သံလြင္ ေရကာတာ စီမံကိန္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ထိခိုက္ႏုိင္ဟု ရွမ္း လူ႔အခြင့္အေရး အဖြဲ႕ေျပာ

ခင္ဦးသာ

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း ျဖစ္ပြားေနသည့္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔မ်ားႏွင့္အစိုးရ အၾကား ႏိုင္ငံေရးအရ ေျပလည္မႈ မရွိေသးဘဲ သံလြင္ ေရကာတာ စီမံကိန္း ဆက္လက္ေဆာင္ရြက္ပါက လက္ရွိ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆာင္ရြက္ေနမႈ လမ္း လြဲသြားေစႏိုင္ေၾကာင္း ရွမ္း လူ႔အခြင့္အေရး အဖြဲ႕ တဖြဲ႕က ေျပာဆိုလိုက္သည္။

“စီမံကိန္း ဧရိယာက တည္ၿငိမ္မႈ မရွိေသးဘူး၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ကိုးကန္႔တပ္ေတြ၊ ၀ ေဒသေတြနဲ႔လည္း နီးစပ္တယ္၊ ပေလာင္ တပ္ ေတြနဲ႔လည္း တိုက္ပြဲေတြ ျဖစ္ေနတဲ့ေနရာဆိုေတာ့ စစ္ေျပး ဒုကၡသည္ေတြလည္း ရွိေနတယ္”ဟု ရွမ္း လူ႔ အခြင့္အေရး မ႑ိဳင္မွ နန္းခြမ္လိတ္ က ဧရာ၀တီ ကုိ ေျပာသည္။

စီမံကိန္း ဧရိယာတြင္ပါ၀င္သည့္ ကြမ္းလုံၿမိဳ႕နယ္သည္ ကုိးကန္႔၊ ၀ ကုိယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသျဖစ္သည့္ ကြတ္ခိုင္ ၿမိဳ႕နယ္ ႏွင့္ ထိစပ္ေနေၾကာင္း၊ စီမံကိန္း ဧရိယာတြင္ အစိုးရ တပ္ရင္း ၅ ခု ၀န္းက်င္ ရွိေၾကာင္း The Shan Human Rights Foundation (SHRF) ၏ ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၁၃ ရက္ေန႔က ထုတ္ျပန္သည့္ အစီရင္ခံစာ၌ ေဖာ္ျပထားသည္။

ကြတ္ခိုင္ၿမိဳ႕ နယ္ အတြင္း၌ အစိုးရ စစ္တပ္ႏွင့္ တအန္း(ပေလာင္) အမ်ိဳးသား လြတ္ေျမာက္ေရး တပ္မေတာ္(TNLA)၊ ကခ်င္ လြတ္ လပ္ ေရး တပ္မေတာ္(KIA)တို႔ အၾကား တိုက္ပြဲမ်ား မၾကာခဏ ျဖစ္ပြားေၾကာင္းလည္း အစီရင္ခံစာ က ဆိုသည္။

သံလြင္ျမစ္ေပၚတြင္ တည္ေဆာက္မည့္ ဟတ္ႀကီး ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္း အျပင္ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္း ၆ ခုကုိ ႏိုင္ငံျခား ကုမၸဏီမ်ား၏ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏံွမႈျဖင့္ တည္ေဆာက္သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား ၀န္ႀကီးဌာနမွ ဒု ၀န္ႀကီး ဦးျမင့္ေဇာ္က လႊတ္ ေတာ္ ၌ ေျဖဆိုထားသည္။

သံလြင္ျမစ္ေပၚတြင္ တည္ေဆာက္မည့္ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းမ်ားသည္ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ မရွိျခင္း၊ ျပည္သူလူထုကုိ ရွင္းလင္းေျပာဆိုမႈ မရွိျခင္း၊ ေဒသခံမ်ား၏ အေျခခံ အခြင့္အေရးမ်ားကုိ ခ်ဳိးေဖာက္ျခင္း စသည္တို႔ေၾကာင့္ လုံး၀ ရပ္ဆိုင္းသင့္ေၾကာင္းလည္း SHRF ၏ အစီရင္ခံစာက ဆိုသည္။

ထို႔အတူ အစိုးရႏွင့္တိုင္းရင္းသား အင္အားစုမ်ားအၾကား သဘာ၀ သယံဇာတ ခြဲေ၀ေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး ျပႆနာမ်ားကုိ မေျဖရွင္းႏိုင္ ေသးဘဲ စီမံကိန္းကုိ အေကာင္အထည္ မေဖာ္သင့္ေၾကာင္း၊ ေရကာတာ စီမံကိန္းမ်ား လုံး၀ ရပ္ဆိုင္းသြားသည္အထိ လုပ္ေဆာင္ မည္ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ယင္းစီမံကိန္း အေရး ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ အဖြဲ႔ တခ်ဳိ႕က ေျပာသည္။

စီမံကိန္းေၾကာင့္ ျမစ္ေၾကာင္း တေလွ်ာက္တြင္ ေနထိုင္ၾကသည့္ ေက်းရြာေပါင္း ၆၀ ေက်ာ္ရွိ ျပည္သူ ၂ ေသာင္း ၀န္းက်င္၏ လယ္ ယာ ေျမမ်ား ပ်က္စီးျခင္း၊ ေနအိမ္မ်ား ဖ်က္ဆီးခံရျခင္းတို႔ ျဖစ္ေပၚေနေၾကာင္း၊ ေနာက္ဆက္တြဲ အေနျဖင့္ ပဋိပကၡမ်ား ဆက္လက္ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္သည့္အတြက္ စီမံကိန္း ရပ္ဆိုင္းသင့္ေၾကာင္း နန္းခြမ္လိတ္ က ေျပာဆိုသည္။

“စီမံကိန္းအတြက္ လမ္းေတြေဖာက္ေနေတာ့ အိမ္ေတြ၊ ရာဘာၿခံေတြ၊ လယ္ယာေျမေတြ ပ်က္စီးသြားေပမယ့္ ေလ်ာ္ေၾကးလည္း တျပားမွ မေပးဘူး၊ ေဒသခံေတြအတြက္ ဘာမွ အက်ဳိးမရွိတဲ့အတြက္ စီမံကိန္းကုိ ရပ္ဆိုင္းသင့္ပါတယ္၊ အဖြဲ႔တခ်ဳိ႕ကလည္း ရပ္ဆိုင္း ေရး အတြက္ လက္မွတ္ထိုး လႈပ္ရွားမႈ လုပ္ေနပါၿပီ”ဟုလည္း ၎က ဆိုသည္။

ရွမ္းျပည္နယ္ႏွင့္ ကရင္ျပည္နယ္ရွိ သံလြင္ျမစ္ တေလွ်ာက္ ေနထုိင္ၾကသည့္ ေက်းရြာ ေဒသခံမ်ားထံမွ လူထုဆႏၵ သေဘာထားကို ဇန္န၀ါရီလ က စတင္ေကာက္ယူလ်က္ရွိရာ လက္မွတ္ေပါင္း ၂၀၀၀၀ ေက်ာ္ ရရွိထားၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း ကရင္ ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ား ေစာင့္ ၾကည့္ေရး အဖြဲ႔မွ ေစာသာဘိုး ကလည္း ဧရာ၀တီသို႔ ေျပာသည္။

စီမံကိန္း လုံး၀ ရပ္ဆိုင္းရန္ ကန္႔ကြက္သည့္ လူထုဆႏၵသေဘာထား စစ္တမ္းေကာက္ယူမႈ စတင္ေနၿပီး ရရွိသည့္လက္မွတ္ မ်ားကုိ ႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတ၊ လႊတ္ေတာ္ အသီးသီးႏွင့္ သက္ဆိုင္ရာ အစိုးရ အာဏာပိုင္မ်ား၊ တည္ေဆာက္ေရး ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ ကုမၸဏီ မ်ား အျပင္ တ႐ုတ္အစိုးရႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံ အစိုးရတို႔ ထံလည္း ေပးပို႔သြားမည္ဟု SHRF က ဆိုသည္။

သံလြင္ျမစ္ေပၚရွိ စီမံကိန္း ၆ ခုမွာ မဂၢါ၀ပ္ ၁၄၀၀ ထုတ္လုပ္ ႏိုင္မည့္ အထက္သံလြင္ (ကြမ္လုံ)၊ ၁၀၀၀ မဂၢါ၀ပ္ ထုတ္လုပ္ ႏိုင္မည့္ ေနာင္ဖ၊ ၂၀၀ မဂၢါ၀ပ္ ထုတ္လုပ္ႏိုင္မည့္ မန္ေတာင္း၊ ၇၁၁၀ မဂၢါ၀ပ္ ထုတ္လုပ္ႏိုင္မည့္ အထက္သံလြင္ (မိုင္းတုံ)၊ ၄၀၀၀ မဂၢါ၀ပ္ ထုတ္လုပ္ႏိုင္မည့္ ရြာသစ္၊ ၁၃၆၀ မဂၢါ၀ပ္ ထုတ္လုပ္ႏိုင္မည့္ ဟတ္ႀကီး ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းတို႔ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

“ဒီစီမံကိန္းေတြက ထြက္တဲ့ လွ်ပ္စစ္ရဲ႕ ၉၀ ရာခိုင္ႏႈန္းကုိ တ႐ုတ္နဲ႔ထိုင္းကုိ ပို႔မယ္လို႔သိရတယ္၊ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္းကုိေတာ့ တျခား ၿမိဳ႕ႀကီးေတြကုိ ျဖန္႔ျဖဴးဖို႔ စီစဥ္ထားပါတယ္၊ ေဒသခံအတြက္ ဘာမွ အက်ဳိးခံစားခြင့္ မရွိဘူး”ဟု နန္းခြမ္လိတ္ က ဆိုသည္။

ထိုစီမံကိန္းမ်ားေၾကာင့္ သံလြင္ျမစ္တေလွ်ာက္ရွိ ကရင္၊ ရွမ္း၊ မြန္ႏွင့္ကယား ျပည္နယ္တို႔တြင္ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ဆိုင္ရာ ဆိုး က်ဳိးမ်ား ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္ေၾကာင္း၊ စီမံကိန္း ဧရိယာပါ ေဒသ တခ်ဳိ႕သည္ ငလ်င္ေၾကာ ရွိေနသည့္အတြက္ ငလ်င္လႈပ္ခတ္ ပါက ေရ ကာတာ က်ဳိးေပါက္၍ ေဘးအႏၱရာယ္ က်ေရာက္လာမည္ကုိ ေဒသခံမ်ား က စိုးရိမ္ေၾကာင္း သိရသည္။

သံလြင္ျမစ္ေပၚရွိ ေရကာတာ စီမံကိန္းမ်ားကုိ Generating Authority of Thailand (EGAT) ကုမၸဏီ၊ China Three Gorges Project Development Corporation (CTGPDC) ကုမၸဏီ၊ ျမန္မာႏုိင္ငံဘက္မွ Shwe Taung Hydropower Company ႏွင့္ Myanmar Electric Power Enterprise တို႔က တည္ေဆာက္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာ ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ားဆုိင္ရာ ကြန္ရက္ မွတ္တမ္းမ်ား ၌ ေဖာ္ျပထားသည္။ ထို႔အတူ Asia World ကုမၸဏီ၊ IGE ကုမၸဏီ စသည္တို႔လည္း ပါ၀င္ေၾကာင္း သိရသည္။