ္က အလုပ္သမား​သပိတ္​ေတြကို ဦး​စီး​ေခါင္း​ေဆာင္ခဲ့​တာ​ေၾကာင့္​ အဖမ္း​ခံခဲ့​ရတာပါ။ အသက္ ၈၃ ႏွစ္ရွိျပီျဖစ္တဲ့​ မာသာဂ်ံဳး​စ္ကို သူနဂို​ေနထိုင္ရာ ခ်ီကာဂိုဆီ ျပန္ပို့​ေပး​ေပမယ့္​ မာသာဂ်ံဳး​စ္က​ေတာ့​ သပိတ္​ေမွာက္ပြဲျဖစ္ပြား​ေနတဲ့​ ​ေကာ္လိုရာဒိုျပည္နယ္ကိုပဲ ျပန္လာပါတယ္။ ဒါ​ေၾကာင့္​ ဖမ္း​ျပီး​ ႏွစ္လ​ေက်ာ္ ၾကာ​ေအာင္ ​ေထာင္ထဲမွာ ခ်ုပ္ထား​ခဲ့​ပါတယ္။ မာသာဂ်ံဳး​ဟာ အသက္ ၉၃ ႏွစ္အရြယ္အထိ အဲဒီသပိတ္ထဲမွာ ဆက္လက္ပါဝင္​ေနခဲ့​ပါတယ္။

အသက္ ၈၈ ႏွစ္အရြယ္မွာ ကိုယ္တိုင္​ေရး​အတၴုပၸတၲိကို ျပုစုပါတယ္၊​၊​ ဖိႏွိပ္သူ​ေတြရွိ​ေနတဲ့​ၾကား​ကပဲ အလုပ္သမား​ေတြဟာ ​ေအာင္ျမင္မႈရလာျပီ … အလုပ္ခ်ိန္​ေတြ ​ေလ်ွာ့​လာျပီ … လူ​ေနမႈအဆင့္​အတန္း​ ျမင့္​လာျပီ … ကမ႓ာၾကီး​ရဲ့​ဓနခ်မ္း​သာကို ဖန္တီး​တဲ့​ အလုပ္သမား​ေတြဟာ အဲဒီဓနခ်မ္း​သာကို ခြဲ​ေဝခံစား​ခြင့္​ ရလာၾကျပီ … လို့​ အဲဒီအတၴုပၸတၲိမွာ ​ေရး​သား​ခဲ့​ပါတယ္။

မာသာဂ်ံဳး​စ္ဟာ အသက္ ၉၃ ႏွစ္ျပည့္​ျပီး​ သံုး​လ​ေက်ာ္တဲ့​အခ်ိန္မွာ ကြယ္လြန္သြား​ပါတယ္၊​၊​ သူကြယ္လြန္ခ်ိန္မွာ သူ့​ဈာပနအခမ္း​အနား​ကို လူ​ေပါင္း​ ၂၀,၀၀၀ ​ေက်ာ္ တက္​ေရာက္ခဲ့​ပါတယ္။

ကြယ္လြန္သြား​ျပီး​ေနာက္မွာ “မာသာဂ်ံဳး​စ္ကြယ္လြန္ျခင္း​” ဆိုတဲ့​ အမည္နဲ့​ ​ေတး​သီခ်င္း​တပုဒ္ ​ေပၚထြက္လာခဲ့​ပါတယ္။ အမည္မသိ သီခ်င္း​ေရး​စပ္သူက “မာသာဂ်ံဳး​စ္ဟာ အမွန္တရား​နဲ့​ တရား​မ်ွတမႈအတြက္ တိုက္ပြဲဝင္ခဲ့​တယ္၊​၊​ ​ေၾကာက္ရြံ့​မႈကင္း​တဲ့​ သံမဏိစိတ္ဓာတ္နဲ့​ ျမင့္​ျမတ္စြာ ရပ္တည္ခဲ့​တယ္၊​၊​ မွား​ယြင္း​မႈ​ေတြကို မုန္း​တီး​ျပီး​ ​ေသဆံုး​ခ်ိန္အထိ မဆုတ္မနစ္ တိုက္ပြဲဝင္ခဲ့​တယ္” လို့​ မာသာဂ်ံဳး​စ္ကို ဂုဏ္ျပုစပ္ဆိုထား​ပါတယ္။

No comments: